Tắm Bụt sơ sinh trong ta

Hôm nay chúng ta được làm lễ tắm Bụt. Mỗi khi có một gáo nước dội lên trên Bụt sơ sinh, chúng ta cảm thấy mát mẻ. Được tắm cho Bụt sơ sinh là một hạnh phúc rất lớn. 

Khi một đức Bụt xuất hiện trên trái đất thì đó là một điềm lành rất lớn, rất mầu nhiệm. Chúng ta phải làm thế nào để cho Bụt sơ sinh được xuất hiện mỗi ngày, mỗi giờ, mỗi phút bằng sự thực tập của chúng ta.

Chúng ta có thể có khả năng làm cho Bụt giáng sinh trong mỗi ngày, mỗi giờ và mỗi phút của đời sống thực tập. Mỗi khi chúng ta từ bỏ thế giới của thất niệm, trở về với hơi thở, mỉm cười và tiếp xúc với những mầu nhiệm của sự sống là mỗi lần Bụt giáng sinh. Mỗi khi Bụt giáng sinh như vậy thì chúng ta thấy mát mẻ, khỏe khoắn, an lạc và có niềm tin trong tương lai.

Bụt là một thực tại linh động

Bụt không phải là một thực tại đã nhập diệt. Bụt nằm trong trái tim của chúng ta và chúng ta chỉ cần thở nhẹ và mỉm cười là chúng ta tiếp xúc được với Bụt ở trong ta. Bụt có mặt cho ta 24 giờ đồng hồ. Không phải chỉ khi nào ta vào chánh điện, đốt hương và lạy xuống thì Bụt mới có mặt. Cho nên chúng ta đang vô cùng giàu có. Và chúng ta phải làm thế nào để có Bụt trong ta và với ta trong mỗi giờ phút của sự sống.

Như vậy, sự thực tập là làm thế nào để Bụt giáng sinh mỗi giây phút trong đời sống hàng ngày của chúng ta. Mỗi khi chúng ta làm lễ đản sinh, mỗi khi chúng ta làm lễ kỷ niệm thành đạo, mỗi khi chúng ta làm lễ kỷ niệm Bụt nhập Niết bàn, mỗi khi chúng ta tới viếng thăm cây bồ đề ở Bồ Đề Đạo Tràng hay leo lên núi Thứu là chúng ta có cái ý nguyện muốn được cảm thấy sự có mặt, cảm thấy sự gần gũi của Bụt với chúng ta. Mỗi bước chân của sự hành hương, mỗi cây nhang chúng ta thắp, mỗi tiếng chuông ta thỉnh đều có cái chủ đích là làm thế nào để Bụt có mặt với ta trong giây phút đó. 

Ta đã học và biết rằng ta không cần đi sang tới Ấn Độ, leo lên núi Thứu, tới quỳ gần cội bồ đề trên kim cang tòa ta mới có thể cảm thấy được sự có mặt vô cùng quý giá của Bụt. Ta không cần phải đi vào trong chánh điện, đốt một cây hương và lạy xuống ba lạy mới cảm thấy sự có mặt của Bụt. Cố nhiên là đi qua Ấn Độ, leo trên núi Thứu, ngồi dưới gốc bồ đề, đốt một cây nhang, lạy xuống là những sự thực tập của ta. Nhưng mà không phải chỉ có những sự thực tập đó mới làm lộ ra sự có mặt của Bụt trong tâm tưởng. Mỗi bước chân, mỗi hơi thở, mỗi nụ cười đều có thể làm hiển lộ sự có mặt của Bụt.

Trong sách “Phép lạ của sự tỉnh thức”, tôi có viết rằng: trong khi rửa bát hay rửa chén, ta nên quán chiếu cái bát trong tay ta có thể là Bụt. Và ta rửa bát một cách trân trọng như ta đang tắm cho Bụt sơ sinh. Cho nên chính trong khi rửa bát, ta cũng cảm thấy được sự có mặt của Bụt mà không đợi đến khi vào chùa, thắp lên cây nhang và lạy xuống. Ta đi vào chùa, thắp cây hương, lạy xuống để cảm thấy sự có mặt của Bụt, nhưng ở trong nhà bếp, vặn nước, rửa một cái chén, chúng ta cũng phải đạt tới sự thành công đó. Điều này chúng ta đã được chỉ dẫn cặn kẽ để có thể làm cho Bụt có mặt trong mỗi giây phút của đời ta. 

