Pháp Thân Tạng

Chuyện kể rằng, mỗi khi nghe tiếng gió reo vui qua cành lá, tiếng chim líu lo gọi nhau trở về thì những mầm non ngủ say trong lòng đất cũng cựa mình thức giấc… 

Một sớm đầu xuân, triền đồi Xóm Thượng đã vàng rực những hoa thủy tiên. Cánh hoa mỏng và tươi như tự mình ướp hết những giọt nắng vàng của trời xuân.

Sư Ông đã đặt tên nơi ấy là “Pháp Thân Tạng”- tức là kho tàng của Pháp Thân. Hàng ngàn, hàng vạn bông hoa bé xíu tái sinh từ lòng đất như những vị Bồ Tát tùng địa dũng xuất.

Bồ Tát lên nghe kinh hay là Bồ Tát đang thuyết pháp? 

Thương mời mọi người dừng chân bên sườn đồi và hòa mình giữa lòng bao la để ngắm nhìn “Pháp thân tạng”:

Vui đón Tết Tân Sửu 2021

Kính mời đại chúng cùng thưởng thức một số hình ảnh đón Tết vui xuân tại Làng những ngày vừa qua:

Chung một cội nguồn

Kính thưa đại chúng,

Hôm nay là ngày 29 tháng 7 năm 2001, chúng ta đang ở chùa Cam Lộ, xóm Hạ thuộc đạo tràng Mai Thôn.

Cách đây chừng sáu năm, trong chuyến đi giảng dạy ở Ý, thầy có đi ngang qua một vùng đất trồng toàn cây ô liu. Ở Pháp hình như không có cây ô liu, hoặc có thể chỉ có một vài cây ở miền Nam, nhưng bên Ý thì có rất nhiều. Thầy nhận thấy những cây ô liu trong đám ruộng đó mọc rất ngộ nghĩnh, thay vì mọc từng cây riêng rẽ thì nó mọc một khóm ba bốn cây chụm lại với nhau. Những cây ô liu đó cũng còn trẻ thôi, khoảng chừng bảy đến tám tuổi. Khi hỏi lại, người ta cho biết trước đó bảy tám năm có một trận lạnh rất lớn và tất cả các cây ô liu trong vùng đó chết hết, người ta phải cắt sát gốc. Nhưng những cây ô liu đó chỉ chết phần trên thôi, phần gốc vẫn còn sống. Khi cây ô liu bị cắt sát gốc rồi thì từ một cây ô liu mẹ sanh ra ba đến bốn cây ô liu con. Cho nên, chín mười năm sau mình thấy những cây ô liu mọc lên từng khóm. Mình lầm tưởng, cứ nghĩ rằng có ba hay bốn cây ô liu riêng biệt, nhưng khi nhìn sâu thì mình thấy kỳ thực chúng cũng chỉ là một cây thôi, từ một gốc mà đi lên.

Giả dụ cây ô liu thứ nhất ganh tỵ với cây ô liu thứ hai. Cây ô liu thứ hai đánh lộn với cây ô liu thứ ba thì rất buồn cười. Như vậy là có sự phân biệt: “Tôi là cây ô liu khác, còn anh là cây ô liu khác”. Không biết các cây ô liu có ganh tỵ, có giận hờn nhau hay không. Nhưng có những em bé hay những người lớn, tuy phát xuất từ một gốc mà thỉnh thoảng họ vẫn ganh tỵ, giận hờn nhau. Họ làm giống như họ là những con người khác nhau, không dính líu gì tới nhau hết. Họ không biết rằng họ từ một gốc mà đi lên, họ bị sự phân biệt, kỳ thị làm cho chia rẽ. Chính sự phân biệt, kỳ thị đó làm cho chúng ta coi nhau như kẻ thù, không thương yêu nhau được dù là anh chị em trong một nhà. Cho nên, tu tập là nhìn sâu để thấy được rằng chúng ta từ một nguồn gốc mà phát hiện. Khi thấy được sự thật đó thì mình sẽ lấy đi được sự phân biệt kỳ thị, và sẽ đạt tới một loại trí tuệ rất đặc biệt gọi là vô phân biệt trí.

