Format: Default

Làng Mai, Pháp – Mùa an cư 2021

Chúng con kính bạch Thầy!

Suốt mấy tháng không mưa, chiều hôm nay trời chuyển và có một ít mưa. Mưa cũng sẽ tiếp tục trong tuần này nữa, giống như đất trời cũng chuẩn bị an cư với chúng con.

Tối  ngày 8.9 vừa qua, tại mỗi xóm ở Làng Mai, chúng con đã làm lễ đếm thẻ và kiết giới an cư mùa Thu năm 2021. Chúng con đã mời Thầy, mời Đức Thế Tôn và Bồ tát sứ giả giám trai cùng an cư với chúng con trong ba tháng mùa mưa này. Cảm ơn Thầy vẫn có mặt đó cho chúng con, chúng con hạnh phúc nhiều lắm.

“Hạnh phúc thay được sống

Cùng Tăng đoàn an cư

Thẻ này là chứng tích

Chín mươi ngày công phu.”

Sáng ngày 9.9.2021 đại chúng 3 xóm Làng Mai đã tập trung về thiền đường Nước Tĩnh, chùa Pháp Vân của Xóm Thượng để làm lễ đối thú an cư. Năm nay, chúng con có ba tuần để chuẩn bị cho khóa an cư nên mọi việc chuẩn bị khá tươm tất. Những công việc như chuyển xóm, chuyển phòng, dọn dẹp trong xóm, họp thời khóa, lớp học đều được thực hiện với rất nhiều niềm vui. Bên cạnh đó chúng con còn thực tập sám hối, thực tập buông bỏ để chuẩn bị thân tâm cho mùa an cư nữa. Năm nay, tại Xóm Thượng, chúng con có một buổi thực tập chia sẻ với nhau về những điều mình muốn thực tập trong suốt 90 ngày công phu. Đó là dịp để mỗi chúng con trở về nhìn sâu vào trong tự thân và đồng thời biết cách nâng đỡ các anh em khác, để cho ai cũng có thể thực hiện được ước nguyện của mình.

Ngoài ra chúng con cũng được ôn lại những điều Thầy đã dạy về mùa an cư.

An cư là cứu cánh

Khóa tu chính là hạnh phúc chứ không phải là phương tiện để tìm cầu hạnh phúc. “Chỉ quán đả tọa”, chỉ quán đả hành, chỉ quán đả tức. Chỉ cần ngồi, chỉ cần đi, chỉ cần thở là hạnh phúc rồi. Chúng con sẽ thực tập thưởng thức từng ngày chúng con đang có trong khóa tu sao cho có hạnh phúc.

Từ cách thực tập, tổ chức các sinh hoạt cho cư sĩ, xuất sĩ và hướng dẫn thực tập cũng đều sẽ đi về hướng đó. Thực tập, tổ chức, hướng dẫn trong hạnh phúc. Đó chính là sự hòa điệu, là nụ cười, là sự thư thái, bình an.

Khóa an cư này còn có hơn 1000 thiền sinh khắp nơi trên thế giới đăng ký tu học qua mạng chung với chúng con. Những bài pháp thoại vào mỗi chủ nhật sẽ được phát trực tuyến; mỗi tuần có phát trực tuyến một buổi công phu tối, mỗi hai tuần sẽ có pháp đàm, có tụng 5 giới, 14 giới, và vấn đáp. Đó là dịp để chúng con kết nối và hiến tặng những hạnh phúc đến với các bạn thiền sinh.

Công việc chính của người tu

Sau nhiều năm tu học trong Tăng thân, có những học trò của Thầy có khuynh hướng muốn đi vào đời để giúp người, nghĩ rằng trong tu viện quá yên ổn còn khổ đau ngoài kia thì quá nhiều.

Thầy đã trả lời rằng: công việc chính của người tu là chuyển hóa phiền não và như thế khi mình giúp người sẽ sâu sắc hơn.

Chuyển hóa phiền não khó thành hiện thực nếu mình không có khả năng trở về với “xứ sở hiện tại” để làm ra một giây phút của niềm vui, của sự khỏe nhẹ. Cảm nhận được niềm vui sống thì sẽ thấy được những khó khăn rất rõ, có khi nó chỉ là những ý niệm, những lo lắng, sợ hãi.

Thầy đã thực tập và chỉ ra cho chúng con rằng, trong bất cứ hoàn cảnh khó khăn nào cũng có một vài điều kiện may mắn và chúng con phải tập nhìn cho kỹ vào chút ít điều kiện hạnh phúc ấy để sống và để vượt qua.

Đạo Bụt đi vào trực tuyến

Mười năm trước, Thầy đã dạy chúng con về cách làm Trang nhà Làng Mai theo mô thức một ngôi chùa điện tử, có cổng tam quan, phật đường, thiền đường, trai đường, lầu chuông, tàng kinh các, … Lúc ấy chỉ mỗi pháp thoại của Thầy vào các ngày quán niệm được phát trực tuyến, nhưng giờ đây, tất cả các sinh hoạt đều có thể phát trực tuyến. Mỗi xóm đều có một ban chăm sóc về kỹ thuật và phần đông chúng con có thể sử dụng phần mềm “zoom” cho các sinh hoạt trực tuyến.

Trong thời gian qua, những trung tâm Làng Mai ở Châu Á cũng đã làm quen với các chương trình sinh hoạt qua mạng. Nhìn một nhóm gần 20 sư cô ở Diệu Trạm học về kỹ thuật cho khóa tu trực tuyến khiến chúng con cảm thấy rất vui. Khóa tu đã quá thành công. Đây thực sự là lúc “đạo Bụt đi vào trực tuyến.” Đại dịch covid đã tạo ra những thói quen thực tập mới: Tham dự thiền tập qua mạng, tụng kinh qua mạng, tụng giới qua mạng, truyền 5 giới, 14 giới qua mạng, vấn đáp qua mạng, các sự kiện khác như: đêm thơ nhạc, lễ bông hồng cài áo, be – in, … cũng đều rất thành công.

Buổi lễ Đối thú an cư cũng đã được tuyền trực tuyến qua mạng cho hơn 1000 thiền sinh đã đăng ký tham dự khóa tu 3 tháng cùng tăng thân ngay tại nhà của họ. Và sắp tới đây, Đại giới đàn “Qua Bờ” cũng sẽ được truyền giới trực tuyến từ Tu viện Lộc Uyển. Việc tổ chức một khóa tu trực tuyến hay một giới đàn trực tuyến cần khá nhiều thời gian nhưng chúng con may mắn vì mình có một Tăng thân, chúng con đã làm chung với nhau trong hai năm qua nên mọi việc đã trở nên dễ dàng hơn.

Chúng con thấy Thầy đã thấy được tất cả những cái này từ trước, chỉ là bây giờ khoa học công nghệ tiến bộ nên việc thực hiện cũng đã thuận tiện hơn. Trước đây chỉ có thể làm qua điện thoại hoặc qua mạng nhưng không có hình ảnh.

Những danh từ mới cũng đã bắt đầu xuất hiện, như: truyền giới trực tuyến, “giới trường trực tuyến”, …, các pháp môn thực tập như pháp đàm, thiền hướng dẫn, cách “tác pháp yết ma” cũng sẽ được học hỏi và hướng dẫn theo một hình thức mới.

Chúng con thấy Tăng thân có khả năng thích ứng và làm mới rất nhanh, đó là nhờ vào tài năng của Tăng thân và ước muốn đem đạo Bụt đi vào cuộc đời trong mọi hoàn cảnh. Chưa bao giờ, chúng con thấy Tăng thân quan trọng như lúc này và sự hòa điệu trong tăng thân có khả năng rất lớn để đem hạnh phúc đến cho mọi người.

Trong kinh Sức mạnh Quan Âm nói rằng:

“Ai nghe danh thấy hình

Mà tâm sanh chánh niệm

Thì thoát khỏi mọi cõi

Đây nói sơ lược thôi.”