Bụt là một bông hoa

Bụt Thích Ca Mâu Ni, Bụt Ca Diếp, hay là Bụt Di Lặc là những bông hoa nở trong khu vườn của nhân loại. Những bông hoa đẹp nhất trong khu vườn của nhân loại. Nhưng bông hoa đó không phải chỉ nở cho loài người mà nở cho tất cả mọi loài, trong đó có các loài cầm thú, chim chóc, cây cối và cả những loài đất đá. Điều này chúng ta phải quán chiếu.

Ngày Bụt đản sinh, về Huế chúng ta sẽ thấy ở ngoài chợ, người ta không có bán đồ mặn mà bán toàn đồ chay. Tại vì ngày hôm đó tất cả mọi người ăn chay, không có ai sát sanh, giết một con gà hay một con heo. Vì vậy chúng ta biết rằng sự ra đời của Bụt không những đem lại hạnh phúc, an toàn cho con người mà còn đem lại hạnh phúc và an toàn cho mọi loài trong đó có các loài cầm thú, cỏ cây và đất đá. 

Ngày đó, ở Sri Lanka, trước sân nhà nào cũng có thức ăn bày ra để cúng dường. Không phải để cúng dường các thầy mà thôi; tất cả những người giàu, nghèo, sang, hèn, hễ ai tới nhà là đều được khoản đãi cơm nước. Người giàu cũng ăn những thức đó mà những người nghèo cũng ăn thức những thức đó. Có những nước Phật giáo, ngày đó không có ai đói cả. Trong một ngày mà không có ai đói cả. Ai có gạo, có cơm, có thức ăn đều nấu ra, dọn ra cho tất cả những người khác ăn. Đó là một điều rất đẹp. 

Giả dụ không chỉ có một ngày, mà ta có 365 ngày trong năm như vậy thì trên trái đất này sẽ không có ai đói hết. Đó là một điều rất đẹp. Ngày mừng Phật đản, ta nên để tâm quán chiếu những điều đó. Chúng ta thấy rằng một người, và chỉ một người thôi, ra đời mà lại tạo ra được không biết bao nhiêu là phép lạ như vậy trong nhân gian, không những ở một nước mà ở rất nhiều nước; không những trong một năm mà trong 2500, 2600 năm. Và sẽ còn tiếp tục. Chúng ta là con cháu của Ngài, chúng ta sẽ tiếp tục làm cho phép lạ của từ bi, của hiểu biết, của thương yêu tiếp tục trong lịch sử của loài người và trong lịch sử của muôn loài.

Bụt đản sinh trong trái tim ta mỗi giờ, mỗi phút

Là đệ tử của Bụt, làm lễ mừng Phật đản, ta phải nhìn sâu vào trong tự tánh của ngày lễ. Ta biết rằng nhờ sự thực tập chánh niệm ta có thể nuôi dưỡng được chất liệu của Bụt, chất liệu chánh niệm, chất liệu chế tác hiểu biết và thương yêu. Hai ngàn sáu trăm năm rồi mà chất liệu đó vẫn còn tiếp tục làm cho người ta bớt khổ, đem cho người ta rất nhiều niềm vui.  Là con của Bụt, mình có bổn phận phải tiếp tục sự nghiệp của Bụt. Và phương pháp tiếp tục hay nhất là làm thế nào để cho Bụt tiếp tục được đản sinh trong trái tim của mình mỗi giờ và mỗi phút. Ánh sáng của chánh niệm là chất liệu của tình thương và của sự hiểu biết, chúng ta cần phải chế tác cho thế gian ngày hôm nay, ngày mai, cho trái đất này và cho con cháu chúng ta. 

Nếu chúng ta không có yếu tố của sự tỉnh thức, của sự an lạc thì trái địa cầu xinh đẹp này sẽ không có tương lai và con cháu của chúng ta cũng không có tương lai.

Theo pháp thoại Sư Ông Làng Mai 30.5.1996 

Sau đây là vài hình ảnh lễ Tắm Bụt tại Xóm Hạ, Làng Mai 2025