Trí vô phân biệt hay vô phân biệt trí, cụm từ này mình nên học thuộc vì trong trường học có thể không được học chữ này, tiếng Phạn là Nirvikalpa-jñāna. Chúng ta có cái trí giúp phân biệt được đây là bông hoa hướng dương, đây là cuốn sách. Bông hoa hướng dương khác cuốn sách. Chúng ta có thể phân biệt được đây là củ cà rốt, đây là trái cà chua. Cái phân biệt đó đôi khi cũng có ích, và trong sự phân biệt đó không có sự kỳ thị, theo phe. Đó gọi là trí phân biệt, nhiều khi rất cần. Nhưng nằm dưới tầng sâu hơn có một loại trí khác, đó là trí không phân biệt, không kỳ thị. Trí này rất quan trọng. Ở trường học, chúng ta chỉ được học nhiều về trí phân biệt thôi, nhưng là người thực tập, mình phải học thêm về trí không phân biệt. Trí không phân biệt tức là trí không có kỳ thị nhau. Mình không thể nói rằng mình không phải là người kia, người kia là da trắng, mình là da đen. Mình không thương người da trắng, mình chỉ thương người da đen thôi, hoặc là người kia là da đen mình là da trắng, mình chỉ thương người da trắng thôi, mình không thương người da đen. Cái đó gọi là phân biệt, kỳ thị. Mình nói người kia là Do Thái, mình không phải là người Do Thái, mình là người Palestine. Người Do Thái thì nói mình không phải là người Palestine, rồi hai bên kỳ thị và làm khổ cho nhau. Kỳ thực mình từ một nguồn gốc mà ra hết.

Trong Hồi giáo cũng như trong Do Thái giáo, chúng ta được học rằng tất cả đều do một gốc mà sinh ra. Tất cả đều do Allah, đều do Thượng đế mà phát sinh ra. Vậy mà mình coi nhau như kẻ thù, rồi có sự kỳ thị phân biệt, chống đối nhau và quyết một mất một còn với nhau. Sự kỳ thị phân biệt đó cần được lấy ra khỏi tâm mình bằng sự thực tập thiền quán để thấy được cái gọi là trí không phân biệt (The wisdom of non-discrimination).

Vô phân biệt trí là gì, mình có thể hiểu được, biết được, nó cũng dễ thôi. Ví dụ, nhìn vào bàn tay phải ta thấy có vô phân biệt trí ở trong bàn tay. Bàn tay này đã làm được rất nhiều việc, nó rất khéo léo tuy đôi khi cũng có một vài cái vụng về. Bàn tay này đã làm được hàng trăm, hàng ngàn bài thơ. Tất cả những bài thơ mà thầy viết xuống đều do bàn tay phải viết xuống hết, bàn tay trái này thì chưa bao giờ làm thơ. Chỉ có một lần, bữa đó thầy không có giấy, không có mực, không có viết nên phải bỏ cái bì thư vào trong máy đánh chữ và đánh máy bài thơ. Đó là bài Con nghé nhỏ đuổi chạy mặt trời. Chỉ có bài đó là hai bàn tay làm chung mà thôi, còn các bài khác thì thầy làm bằng bàn tay phải hết.

Bàn tay phải này còn làm được nhiều chuyện khác nữa. Ví dụ như mỗi khi muốn cầm cái búa thì nó cầm rất giỏi, bàn tay kia cầm dở lắm, đóng không được mạnh, đôi khi còn đóng trật. Bàn tay này đôi khi cũng có trật nhưng nó đóng khá hơn. Bàn tay này đã từng viết chữ, làm thơ, viết thư pháp và làm nhiều chuyện khác nữa nhưng bàn tay này không bao giờ kỳ thị, phân biệt hay chê trách bàn tay kia. Nó không nói rằng: “Này, bàn tay trái ơi, anh là đồ vô tích sự, anh chẳng làm được gì hết, không làm thơ được, không viết thư pháp được”. Bàn tay phải không bao giờ nghĩ như vậy. Trong bàn tay phải không có cái gọi là kỳ thị, phân biệt, không có cái mạn, là tôi hơn anh, tôi bằng anh hay tôi thua anh. Trong bàn tay này có trí tuệ gọi là vô phân biệt trí. Cho nên nó sống một cách rất hài hòa và an lạc với bàn tay trái. Bàn tay trái cũng không có mặc cảm, nó không nói: “Trời đất ơi, anh làm hết tất cả mọi cái, còn tôi chẳng làm được gì hết”. Hai bàn tay không mặc cảm, vì chúng nó biết rằng cả hai đều từ một gốc mà ra. Chúng là hai anh em, giữa hai anh em không có sự kỳ thị, phân biệt nên không có vấn đề với nhau.