Chúng con nhận thấy điều ấy rất rõ ràng trong các chương trình trực tuyến. Rất nhiều thiền sinh đã được nuôi dưỡng và trị liệu qua các khóa tu. Nhờ các khóa tu trực tuyến mà rất nhiều “tri kỷ” của Làng Mai đã có cơ hội tham dự tu học với tăng thân. Có nhiều người đã từng đọc sách, biết đến Thầy qua mấy chục năm nhưng chưa từng đủ điều kiện để về Làng hay tham dự một khóa tu do Làng Mai tổ chức. Khóa tu này xong, họ lại đăng ký khóa tu kế tiếp và cứ thế các khóa tu cứ dần đông lên. Chỉ cần có chánh niệm thì dù tham dự tu học qua mạng vẫn đem lại rất nhiều lợi lạc.

Năm sau, Làng Mai chuẩn bị bước sang năm thứ 40. Khóa tu này là một cách chúng con ăn mừng ngày Làng Mai 40 tuổi. Mỗi ngày chúng con vẫn đang học hỏi và thực tập những lời Thầy dạy, vì vậy chúng con thấy Thầy vẫn hiện hữu rất rõ nơi đây, trong Tăng thân yêu quý này.

Thầy đã làm chỗ nương tựa rất vững chắc cho tất cả chúng con trong kiếp này và trong rất nhiều kiếp trước, và cũng sẽ trong tương lai nữa phải không Thầy.

Chắc chắn Thầy cũng sẽ hỏi: Trong lúc này, các con có thể làm chỗ nương tựa cho Thầy được không?

Dạ, chắc chắn là được. Chúng con sẽ làm chỗ nương tựa cho Thầy với một Tăng thân hạnh phúc.

“Thầy gửi Thầy nơi Bụt, Thầy gửi Thầy cho con.

Con gửi con cho Bụt, con gửi con nơi Thầy.”

Chúng con thở cùng Thầy,

Các con của Thầy

    Thầy Chân pháp Hải

Đã nhiều lần, tôi nghĩ về chính mình hồi còn là một người trẻ ở Úc với chí nguyện được trở thành tu sĩ. Lúc ấy, tôi đã đi khắp nơi để tìm kiếm một môi trường tu tập thích hợp – một nơi có phương pháp thực tập cụ thể và phù hợp với một người Úc như tôi. Vào thời đó chưa có một nơi như vậy. Tôi đã phải bay một chặng đường dài đến tận Làng Mai, Pháp để được tiếp xúc với những bài giảng có công năng chuyển hóa của Thầy và một. tăng thân xuất sĩ thường trú. Nhờ phước đức của ông bà tổ tiên và sự dễ thương, tử tế của rất nhiều người mà tôi mới gặp được giáo pháp của Thầy, được xuất gia thành một người tu và sống cuộc đời đẹp đẽ này cho đến hôm nay. 

Tháng Hai năm 2020, có một người ở Sydney đã liên lạc với Hội đồng quản trị Làng Mai Úc để xin được cúng dường một mảnh đất trên vùng cao nguyên Blue Mountains nằm ngoài Sydney để làm tu viện. Tình cờ lúc đó, tôi đang ở Sydney để thăm gia đình trong ít ngày. Thấy vậy, thầy Pháp Khâm đã thu xếp để từ Hồng Kông bay sang và cuối tháng Hai, chúng tôi cùng đi tham quan mảnh đất đó ở làng Bilpin. 

Đến nơi, cả hai chúng tôi đều sửng sốt bởi vẻ đẹp thiên nhiên của mảnh đất này. Có đất dành cho trồng trọt, có những hồ nhỏ, thác nước, có các con suối tự nhiên và rừng cây. Mảnh đất này nối liền với một trong những công viên quốc gia lớn nhất ở Úc – Blue Mountains. Khi đại chúng quyết định tiếp nhận sự cúng dường này, mảnh đất đã được đặt tên là Sơn Tuyền – Mountain Spring, để thể hiện sự trân trọng đối với những con suối tự nhiên ở đây.    

Chúng tôi bắt tay vào việc xây dựng trung tâm này với những điều kiện hiện có rất đơn giản nhưng cũng rất vui. Có nhiều thứ để làm, nhưng chúng tôi đặt trọng tâm vào sự thực tập vì cảm thấy điều quan trọng nhất có thể làm ngay lúc này là tạo ra một năng lượng thực tập trên mảnh đất này, để rồi từ nguồn năng lượng đó, mọi thứ sẽ được biểu hiện. 

Tôi không thể không nhớ đến lá thư mà Thầy đã viết cho các tăng thân địa phương vào thời tu viện Lộc Uyển được thành lập. Nhân đây, tôi cũng xin phỏng theo để viết lại những lời này, bởi vì tôi tin Thầy cũng sẽ gửi đến chúng tôi những lời động viên tương tự trong thời điểm khởi đầu tạo dựng nơi nương náu này: 

“Kính thưa quý vị!
Dường như Tổ tiên mong muốn chúng ta thành lập một tu viện nơi đây. Chúng ta có thực hiện được điều đó hay không là tùy thuộc vào Tổ tiên và phước đức của tất cả mọi người, dù Phật tử hay không Phật tử, người Việt hay không là người Việt.

Tu viện Sơn Tuyền sẽ là một trung tâm chú trọng vào sự tu học chứ không phải là nơi
gửi người đi tụng kinh cầu an, cầu siêu cùng những hoạt động khác tương tự như thế. Đại chúng cư trú ở đây sẽ là những người đến từ nhiều quốc gia khác nhau, chứ không phải chỉ là những xuất sĩ gốc Việt. Mỗi năm, tu viện sẽ tổ chức một số khóa tu chánh niệm cho những Phật tử gốc Úc châu và gốc Việt trong môi trường lành mạnh này. Các bạn có thể xem nơi đây giống như một trường đại học của trái tim (University of the Heart) vậy. 

Sự có mặt của chúng thường trú chuyên tâm tu học sẽ là niềm vui rất lớn cho các tăng thân trong nước. 

Tu viện Sơn Tuyền sẽ tiếp nhận những người trẻ gốc Việt và Úc nào có mong muốn xuất gia tu học. Tu viện sẵn sàng góp phần vào việc đào tạo, hướng dẫn các thế hệ tiếp theo, để trong tương lai những người trẻ đó sẽ tiếp tục chia sẻ giáo pháp và hướng dẫn thiền tập cho những cư sĩ Phật tử ở Úc. 

Tôi rất mong quý vị sẽ hết lòng giúp đỡ những vị xuất sĩ có mặt ở đây, để ngay từ đầu, chúng ta có thể cùng nhau vượt qua những thử thách mà chúng ta sẽ phải đối diện và tạo nên một nền tảng vững chắc cho tu viện. Bởi vì tu viện thuộc về mỗi người trong quý vị”. 

Trong Nhật tụng Thiền môn có một bài tụng rất hay, trong đó có câu: 

Chúng con được ngồi đây 

Trong phút giây hiện tại 

Bao bọc bởi tăng thân 

Thấy mình thật may mắn.

Ngồi đây trong ánh nắng sớm, tôi thấy thật vui được là một phần trong dòng chảy vô tận này, và được góp phần xây dựng một nơi nương tựa vững chắc, tươi mát cho những thế hệ hiện tại và tương lai. Những hạt giống chúng ta đang cùng nhau gieo trồng lúc này, thực ra đã mang về những hoa thơm trái lành. 

Một trong ba nguyên tắc của tu viện Sơn Tuyền là: “Chúng ta sẽ hoan hỷ sử dụng những gì chúng ta đang có, mà không nghĩ rằng chúng ta phải có thêm cái này hay cái kia, rồi mới có thể phụng sự”. Đây là một sự thực tập rất sâu. Thường thì người ta hay hướng tâm vào những điều kiện hay những cái mà mình không có, và nghĩ rằng vì điều kiện còn thiếu thốn nên không thể thực hiện được những ước nguyện của mình. Ở tu viện Sơn Tuyền, thay vì chú ý đến những gì chưa có, chúng tôi tập trung vào việc hết lòng hiến tặng những gì mà chúng tôi đang có. Có nghĩa là hướng tâm vào những cơ hội thay vì vào những hạn chế. 

Ví dụ như trong thời điểm này, hầu hết những tiện nghi của chúng tôi đều chưa biểu hiện mà chỉ mới tồn tại dưới dạng hạt giống. Thay vì thấy đó là một trở ngại và nghĩ rằng mình cần đợi cho đến khi có một thiền đường hoặc một nhà ăn để tổ chức ngày quán niệm, chúng tôi lại thấy đây là một cơ hội để tổ chức những ngày quán niệm của mình theo cách đơn giản, thân tình giữa thiên nhiên. Giống như quay về với những ngày quán niệm nguyên sơ trong thời gian đầu của dòng tu Tiếp hiện. 

Vì chúng tôi buộc phải giới hạn số lượng người đến dự ngày quán niệm nên đã tạo ra được một năng lượng rất riêng và thân mật. Mỗi ngày Chủ nhật đều khác nhau tùy theo nhóm người tham dự. Nhưng bao giờ chúng tôi cũng bắt đầu bằng một vài phút uống trà chào đón và làm quen với những người mới đến. Sau đó là một pháp thoại ngắn, nêu rõ trọng tâm của những thực tập trong ngày. Tiếp theo, chúng tôi bắt đầu buổi thiền hành yên lặng ngoài trời. Chúng tôi đi vào rừng, giữa những cây xanh, ngắm nhìn thác nước và tận hưởng không khí trong lành. 

Kế đó, chúng tôi thưởng thức ngồi thiền một lúc giữa thiên nhiên, rồi ghé thăm một trong những nơi linh thiêng ở Sơn Tuyền là Deva Springs. Sau cùng, chúng tôi quay về một tảng đá to bằng phẳng để dùng bữa trưa trong chánh niệm giữa thiên nhiên. 

Sau khi ăn trưa xong, chúng tôi lại tiếp tục đi bộ một vòng về lại những khu nhà nhỏ của tu viện và kết thúc bằng một buổi pháp đàm, tụng giới hoặc thực tập sám pháp địa xúc. 

Có một điều chúng tôi ghi nhận là hầu như khi nào thiền sinh đến đây, họ đều khá mỏi mệt, nhưng chỉ sau vài giờ, họ đã trở nên nhẹ nhàng và vui vẻ hơn nhiều. Đó thực sự là một điều kỳ diệu của tu viện Sơn Tuyền. Mảnh đất này nhắc cho chúng tôi nhớ mình thực sự là ai. 

Khi chúng ta chú ý đến những gì mình chưa có, thì rốt cuộc chúng ta cũng chỉ thấy những thứ đó mà thôi. Còn khi chúng ta nhìn vào những cơ hội, để được phụng sự và mở lòng ra, thì chúng ta sẽ trở nên giàu có hơn, cho dù chúng còn nằm dưới những hình thức mà ta không ngờ tới. 

Tu viện Sơn Tuyền đã được chào đón nồng hậu bởi cộng đồng địa phương Bilpin. Gần đây, trong bản tin của Bilpin, tu viện Sơn Tuyền được giới thiệu trong phần tin chính với những lời bình luận như: “Chúng ta cảm nhận được sự hiện diện của quý thầy ở Bilpin và quý thầy đã tạo ra một sự khác biệt lớn. Cảm ơn quý thầy đã có mặt ở đây.”, hoặc “Trước khi quý thầy đến Bilpin, chúng tôi không nghĩ là ở đây cần có một tu viện, thế nhưng, giờ đây chúng tôi nhận ra là chúng tôi đang mong chờ quý vị”. Đó thực sự là tinh thần và nguồn năng lượng mà chúng tôi cảm nhận được ở đây. Chúng tôi thấy như được trở về nhà, trên tất cả mọi phương diện. Chúng tôi đang cắm rễ sâu vào đất đai và con người nơi đây. Đó là một cộng đồng thật tuyệt vời. Và chúng tôi mong muốn có thể hiến tặng lại cho họ điều gì đó. 

Cộng đồng địa phương đã đề nghị chúng tôi dạy những lớp về chánh niệm mỗi tuần trong làng. Mỗi sáng Chủ nhật, thầy Tenzin và tôi dành một giờ để hướng dẫn về cách thực tập chánh niệm ở hội trường Bilpin hoặc ở ngay tại tu viện Sơn Tuyền trước khi bắt đầu ngày quán niệm. Học viên tham dự lớp một cách hào hứng, chân thành và vui vẻ với khoảng 30 người ở đủ mọi độ tuổi, từ 13 đến 85. Họ tạo thành nhóm thiền sinh chủ chốt của tu viện. Họ rất thích pháp môn thiền hành, đến nỗi đã tự lập ra một nhóm tăng thân địa phương tập trung lại mỗi tuần một lần để cùng thực tập thiền hành. 

Những người dân thường ghé qua tu viện để tặng cho chúng tôi khi thì nước táo, một ít rau củ quả, khi thì lại là một thứ đồ đạc gì đó, hoặc giúp chúng tôi làm một vài công việc. Có nhiều khi họ ghé đến chỉ để uống một tách trà và nói chuyện chốc lát. 

Vào ngày thứ Bảy, trong vùng có tổ chức buổi ăn sáng và chợ phiên cho dân làng. Họ đề nghị chúng tôi mở một gian hàng ở đó. Khi tôi nói chúng tôi không có gì để bán cả thì những người dân nói rằng chuyện đó không quan trọng, chỉ cần sự có mặt của mấy ông thầy tu ở Bilpin là đủ. Vì thế, tuần trước chúng tôi đã bắt đầu gian hàng của mình với một vài tấm thư pháp, vài quyển sách cho mọi người mượn và một ít chả giò. Quả là một dịp dễ thương để làm quen với những người địa phương và chuyện trò với họ. 

Một nét đặc biệt khác của Bilpin là vào mỗi tuần, tùy theo giới hạn cho phép, có một bữa ăn của cả cộng đồng ở hội trường địa phương. Theo đó, các nhóm và các gia đình trong làng sẽ thay phiên nhau nấu cho tất cả mọi người. Chúng tôi đã nấu một bữa ăn chay theo lời đề nghị của họ và bữa ăn đó đã trở thành rất nổi tiếng. Thực ra, chúng tôi đã đoạt được giải thưởng cho bữa ăn được ưa thích nhất trong năm! 

Bên cạnh đó, quý thầy, một số bạn trong nhóm Wake Up và các bạn trẻ trong vùng đang cùng nhau làm việc tái tạo lại rừng và xây dựng một nông trại hạnh phúc cho tu viện. Đây là một công việc rất vui; dễ thương nhất là thấy được bao nhiêu người dân trong làng cùng đến đóng góp thời gian, công sức, hạt giống và dụng cụ để cùng làm. Khu vườn trở nên rất đẹp và là một nơi nương tựa cho nhiều người. 

Cuối cùng, mỗi buổi tối, chúng tôi còn hướng dẫn tu học qua mạng với tăng thân Compassionate Ocean, với số người tham dự hiện tại là 493 người trên toàn thế giới. Trong bất kỳ thời khóa nào được đưa ra, cũng có khoảng 100 người cùng ngồi thiền, đi thiền, cùng tập thở và thực tập chia sẻ với chúng tôi. Quả là một việc quá tuyệt vời khi xây dựng một tăng thân không mang tính cục bộ (non-local) như thế! 

Dường như những gốc rễ của giáo pháp đang được cắm sâu xuống đất này và bắt đầu nở hoa, một bông hoa nhỏ bé trong khu vườn tăng thân trên toàn thế giới. 

Sáng ngày 9/9/2021 tứ chúng Làng Mai đã vân tập về thiền đường Nước Tĩnh, chùa Pháp Vân, xóm Thượng để làm lễ đối thú An cư kiết thu. Năm nay, không chỉ có quý thầy, quý sư cô và thiền sinh đang tu học tại Làng, mà còn có hơn một ngàn thiền sinh từ khắp nơi trên thế giới cùng tham dự trực tuyến với Làng trong mùa An cư này.