Bây giờ chị gái mình với mình có cư xử được như hai bàn tay không? Em trai mình với mình có cư xử được như hai bàn tay không? Đôi khi còn đánh lộn nữa, đôi khi còn giận hờn, ganh tỵ, đủ thứ hết. Thành ra mình chưa có vô phân biệt trí nhiều như hai bàn tay của mình. Chúng ta thấy sự phân biệt tạo ra biết bao nhiêu khổ đau: người da trắng kỳ thị người da đen, người Hồi giáo kỳ thị người Ấn Độ giáo, người Ấn Độ giáo kỳ thị người Hồi giáo, người Do Thái kỳ thị người Palestine, người Palestine kỳ thị người Do Thái. Chúng ta không cư xử được với nhau như hai bàn tay của cùng một cơ thể tại vì trong chúng ta chưa có cái thấy sâu sắc của vô phân biệt trí. Ta nên biết rằng khi bàn tay này đau thì mình cũng đau, phải có cái thấy như vậy thì mới được.

Có một lần thầy dùng tay phải cầm cái búa, tay trái cầm cái đinh tính treo một bức thư pháp trên tường cho đẹp, ai dè thầy đóng làm sao mà đã không đóng trên cái đinh, lại đóng trên ngón tay khiến nó đau quá chừng. Lập tức tay phải bỏ cái búa xuống, nắm lấy cái tay đang bị đau và đi kiếm thuốc, kiếm băng để băng bó. Bàn tay phải của thầy làm một cách rất tự nhiên, không nói rằng ta là bàn tay phải, ta đang băng bó cho ngươi, ta đang chăm sóc cho ngươi, ngươi phải nhớ điều đó mà đừng vô ơn bạc nghĩa. Bàn tay phải không bao giờ suy nghĩ như vậy. Nó không có sự kỳ thị, phân biệt giữa ta và người vì trong nó có cái vô phân biệt trí rất hay. Cho nên hai bàn tay sống với nhau rất hài hòa. Khi hai bàn tay chắp lại thành búp sen thì rất đẹp. Khi ăn cơm, bàn tay trái cầm cái chén, bàn tay phải cầm đôi đũa. Tay trái không nói là tôi nâng cái chén mệt mỏi quá, còn tay phải cũng không nói là tôi phải và cơm vào miệng mệt quá. Không bao giờ chúng có sự kỳ thị, phân biệt hay than phiền như vậy. Cho nên, chúng ta biết rằng trí vô phân biệt là cái có thật mà mình có thể thấy được. Khi mình tu học thành Phật, thành Bồ tát hay La hán thì hoàn toàn mình được như vậy. Mình không còn có sự kỳ thị, phân biệt nữa.

 

 

Khi tới Làng Mai chúng ta thấy các thầy, các sư cô cũng đang cố gắng để làm như vậy. Ở xóm Hạ, mỗi sư cô đều giống như là ngón tay của một bàn tay, người thì làm việc này, người thì làm việc khác, làm một cách lặng lẽ, làm một cách âm thầm, không nói là tôi làm việc này quan trọng hơn sư chị, hoặc công việc của sư chị làm không quan trọng bằng công việc tôi đang làm. Không bao giờ quý sư cô có suy nghĩ như vậy. Tất cả đều cùng làm việc: người thì nấu ăn, người thì rửa chén, người thì đi chợ, người thì lái xe đi đón thiền sinh ở nhà ga, người thì quét dọn, người thì chùi cầu tiêu,… Không có người nào trách móc, than van, nói rằng những người kia không chịu làm, chỉ có một mình mình làm thôi. Vì sao? Vì trong họ đã có một ít trí tuệ gọi là trí tuệ vô phân biệt, tuy chưa hoàn toàn như Bụt, như các vị Bồ tát.