Mùa an cư hay “mùa yên” là sự tiếp nối truyền thống từ thời Bụt còn tại thế, khi Bụt và quý thầy, quý sư cô mỗi năm đều ở yên tại trú xứ của mình trong 3 tháng mùa mưa. Đây là thời gian để mỗi vị tu sĩ trở về tự thân, nương tựa nơi gia đình tâm linh để đào sâu và nuôi dưỡng Pháp thân bằng sự thực tập chánh niệm trong đời sống hàng ngày, và cũng để tiếp nối gia tài của Bụt, Tổ và của Thầy.

Năm 2021 tiếp tục là một năm nhiều biến động và thử thách đối với nhiều quốc gia trên thế giới. Điều đó cũng đòi hỏi chúng ta thực tập quán vô thường, học hỏi để thích ứng, buông bỏ, và chấp nhận thực tế. Đó cũng chính là Tiếng Chuông Chánh Niệm để thức tỉnh chúng ta về tình trạng nguy cấp của Trái Đất. Đất Mẹ đang cần rất nhiều sự chăm sóc, bảo hộ và trị liệu. Nguyện cho sự thực tập của quý thầy quý sư cô trong mùa An cư này là một phần đóng góp để chung tay giữ gìn và nuôi dưỡng Đất Mẹ.

Dưới đây là một vài hình ảnh của buổi lễ, kính mời mọi người cùng thưởng thức:

Thân gửi các bạn trẻ như mình,

Lời đầu tiên mình thật sự rất biết ơn sự động viên của quý thầy và quý sư cô BBT Làng Mai đã giúp mình mạnh dạn hơn để bắt đầu những dòng đầu tiên cho bức thư này, với mục đích gửi đến các bạn trẻ như mình.

Vậy Mình là ai? Theo định nghĩa trên CMND thì mình có họ có tên, mình mang tư tưởng của cả 3 thế hệ X, Y và Z; có học vấn, đã từng có công việc lương ổn, vị trí tốt. Nhưng rồi mình nghỉ việc và trở thành một freelancer – để mình có thời gian tìm hiểu về chính mình, tìm hiểu về Phật pháp.

Mình vốn rất hay đặt những câu hỏi cho chính bản thân, nên các đoạn bên dưới sẽ bắt đầu bằng câu hỏi. Tiếp đó, là hành trình mình đi tìm câu trả lời, cũng như bắt đầu với Phật pháp như thế nào?

Vậy bây giờ, tụi mình ngồi lại cùng nhau, cùng tâm sự với nhau xem đâu đó bạn và mình có đang bên nhau không nha?

“Vì sao tốt nghiệp đại học xong phải đi làm? Lấy chồng/ lấy vợ và sinh con vậy ạ?”

Là câu hỏi của một đứa sinh viên dành cho người lớn, nhưng ai cũng trả lời nó là “Đây là quy luật” của cuộc sống rồi. Mình thấy chưa đúng ở đâu đó, vì sao nó phải đi theo quy luật này. Rồi mình quyết định lấy học bổng du học với cái suy nghĩ lúc đó “Thoát khỏi cái vòng tròn luẩn quẩn kia”.

Những người xung quanh bảo cái lý do mình đưa ra thật chẳng giống ai, và vì bản tính nổi loạn trong mình quá lớn nên mình quyết định vậy thôi. Nhưng với mình, chỉ đơn giản mình muốn trốn tránh và tìm ra câu trả lời cho riêng mình.

 “Rồi mình cũng có thoát ra được cái vòng tròn đó đâu?”

Về lại Việt Nam, mình làm tất bật sáng tối để bù lại thời gian mình đi học. Lúc đó mình phải cạnh tranh với các đồng nghiệp, vì kinh nghiệm làm việc của mình là số 0. Tất cả những gì mình có là vốn kiến thức chưa được thực hành bao giờ. Với một áp lực vô hình, khi thực sự làm việc tại Việt Nam mình mới thấy “Kinh nghiệm làm việc là trên hết”. Đây là sức ép cũng như động lực khá lớn để mình làm “bán mạng”- cụm từ mà mọi người nhìn vào mình thời điểm đó và nói. Đền đáp lại mình được đã được thăng chức, lên lương…

Và rồi lần đầu tiên ấy cũng xảy ra, mình phải cấp cứu khi đang trên đường về nhà vào cuối tuần. Lúc tỉnh dậy nhìn thấy trần bệnh viện, mình bật khóc. Khóc lớn ơi lớn, khiến ai cũng nhìn. Rồi ba má cũng không biết có chuyện gì mà mình khóc to đến vậy. Chỉ có bản thân mình hiểu bài học sâu sắc vào lúc đó “Quan trọng nhất vẫn là sức khoẻ, và những người thân bên bạn – đừng làm họ lo lắng vì bạn.”

Thời gian sau đó, tối nào mình cũng khóc và đặt câu hỏi “Có đáng không, có tiền thì như thế nào, lúc bạn chết rồi, ai sẽ là người đau khổ nhất lúc này?”. Rồi mình bị stress (căng thẳng), mình tự mâu thuẫn với chính bản thân và lặp lại vòng tròn suy nghĩ: “Nhưng cái vòng cơm áo gạo tiền đó, mình có thoát được đâu. Không có tiền thì cũng đâu trả được viện phí nếu mình nằm xuống…”

Mình bắt đầu không chịu được áp lực do chính mình tạo ra. Để xoa dịu tinh thần, mình quyết định xin nghỉ việc và đi học vẽ. Một lần nữa mình vẫn loay hoay muốn thoát ra.

 “Em là ai? Vì sao em lại ở đây? Sau khi chết, em sẽ đi về đâu?”

Có bao giờ bạn tự hỏi mình ba câu này chưa?

Đây là ba câu hỏi mình được một thiện tri thức đặt cho mình, người mình gặp được lúc đi học vẽ, và vẫn đang hướng dẫn mình thực tập đến bây giờ. Ba câu hỏi được đặt ra và mình phải tự tìm câu trả lời. Lúc đó mình băn khoăn nhiều lắm, không biết bắt đầu tìm ở đâu và như thế nào cả.

Mình đi tìm câu trả lời trên sách, triết học, trên mạng. Nhưng sách thì vô số, kiến thức thì nhiều vô kể. Cuối cùng mình bị lạc lối. Cho đến khi mình nhận được gợi ý là tìm hiểu về Phật giáo. Từ nhỏ mình từng biết đến chùa, tụng kinh, quy y và nghe pháp. Nhưng đến lúc này, mình chợt nhận ra: mình không biết gì cả. Một lần nữa, đầu mình như muốn nổ tung với những lầm tưởng hiểu biết của mình về Phật giáo.

Mình bắt đầu tìm hiểu về các khái niệm: “Đạo phật, Tam bảo, Tứ diệu đế, Bát chánh đạo, Nghiệp quả, Nhân duyên, Vũ trụ quan của Phật giáo” và nhiều nhiều các khái niệm liên quan khi mình tìm hiểu. Mình tiếp nhận kiến thức theo hướng đọc hiểu và chưa thể hiểu sâu về nó. Vốn liếng ban đầu của mình là tìm đọc trên Wikipedia hoặc các website (trang mạng) diễn đàn Phật học, nơi cho mình kiến thức tổng quan nhất. Lúc này mình có sơ khởi lên được câu trả lời, nhưng mình không biết liệu câu trả lời của mình là đúng hay sai. Mình mâu thuẫn với chính bản thân mình vào lúc này. Và vẫn bế tắc.

“Đời là bể khổ?”

Sau đó, mình cũng chuyển công tác vài nơi. Câu chuyện bất đồng quan điểm với sếp, công việc cứ lặp đi lặp lại mỗi ngày, hoặc đại loại các vấn đề chốn công sở với đồng nghiệp, với nhân viên mình cũng gặp cả; vui-buồn-giận-tủi đầy đủ trải nghiệm. Thêm nữa, chuyện tình cảm của mình cũng xảy ra chia ly vào thời điểm này.

Rồi mọi người truyền miệng nhau câu “Đời là vô thường mà”, “Có duyên thì gặp lại”. Lúc mới nghe thì mình hoàn toàn chưa hiểu được rõ nghĩa của Vô thường đâu, cứ nghĩ theo hướng buông xuôi thôi ấy. Rồi khi những suy nghĩ tiêu cực xuất hiện và mình bắt đầu mất niềm tin vào bản thân. Mình không biết mình sống vì mục đích gì? Cho dù mình có biết về Tứ đế, thì mình cũng chỉ đang nhìn mọi thứ xung quanh ở đâu cũng là khổ đau…

Cho đến khi, mình vô tình ra nhà sách và tìm đọc cuốn “Trái tim của Bụt” của Sư Ông làng Mai, vì mình vốn muốn hiểu và thực tập về Tứ diệu đế. Và thật may mắn hơn nữa khi mình tìm được kênh Youtube Làng Mai, mình đến được với Pháp thoại Phật pháp căn bản – Trái tim của Bụt.

Mình quyết định nghỉ làm và chuyển sang chế độ làm việc tự do để mình có thể tập trung nghe các bài giảng của Sư Ông đều đặn. Mỗi sáng thức dậy mình rất vui, tâm trạng như quay lại thời đi học vậy (có sách, có Sư Ông giảng bài, mình ghi chú lại kiến thức mình cần nhớ) và quan trọng là thực tập các bài giảng mỗi ngày.

Thời gian này mình mới thật sự hiểu, biết quán chiếu, và thực tập về Phật pháp. Khi gặp lại hai từ Vô thường, mình không còn sợ hãi nữa. Vô thường không có nghĩa là buông xuôi mà là biết cách trở về với hiện tại, về với ngôi nhà lâu ngày không quét dọn của mình. Và từ đây, mình tìm ra được các câu trả lời cho riêng mình.

Để mình thực sự hiểu ”Sóng không chỉ là sóng mà còn là nước nữa. Ngay khi nó nhận ra nó là nước thì mọi khổ đau tan biến” – Sư Ông Làng Mai.

 ^{Bức tranh do chính tác giả vẽ} 

“Hạnh phúc là gì và mình tìm được nó ở đâu?”

Mình chỉ vừa bước vào hành trình tu học và mình mong rằng các bạn không lạc lối, hoặc cảm thấy cuộc đời vô nghĩa như mình đã từng. Bạn nên biết rằng xung quanh bạn cũng có những người đang như bạn, bạn không hề cô độc trên hành trình này. Và hạnh phúc luôn hiện diện “bây giờ và ở đây”.

Mâu thuẫn của bản thân sẽ luôn có mặt, lúc này bạn nên tự hỏi mục tiêu của bạn là gì? Và tập trung nói chuyện với chính mình để tìm ra câu trả lời.

“Đừng tìm về quá khứ

Đừng tưởng tới tương lai

Quá khứ đã không còn

Tương lai thì chưa tới

Hãy quán chiếu sự sống

Trong giờ phút hiện tại

Kẻ thức giả an trú,

Vững chải và thảnh thơi.” 

(Trích trong “Kinh Người Biết Sống Một Mình”)

Trên đây là một phần câu chuyện của mình. Với mình, học Phật là con đường duy nhất giúp tìm ra được các câu trả lời. Mình vẫn đang tiếp tục bước đi trên hành trình này và mình biết mình không cô đơn.

Mình hiểu bạn cũng có rất nhiều câu hỏi và muốn tìm câu trả lời của riêng bạn. Vậy hãy bắt đầu xây viên gạch cơ bản nhất, bạn sẽ tìm được câu trả lời cho chính bạn.

Mình mong bạn luôn biết tưới tẩm những hạt giống thiện lành trên mảnh vườn của bạn, để bông hoa ấy nở thật đẹp và hương hoa lan toả tích cực đến mọi người xung quanh. Đóng góp việc tốt cho xã hội không nhất định phải đợi đến khi bạn phải sở hữu một cái gì đó đâu.

Các bạn trẻ, các bạn thích trải nghiệm thì cứ trải nghiệm. Quan trọng là biết quay lại nhìn về chính bản thân và đặt câu hỏi “Bạn thật sự muốn gì, sau hết tất cả?” 

Cảm ơn bạn đã đọc đến những dòng cuối thư này. Mong bạn tìm được câu trả lời cho chính bản thân và tưới tẩm cho mình một vườn hoa thơm ngát.

Thân ái,

Mình,

Diệu Thảo – Lương Vương Hạnh

Trích trong sách “Hơi thở nuôi dưỡng và trị liệu” của Sư Ông Làng Mai

Khoảng mười lăm năm trước tôi có gặp một chàng thanh niên tại thành phố Montréal, Canada. Anh ta đã cho tôi biết là anh đang bị bệnh ung thư rất nghiêm trọng và sẽ không sống được bao lâu nữa. Sau khi chẩn đoán bệnh tình, bác sĩ cho biết là anh chỉ có thể sống thêm được ba tuần lễ nữa thôi hoặc có thể ít hơn. Hôm đó tôi ngồi ăn sáng bên cạnh anh ấy. Tôi đã ăn sáng thật chánh niệm và trong khi ăn, tôi không suy nghĩ gì về phương cách giúp anh ấy cả. Sau khi ăn xong, tôi quay sang và chia sẻ với anh ấy về nghệ thuật sống an lạc và hạnh phúc trong giây phút hiện tại theo giáo pháp Hiện pháp lạc trú. Tôi đã nói với anh ấy rằng: “Cho dù anh chỉ còn có khoảng ba tuần nữa để sống, nhưng anh vẫn có thể sống sâu sắc trong từng giây từng phút của đời sống còn lại của mình”. Tôi có nói với anh ấy rằng có những người sống tới sáu mươi năm, bảy mươi năm hoặc tám mươi năm, nhưng họ không biết sống đời sống của họ một cách sâu sắc trong giây phút hiện tại, họ không có cơ hội để làm điều đó. Do đó bảy mươi năm hoặc tám mươi năm sống trong sự quên lãng, trong sự hưởng thụ, ăn chơi trác táng… thì chẳng có ý nghĩa gì cả. Tôi có nói tiếp rằng: “Nếu anh biết sống sâu sắc mỗi giây phút của đời sống mình, thì ba tuần lễ là nhiều lắm”. Nghe tôi nói như thế, anh vô cùng vui sướng, xúc động. Tôi đã chia sẻ cho anh ấy các phương pháp thực tập hơi thở chánh niệm và thiền đi. Sau khi tiếp nhận những lời hướng dẫn, anh ấy đã thực tập rất miên mật, đã sống rất sâu sắc những ngày còn lại của đời sống mình; và mầu nhiệm thay, anh đã sống thêm được mười một năm. Anh đã tiếp nhận Ba Sự Quay Về (Tam Quy) và Năm Giới Quý Báu; tôi đã đặt pháp danh cho anh là Chân Sinh.

Theo lời Bụt dạy, nếu chúng ta có những đau nhức, những vết thương trong thân và tâm, mình có thể dùng hơi thở chánh niệm để ôm ấp và chăm sóc chúng. Có rất nhiều phương pháp tu tập có thể giúp mình thực tập chăm sóc những vết thương, những niềm đau trong thân tâm. Chúng ta phải cho phép thân và tâm mình cơ hội để được chữa trị. Chúng ta biết rằng cơ thể và tâm thức mình có khả năng tự trị liệu rất mầu nhiệm, nhưng vì thiếu sự hiểu biết và kiên nhẫn nên mình không tạo cơ duyên thuận lợi cho khả năng tự trị liệu trong thân tâm mình. Chúng ta luôn luôn lo lắng, sợ hãi, bối rối khi bị những niềm đau, nỗi khổ trấn ngự và chúng ta hoàn toàn lệ thuộc vào thuốc men, nhất là thuốc Tây. Khi ngón tay của mình bị thương, mình không cần phải làm gì nhiều; chỉ cần rửa cho sạch vết thương bằng thuốc sát trùng và để cho nó tự trị liệu lấy. Chỉ cần hai ba ngày sau là vết thương được chữa lành. Nếu quá bối rối, lo sợ và làm đủ điều để băng bó vết thương thì vết thương sẽ rất khó lành. Nhất là khi lo lắng quá độ.