Các thầy trên xóm Thượng cũng vậy, công việc nhiều lắm, nhất là trong mùa hè thiền sinh tới rất đông. Nhiều người có niềm đau nỗi khổ và mình phải lắng nghe họ, chỉ cho họ cách đi thiền hành, cách thở, cách tu tập để cho họ bớt khổ, làm sao để cho họ có hạnh phúc. Đó là niềm vui của mình khi đi tu. Có người thì nói pháp thoại, có người thì hướng dẫn pháp đàm, có người chỉ đi chợ thôi, có người chỉ lái xe thôi nhưng người nào cũng hoan hỷ hết. Tại vì đi chợ cũng rất quan trọng. Người ta không có cơm ăn thì nghe pháp thoại đâu có nổi, đói quá làm sao nghe pháp thoại. Thành ra đi chợ, nấu cơm cũng quan trọng như hướng dẫn pháp đàm hay nói pháp thoại. Cho nên, người nào cũng rất vui khi được làm công việc của mình, không có sự kỳ thị. Đi chợ hay chùi cầu tiêu cũng thiêng liêng, cũng đẹp đẽ giống như hướng dẫn pháp đàm hay nói pháp thoại. Không ai có mặc cảm là mình hơn người khác, thua hay bằng người khác. Tất cả đều làm việc chung như năm ngón tay của một bàn tay, một cách rất hòa hợp, không có sự xô xát, giận hờn hay kỳ thị. Tại vì trong đó đã có chứa đựng phần nào cái thấy của vô phân biệt trí.

Có một bữa thầy Pháp Độ đi lên xóm Thượng hái rau. Ở xóm Trung mọi người thích ăn rau, nhất là rau Việt Nam, nên thầy Pháp Độ đã đi hết cả một buổi sáng hái rau ở xóm Thượng, buổi chiều còn đi xóm khác tiếp tục hái rau. Rồi có tin đồn rằng xóm Trung hết đồ ăn, sẽ nhịn đói ngày mai, ngày mốt. Khi nghe tin như vậy, xóm Thượng, xóm Hạ và xóm Mới liền đem đồ ăn xuống để viện trợ. Vì sao vậy? Vì xóm Thượng, xóm Hạ và xóm Mới đều thấy mình như là những ngón tay của một bàn tay. Khi thấy có một xóm thiếu thức ăn thì mình phải lo thôi, mình không thể nói tôi là xóm này nè, tôi đem thức ăn xuống cho quý vị đó, quý vị phải biết ơn tôi. Các xóm không bao giờ nghĩ như vậy. Trong thành ngữ Việt Nam có câu “chị ngã em nâng”. Khi người chị té xuống thì người em phải đỡ dậy và người em té xuống thì người chị đỡ dậy. Mình biết là mình từ một gốc mà ra nên mình chăm sóc nhau và không có sự kỳ thị lẫn nhau.

Trong Tâm kinh Bát nhã có câu: “Này Xá Lợi Phất, sắc chính thực là không, không chính thực là sắc, sắc chẳng khác gì không, không chẳng khác gì sắc”. Bây giờ mình đem cái đó áp dụng vào trong đời sống gia đình. Mình nói: “Này chị ơi, chị chẳng khác gì em, em chẳng khác gì chị, chị chính thực là em, em chính thực là chị, và còn ba còn má và ông nội, bà ngoại, tất cả đều như vậy hết”. “Sắc, thọ, tưởng, hành, thức diệc phục như thị”. Tức là chúng ta từ một gốc mà đi ra, chúng ta phải thấy rằng chúng ta đều là những ngón tay của một bàn tay. Vậy cho nên ngón tay cái là ngón tay trỏ, ngón tay trỏ là ngón tay cái, ngón tay cái chẳng khác ngón tay trỏ, ngón tay trỏ chẳng khác ngón tay cái. Ngoài ra ngón tay giữa, ngón tay áp út và ngón tay út cũng đều như vậy cả. Như vậy là tinh thần không kỳ thị.