Bụt đưa ra một ví dụ rất hay về một người bị trúng tên. Khi một người bị trúng tên, người đó rất đau nhức. Nếu liền sau đó có một mũi tên thứ hai lao đúng vào chỗ của mũi tên thứ nhất, thì cơn đau nhức không phải chỉ tăng lên gấp hai lần, mà nó tăng lên gấp mười lần hoặc nhiều hơn thế. Cũng vậy, nếu mình có một vết thương trong cơ thể và mình phóng đại nó ra do sự lo lắng và hoảng sợ thì vết thương sẽ trở nên trầm trọng hơn gấp trăm lần. Cách hay nhất là trở về nắm lấy hơi thở chánh niệm – thở vào và thở ra cho thật sâu sắc, dùng năng lượng chánh niệm để ôm ấp và làm cho niềm đau êm dịu trở lại, sau đó nhìn sâu để thấy bản chất của vết thương. Thở vào, mình thầm niệm: ”A! đây chỉ là sự đau nhức của hình hài. Niềm đau nhức này có thể được chữa trị nếu mình cho nó cơ hội tự chữa.” Nếu cần, mình có thể tư vấn với bác sĩ để bác sĩ xác nhận cho mình là vết thương hay sự đau nhức không có gì đáng lo ngại. Khi có một niềm đau nỗi khổ trong thân tâm, không nên hoảng sợ, bởi vì hoảng sợ là một tâm hành phát sinh từ vô minh. Lo lắng và hoảng sợ là những tâm hành trong năm mươi mốt loại tâm hành. Chúng thường làm cho tình trạng trở nên trầm trọng hơn. Mình phải tin vào trí tuệ và khả năng tự trị liệu của cơ thể mình. Thân và tâm mình có tiềm năng tự chữa trị rất mầu nhiệm. Một niềm đau nho nhỏ trong cơ thể và trong tâm không thể hủy diệt mình được đâu.

Khi con thú bị thương, nó thường tìm một nơi thật yên vắng để dưỡng thương. Điều đó cho chúng ta thấy rằng trong cơ thể của con thú có tuệ giác. Con thú biết rằng đi tìm nơi yên vắng để nghỉ ngơi là giải pháp hay nhất. Trong khi bị thương, nó không màng làm gì hết, không cần ăn, không cần đi săn mồi; nó chỉ tìm một nơi yên vắng để dưỡng thương mà thôi. Sau vài ngày điều dưỡng, vết thương của nó được chữa lành hoàn toàn và nó bắt đầu sinh hoạt bình thường trở lại. Ngày nay con người dường như đã đánh mất hoàn toàn niềm tin nơi khả năng tự chữa trị của thân tâm mình. Khi có niềm đau nhức trong thân hoặc trong tâm, ta rất hoảng sợ và tìm đủ mọi cách làm cái này làm cái nọ để quên đi niềm đau nhức ấy; ta uống hết thứ thuốc này đến thức thuốc khác để tống niềm đau ra khỏi thân tâm ta càng nhanh càng tốt. Ta lo lắng quá độ. Vì lo lắng quá độ nên ta không cho phép cơ thể ta cơ hội để nghỉ ngơi và tự điều trị. Ta không biết cách nghỉ ngơi, không biết cách thực tập buông thư. Hơi thở chánh niệm giúp ta học trở lại nghệ thuật buông thư, nghỉ ngơi. Hơi thở chánh niệm giống như người mẹ hiền đang ẵm đứa con yêu quý của mình vào vòng tay và nói: “Con ơi, mẹ đây con. Đừng sợ. Ngủ đi con. Yên giấc đi nào.”

Phép thực tập buông thư, nghỉ ngơi là liều thuốc hữu hiệu giúp ta đối trị với căn bệnh lớn của thời đại, đó là bệnh căng thẳng – stress. Nhiều người trong chúng ta chưa biết cách sử dụng những ngày nghỉ của mình một cách có lợi ích. Thường thường sau một dịp nghỉ hè, nghỉ lễ, người ta trở nên mệt mỏi hơn, căng thẳng hơn. Tôi mong rằng trong các buổi pháp đàm chúng ta có thể chia sẻ và đưa ra những phương cách cụ thể, hữu hiệu như làm thế nào để nghỉ ngơi cho có ích lợi. Trong khóa tu này, chúng ta sẽ có cơ hội thực tập pháp môn thiền buông thư.

Chúng ta phải tin vào khả năng tự trị liệu của thân tâm ta. Tiềm năng tự chữa là một thực tại, nhưng chúng ta đã đánh mất niềm tin ấy nơi tự thân. Ngược lại, ta dùng quá nhiều các chất dinh dưỡng, thuốc men và chính những thứ đó đôi khi lại tạo ra phản ứng phụ và trở thành nguy hại cho cơ thể ta. Con thú biết rằng bốn hoặc năm ngày không ăn sẽ không nguy hại gì đến tính mạng của nó, ngược lại nhịn đói và nghỉ ngơi sẽ giúp cho vết thương của nó chóng lành hơn. Thế nhưng con người thời nay thì khác, họ rất sợ nhịn đói. Ta nghĩ rằng nếu không ăn gì thì cơ thể sẽ bị suy nhược và vì vậy vết thương của ta sẽ không có cơ hội để tự điều trị. Điều này cần phải xét lại. Thời xưa, người ta thường nhịn đói vài ba tuần liên tiếp mà không hề gì. Đây là phương cách rất hay để điều trị những vùng đau nhức trong cơ thể và tâm thức ta. Ta phải tin vào sức mạnh của trí tuệ, tình thương và khả năng tự chữa trị trong ta. Những năng lượng đó là những năng lượng của Bụt, là cõi Tịnh Độ biểu hiện từ tâm, là Nước Chúa, là nơi nương tựa vững vàng nhất. Nếu mất niềm tin nơi khả năng tự chữa trị của thân tâm ta, nơi sự hiểu biết và thương yêu trong ta, tức là ta đánh mất gia tài quý báu ấy. Đây không phải là vấn đề trừu tượng mà là một thực tại mầu nhiệm. Một thực tại ta có thể sờ mó, trân quý và nương tựa. Vậy thì thay vì hoảng sợ, tuyệt vọng, bất an, ta nên thực tập trở về với hơi thở chánh niệm và đặt hết niềm tin vào sức mạnh của khả năng tự chữa trị của thân tâm ta, của khả năng hiểu và thương trong ta. Đây là sự thực tập quay về nương tựa nơi hải đảo tự thân mà Bụt đã căn dặn chúng ta. Ngài khuyên bảo chúng ta hãy luôn luôn quay về nương tựa nơi hải đảo tự thân, mà đừng nương tựa vào bất cứ một pháp nào khác hoặc một ai khác. Đó là hải đảo của bình an, của niềm tự tin, của đức vững chãi, hiểu biết, thương yêu, thảnh thơi và giác ngộ của tự tâm. Hãy nương tựa nơi hải đảo của tự thân. Ta không cần phải chạy tìm ở bất kỳ một nơi nào khác. Hơi thở chánh niệm giúp ta trở về với hải đảo quý giá đó trong tự thân để có thể thực nghiệm được thực tại nhiệm mầu ấy nơi chính mình.

Mỗi khi gặp nguy hiểm hay bị lâm vào tình trạng khó khăn hoặc thấy mình bị cuốn hút vào một ý tưởng phiêu lưu nào đó, ta hãy lập tức nắm lấy hơi thở chánh niệm để trở về với hải đảo của chính mình. Có bài thi kệ giúp ta thực tập rất hữu hiệu khi gặp những tình huống khó khăn. Và đây là bài kệ:

Quay về nương tựa

Hải đảo tự thân

Chánh niệm là Bụt

Soi sáng xa gần.

Hơi thở là Pháp

Bảo hộ thân tâm.

Năm Uẩn là Tăng

Phối hợp tinh cần.

Thở vào, thở ra

Là hoa tươi mát

Là núi vững vàng

Nước tĩnh lặng chiếu

Không gian thênh thang.

Trong khi đọc bài thi kệ này, ta có cơ hội trở về nương tựa nơi hải đảo an toàn của chánh niệm, thiết lập được trở lại chất liệu bình an và sự thanh thản ngay trong giây phút ấy. Làm được như thế, ta sẽ cảm thấy thoải mái, nhẹ nhàng ngay lập tức.

Thầy Chân Trời Văn Lang

Giấc mơ đêm qua,

Mẹ về.

Thầy kính thương,
Khi con viết những dòng này thì tháng ngày cũ trở về chiếm lấy tâm con. Ngày ấy, mẹ con mất sớm, con tìm mẹ qua những bài thơ, bài nhạc bên ngoài để “sống nhờ” và vẽ lại chân dung của mẹ. Nhưng đa số tác phẩm con tiếp nhận được thường buồn, con bị xông ướp trong âm hưởng đó, dù con có ý hướng đến một cái gì trong sáng, nhẹ nhàng, sâu thẳm và có lối đi. Rồi một buổi chiều nơi nhà người quen, con tình cờ đọc được đoản văn Bông hồng cài áo của Thầy do ai đó chép tay trong một cuốn sổ đã cũ màu, để những mong ước kia cựa mình lớn dậy. 

Khi đọc, con có cảm tưởng như Thầy đặt tay trên trái tim con mà viết, dù lúc đó con chưa biết Thầy là ai, đoản văn được chép tay ấy đã không đề tên tác giả. Sau này, con mới biết sách Thầy ít được xuất bản ở Việt Nam sau những năm Thầy ra nước ngoài kêu gọi hòa bình. Con tự hỏi làm thế nào Thầy diễn bày và đưa mẹ về trong con bằng tình thương với tuệ giác chân thường đến vậy? Chính sức mạnh của thương yêu, lòng biết ơn và tuệ giác nơi Thầy, một cách tự nhiên, đã làm nên mối túc duyên cho con được gặp Thầy, về lại suối nguồn thiêng liêng bởi ai cũng là con của Mẹ. Từ đó, con có cơ hội trở về để tự cài lại đóa hoa trong con thật trang nghiêm, đúng nghĩa của một người con thương mẹ. Lòng biết ơn và tình thương đã trồng một căn lành dẫn con về bên Thầy, về với những sâu lắng, nhẹ nhàng, thảnh thơi. 

Ba má kính thương,

Vu Lan năm nào con cũng được nhận bông hoa màu hồng trên áo. Vậy mà nhiều lúc vô tình quên lãng hay vì bận bịu lo chuẩn bị sắp xếp buổi lễ, con cũng chẳng ý thức đến điều may mắn đó.  Sau buổi lễ, được cài hoa lên áo xong rồi là tung tăng đi lui đi tới mà quên rằng niềm hạnh phúc lớn lao này bao nhiêu người mong ước nhưng đâu dễ có lại một lần.

Vài lần con chứng kiến và vỗ về anh chị em khi họ nhận được tin ba hay mẹ qua đời mà không về được vì còn phải chờ cả tháng mới có chuyến bay. Thấy họ can trường, chứ nếu là mình, tu mà không giỏi là như ngồi trên lửa đỏ. Con hay an ủi: Khi nào em nhớ ba, chị cho em mượn ba chị nè. Vững chãi lên nha. Ba má chị hiền và dễ thương lắm. Mỗi lần nhận tin người thân của anh chị em mất, con cũng từ từ học thêm về hai chữ Vô Thường, để khi nó đến con cũng vững vàng như anh chị em con.

Con nhớ những ngày xưa, cứ mỗi trưa, ba nằm ngả lưng thiu thiu trên chiếc ghế bố. Má và con ngồi quanh nhổ mấy cọng tóc trắng lẫn trong mái tóc đen dày của ba. Con đi xa vài năm về, má vẫn lâu lâu nhổ tóc sâu cho ba nhưng phải lựa chứ giờ nhiều sợi trắng rồi. Nhớ cái năm, ba má qua tu viện thăm con, tóc ba đã bạc thêm nhiều. Con chọc ba: mấy đứa nhỏ ở nhà mà nhổ tóc trắng cho ông ngoại chắc nó nhổ hết quá! Cười nói là vậy nhưng con chợt nhận ra, ba con đã già.

Mỗi lần về thăm nhà, vui đó, mừng đó nhưng tới ngày đi lại, là con phải mạnh mẽ lắm mới dứt áo đi được. Lên xe ngồi mà không dám quay đầu lại dù biết là má và mọi người đứng ngóng theo đến khi xe khuất. Ba cứ lo sư cô đi xa lâu đường xá xe cộ không quen, tiễn đưa tới chừng nào hết tiễn được mới thôi. Sư cô thì cứ đòi để con tự đi một mình cho biết mà. Chứ lên xe, thấy ba cứ đứng dưới vẫy tay chào, con sao cầm được nước mắt, rồi ông lơ xe tưởng cô bị gì mà khóc tức tưởi.

Những năm sau này, má không còn hỏi “chừng nào sư cô về nữa?”. Nay ba má có cái facebook, youtube, coi hình Làng, cập nhật thông tin của Làng các nơi. Mấy lần ba khoe: cô coi lễ mừng sinh nhật Sư Ông bên Thái chưa?; coi cái lễ này, sự kiện kia chưa…, ba coi rồi. Thời buổi công nghệ phát triển, cứ gọi điện là được thấy mặt, thấy cảnh, nghe kể chuyện thường hơn nên ba má bớt nhớ sư cô rồi. Coi ti vi, nghe tin tức dịch nặng ở nhiều nơi vậy mà thấy sư cô và các con, các cháu vẫn bình an, khoẻ mạnh là ba má yên tâm. 

Mỗi khi các chị em con chuyện trò với nhau là cứ tấm tắc: không biết sao mà ngày xưa ba má nuôi nổi cả đàn con, bây giờ các chị có một đứa, hai đứa đã thấy đau đầu mất sức. Thương ba má cực khổ cả đời, muốn ba má nghỉ ngơi, tận hưởng cuộc sống cho nhàn nhã, đi đó đi đây thăm bà con thư thả chứ quanh năm vườn tược, heo gà,… Thế giới của má chỉ quẩn quanh sau nhà rồi lại về trước nhà. Bản thân bệnh không dám mua gì ngon, thuốc gì xịn nhưng cho con cái thì nhất hết. Các chị thuyết phục má lên thành phố khám tổng quát, kiểm tra sức khoẻ để có gì mình chữa liền. Má thì theo thuyết khác, mất công khám ra bệnh rồi lại lo, tốn kém đủ thứ.

Lạ vậy đó, đều là thương hết mà lắm khi giận nhau luôn. Con cái muốn ba má sướng để bù lại những tháng năm vất vả nuôi con, đưa ba má đi ăn ngoài cho đỡ cực khỏi phải nấu nướng, dọn dẹp. Các con thay nhau năn nỉ lắm hai ông bà mới chịu đi. Nhưng thấy má có vẻ ăn cũng không ngon dù đó có là sơn hào hải vị. Má mà thấy cái hoá đơn của bữa ăn là “nghỉ chơi” với các chị luôn. Giận đùng đùng, má nói: bữa sau má không đi ăn nhà hàng, tiền đó mình mua đồ về nhà nấu ngon hơn biết bao nhiêu, nấu ra cả gia đình mình có mà ăn cả ngày. Ăn chi ngoài này tốn kém.

Lại có lần cả nhà sắp xếp đi du lịch, nghỉ mát như người ta. Biết tính má nên mấy chị đặt sẵn chỗ nghỉ có không gian cho cả nhà quây quần, tự nấu nướng, nghỉ ngơi đi về cho thoải mái. Tối hôm trước khi đi, má dặn các chị coi đồ đạc cho mấy cháu. Má tất bật sau bếp, sáng ra chất lên xe nào rau muống, rau cải, rau thơm, gạo mắm các kiểu. Nồi cơm điện, bếp ga mini, chén bát, … Cả nhà xúm lại can: Ủa má! Trên chỗ mình mướn có đủ đồ hết á, rau mình mua trên đó rẻ lắm, mình đem lên làm gì cho mất công. Má lạc quan bảo: chứ xe trống chỗ làm chi, đem lên cần là mình có đồ của mình liền; dùng đồ của người ta lỡ hư hỏng phải đền tốn tiền lắm, đồ của mình hư thì không sao. Rau của vườn nhà đầy, đi cả tuần không ai ăn nó già hư thì uổng. Đồ trên đó rẻ thì cũng là mua chứ đâu. Cuối cùng, để có chuyến du lịch cả nhà vui vẻ thì cả nhà “đành” chiều má thôi.