Các cháu nhỏ cũng có thể hiểu được Tâm kinh Bát nhã rất sâu. Các cháu có thể đóng một vở kịch. Trong kịch có ba má, ông bà nội, ông bà ngoại và mấy đứa con. Ban đầu mấy đứa con không có trí vô phân biệt nên cãi lộn nhau, giành nhau. Bà ngoại kêu lại và nói: “Các con có biết rằng con chị tức là thằng em, thằng em tức là con chị, con chị chẳng khác gì thằng em, thằng em chẳng khác gì con chị, ngoài ra bà nội, bà ngoại, ông nội, ông ngoại, ba má cũng đều như vậy cả”. Tức là nói Tâm kinh Bát nhã đó, thành ra hai đứa nó cười hề hề, nó ôm nhau và không giận nhau nữa. Rồi ngày mai tự nhiên ba má hơi cãi lộn nhau, mình nói: “Này ba, ba chính là má, má chính là ba, ba chẳng khác gì má, má chẳng khác gì ba, ngoài ra ông nội, ông ngoại, bà nội, bà ngoại và tụi con cũng đều như vậy cả”. Đó là Tâm kinh mà mình có thể áp dụng được liền. Mỗi khi có sự kỳ thị, có sự giận hờn là phải đọc câu linh chú đó: “Thị đại thần chú, thị đại minh chú, thị vô thượng chú, thị vô đẳng đẳng chú, năng trừ tất cả những sự kỳ thị và phân biệt”.

Khi chúng ta đi vào những ngôi chùa như chùa Bút Tháp ở Bắc Ninh, chúng ta thấy có một tượng đức Bồ tát Quan Thế Âm. Tượng đó không phải chỉ có hai cánh tay mà có cả ngàn cánh tay. Chúng ta rất ngạc nhiên tại sao một người mà có thể có nhiều cánh tay như vậy. Đức Bồ tát Quan Thế Âm có tình thương rất lớn, Ngài có thể làm nhiều chuyện một lần. Khi nào mình có tình thương lớn, mình muốn làm nhiều chuyện một lần: rót nước cho người thương uống, dạy cho em học, đem sách ra đọc cho bà ngoại nghe, viết thư cho người bạn, đem cái hoa tặng ba hay má nhân ngày sinh nhật; mình muốn đúng giờ giấc để người khác cũng đi học đúng giờ, muốn đọc lá thư để chia sẻ cho những người bạn của mình, thu âm bài pháp thoại của Sư Ông cho người khác được nghe, muốn gởi cuốn sách này về cho má, đem sách này về dạy các em, hay đem sách kia đọc để ghi âm lại,… Khi mình có tình thương, mình muốn làm rất nhiều việc, nhưng mình chỉ có hai cánh tay thôi thì làm sao làm được. Cho nên đức Bồ tát có đến một ngàn cánh tay. 

Bây giờ mình cứ tưởng tượng xóm Hạ, chùa Cam Lộ là một vị Bồ tát gọi là Bồ tát Xóm Hạ. Bồ tát Xóm Hạ có bao nhiêu tay? Có bao nhiêu sư cô, bao nhiêu cư sĩ thì có bấy nhiêu tay. Một tay thì làm phận sự trụ trì, một tay làm phận sự ban điều hành, một tay lo văn phòng, một tay làm tri xa, lo chở thiền sinh, và có biết bao nhiêu là tay. Mình cứ tưởng tượng Bồ tát Xóm Hạ có cả trăm cái tay. Chúng ta đừng coi xóm Hạ là nhiều người mà coi xóm Hạ chỉ như là một người. Khi chúng ta tới xóm Hạ, chúng ta thấy vị Bồ tát Xóm Hạ đưa ra cả trăm cánh tay để đón chào ta… Mỗi sư cô đóng vai trò là một cánh tay của Bồ tát. Tuy có nhiều cánh tay như vậy nhưng những cánh tay đó hoạt động một cách rất nhịp nhàng, không va chạm, không gây ra sự xích mích đổ vỡ. Cho nên chúng ta phải tập nhìn xóm Hạ như một vị Bồ tát có nhiều tay.