Bởi vậy, các con phải thay đổi cách thương má vì biết má mình là vậy. Với ba má, niềm vui, niềm sung sướng an nhàn là khi thấy con cháu khoẻ mạnh, gia đình nó hạnh phúc. Mỗi mùa hè được đón các cháu về rồi chăm sóc chúng như chăm các con khi xưa. Nhiều khi ba má cũng thấy cực, vì thấy tụi nhỏ nghịch ngợm. Miệng thì than ồn ào đó mà vẫn cười tươi, mắng yêu tụi nó: mai về với ba má các con đi. Rồi mấy đứa lại có dịp ngả vào lòng ngoại rồi làm nũng: Không, con thích ở với ngoại, bá má về đón là con trốn dưới gầm giường.

Cứ như thế mà ba má có niềm vui mỗi ngày chứ chẳng cần con cái sắm sửa đồ sang đồ xịn gì. Đi đây đi đó, ăn nhà hàng, ở khách sạn càng làm má “xót” cái ruột thêm.

Con phát nguyện tu để giúp mọi người bớt khổ nhưng gia đình thì mỗi lần có việc là đã sắp xếp đâu vào đó, xong xuôi mới báo sư cô biết. Sợ sư cô ở xa, biết chuyện lại lo lắng. Để sư cô cứ yên tâm tu, gia đình đã có ba má và các anh chị chăm lo hết. Mỗi sáng, mỗi tối công phu xong con hay trì tụng hồi hướng công đức cho chúng sanh mọi miền, nhưng bao nhiêu công đức tu tập đó con không biết có đủ hồi hướng cho ba má, cho gia đình mình không nữa?!

Mừng vui một mùa Vu Lan nữa con được cài lên áo mình bông hoa màu hồng, con xin nguyện cầu hồng ân Tam bảo đêm ngày che chở cho gia đình con và mọi người bình an. Cầu cho dịch bệnh thiên tai đi qua, để ai đó lâu rồi chưa về thăm mẹ, thăm ba được chạy ùa về một lát, để ngắm nhìn nụ cười của mẹ, nếp nhăn của ba thêm một lần thật kỹ, thật lâu.

Những ai đang ở nhà cùng ba má, đừng nghĩ rằng sáng tối cứ phải nghe má càm ràm, ba lặng lẽ ngồi đó như là một thói quen mà xem như là chuyện thường đâu. Hãy thử nghĩ tới một ngày không xa, khi ba mẹ không còn la rầy, nhắc nhở từng li từng tí cho mình nữa… thì khi đó mình sẽ buồn lắm. Ngày đó đến, mình có khóc, có ước ao thì cũng không còn kịp nữa rồi.

Đoá hoa màu hồng vừa cài lên áo đó anh, thì xin anh, thì xin em hãy cùng tôi vui sướng đi.

(Chân Đăng Nghiêm)

Câu hỏi:

Làm thế nào để duy trì sự thực tập khi vợ mình, chồng mình hoặc những thành viên trong gia đình mình không hưởng ứng để cùng thực tập với mình?

Sư Ông Làng Mai trả lời:

Trong trường hợp này, tôi nghĩ quý vị nên thực tập một cách tự nhiên. Quan trọng là đừng bị rơi vào cái bẫy của sự thực tập hình thức. Đừng làm ra vẻ ta đây đang thực tập chánh niệm, thực tập thiền v.v… Điều này ta có thể làm được. Ví dụ, khi thực tập thiền đi, quý vị hãy đi cho thật tự nhiên, đi như thế nào để người ta không thấy là mình đang thực tập thiền đi, nghĩa là đi trong nhịp điệu bình thường, nhưng trong nội dung quý vị vẫn chế tác năng lượng chánh niệm, an lạc và hạnh phúc. Cái đó gọi là Tu vô tu tu (kinh Tứ Thập Nhị Chương). Nghĩa là tu mà không thấy mình tu, không cố gắng dụng công, nhìn bề ngoài giống như là không tu gì cả, nhưng trong nội dung thì ta thật sự đang tu tập rất vững chãi. Điều tối kỵ là đừng vội vàng muốn chia sẻ sự thực tập của mình hoặc áp đặt sự thực tập của mình lên người khác. Tốt nhất là đừng nói gì hết dầu đó là những kinh nghiệm tu học của ta; chỉ cần thực tập cho đàng hoàng và phát triển thêm khả năng lắng nghe, miệng luôn luôn mỉm cười và hành xử, phản ứng cho thật vui tươi, hòa nhã.

Nếu quý vị thành công một lần trong khi ứng xử hòa ái với những người đang tưới tẩm hạt giống tiêu cực nơi mình mà không sinh tâm phiền giận, cau có…, thì sự thành công ấy sẽ tiếp tục được nuôi dưỡng, không những nuôi dưỡng chính bản thân mà còn có thể  giúp cho người kia chuyển hóa. 

Thiền sinh hỏi: 

Kính thưa Thầy, con không biết thầy nhận xét như thế nào về vấn đề trung thành trong mối liên hệ vợ chồng, trong đó có sự liên hệ đồng tính luyến ái. Làm sao chúng con áp dụng phép tu chánh niệm để đối trị với năng lượng tình dục?

Sư Ông Làng Mai trả lời:

Trước hết ta phải thấy rằng năng lượng tình dục chỉ là một loại năng lượng trong nhiều loại năng lượng. Nếu nhìn sâu vào bản chất của nó thì ta sẽ thấy rằng không thể xác quyết nó chỉ đi về phía thỏa mãn tình dục. Vì là năng lượng, cho nên nó có thể chuyển sang hướng khác. Nếu quý vị rất hứng thú muốn làm điều gì đó, muốn thực hiện điều gì đó có ý nghĩa cho cuộc sống thì quý vị sẽ dồn hết năng lượng vào việc thực hiện ước muốn ấy và quý vị sẽ không có nhiều thì giờ để suy nghĩ về vấn đề thỏa mãn tình dục.

Là người xuất gia, chúng tôi nhận thấy rằng trong chúng tôi cũng có năng lượng thèm khát về tình dục như mọi người khác, nhưng với năng lượng của Bồ Đề Tâm hùng hậu, với sự nâng đỡ của Tăng thân, chúng tôi có thể đầu tư hết năng lượng của mình về các hướng khác như ước muốn phụng sự chúng sinh, thực tập để đạt tới hiểu biết lớn và khả năng thương yêu sâu. Tăng thân cần thì giờ và năng lực của chúng tôi để đóng góp và xây dựng. Chúng tôi dành thì giờ để học kinh điển, ngoại điển, pháp đàm và đem những gì mình đã học được áp dụng vào đời sống hàng ngày. Chúng tôi dành thì giờ để chăm sóc cho đệ nhị thân của mình, tức là thành phần khác của Tăng thân mà mỗi người xuất gia đã được Tăng thân bổ nhiệm để chăm sóc. Mỗi thầy hoặc mỗi sư chú đều chịu trách nhiệm cho hạnh phúc và sự tu tập của một thầy hoặc một sư chú khác. Các sư cô cũng thực tập như vậy với nhau. Chúng tôi cũng dành thì giờ để giúp các thiền sinh đến tu học với chúng tôi. Chúng tôi dồn hết năng lực về những hướng như thế và cảm thấy rất hạnh phúc.

Bằng kinh nghiệm của bản thân, của một cộng đồng, chúng tôi nghĩ rằng nếu quý vị tổ chức đời sống của quý vị một cách thông minh và khéo léo sử dụng năng lượng của mình đi về hướng thương yêu, lý tưởng phụng sự, giúp người khác bớt khổ, thì năng lượng tình dục sẽ không còn là vấn đề lớn trong đời sống hàng ngày của quý vị nữa. Vấn đề là khéo léo hướng nguồn năng lượng tình dục đi về phía năng lượng của lý tưởng, thương yêu và hiểu biết.