Chúng ta cũng phải tập nhìn xóm Thượng như một vị Bồ tát có nhiều tay. Mỗi thầy là một cánh tay của vị Bồ tát. Mình có thấy các thầy cãi lộn nhau và đánh nhau chưa? Mình có thấy các thầy kỳ thị nhau, làm khổ nhau chưa? Xóm Mới cũng vậy, cũng là một vị Bồ tát có rất nhiều tay. Mỗi sư cô, mỗi đạo hữu thường trú là một cánh tay. Mình có thấy các sư cô giận hờn, kỳ thị, chửi mắng nhau hay không? Tại vì các sư cô đang thực tập vô phân biệt trí. Tuy chưa hay bằng các vị Bồ tát lớn, tuy chưa hay bằng các đức Thế Tôn, nhưng trong mỗi sư cô, trong mỗi thầy đều có một ít cái thấy về vô phân biệt. Cho nên, họ có thể sống với nhau một cách hài hòa và hạnh phúc. Vì vậy, họ có thể tạo dựng hạnh phúc cho những người tới với họ. Tất cả đều đang làm công việc của Bồ tát để chăm sóc cho thiền sinh, làm cho thiền sinh lớn cũng như nhỏ đều được hạnh phúc trong thời gian sống ở Làng Mai. Nếu tinh thần hòa hợp, không kỳ thị đó càng lớn chừng nào thì hạnh phúc của thiền sinh càng lớn chừng đó.

 

 

Cách đây năm sáu năm, thầy có đi giảng dạy tại Hàn Quốc. Thầy được trường Đại học Phật giáo Đông Quốc ở Hán Thành mời giảng. Thầy đã giảng rằng trường Đại học phải là một vị Bồ tát, và mỗi giáo sư của trường Đại học là một cánh tay của vị Bồ tát, nếu không thì đâu phải là trường Đại học Phật giáo. Một trường Đại học Phật giáo phải được tổ chức như là một cơ thể của Bồ tát. Từ viện trưởng cho đến giáo sư, cho đến nhân viên đều phải làm những cánh tay của vị đại Bồ tát. Trường Đại học của mình sau này phải là trường của một vị Bồ tát, ai muốn làm trường Đại học Phật giáo thì phải nghĩ tới chuyện này. Trường Đại học mà chỉ cống hiến kiến thức thôi thì chưa đủ mà phải cống hiến cho sinh viên hai chất liệu trí tuệ và tình thương. Và trí tuệ này cần có chất liệu của trí vô phân biệt. Trí tuệ phân biệt thì nhiều trường Đại học cống hiến lắm nhưng ít trường cống hiến trí không phân biệt. Một Phật học viện, một tu viện hay một trường Đại học Phật giáo nếu nó đích thực là trong truyền thống Phật giáo thì nó phải cống hiến cái trí không phân biệt, chứ cống hiến trí phân biệt không thì chưa đủ. Kiến thức ngoài đời để làm bác sĩ, làm kỹ sư, làm tiến sĩ về khoa học, về văn chương thì chưa đủ. Phải có cách đào tạo phần này vì chính cái phần này là phần làm phát sinh ra hiểu biết và thương yêu, tức là lòng từ bi. Không có trí không phân biệt thì sẽ không có phần gọi là chấp nhận và thương yêu. Trường học ngoài đời người ta chỉ cung cấp cái kia thôi, trong trường học của đạo Bụt và của tu viện thì mình phải ráng để cung cấp cái này nữa. Khi cung cấp cái thứ hai rồi mới có cái thứ ba, thì lúc đó mới có hòa bình và an lạc, mới có hài hòa với nhau.

Vậy thì mình chỉ cần đưa bàn tay của mình lên nhìn cho kỹ là mình có thể học được rất nhiều từ bàn tay này. Bàn tay này chứa đựng trí không phân biệt. Bàn tay kia cũng vậy, nó hoàn toàn không có mặc cảm là tôi thua, tôi hơn hay tôi bằng. Cho nên chúng nó là hai anh em gương mẫu, hai chị em gương mẫu. Chúng ta có thể đưa hai bàn tay lên, nắm lấy nhau để cảm thấy đây là hai anh em rất hòa thuận, rất hạnh phúc. Tại vì trong mỗi bàn tay đều có trí vô phân biệt. Chúng ta, dù lớn hay nhỏ đều được mời lấy bàn tay phải nắm lấy bàn tay trái để cảm thấy rằng đây là hai anh em đích thực, hai chị em đích thực, sống với nhau hài hòa được là nhờ có cái trí vô phân biệt ở trong đó. Làm xong rồi thì thở ba hơi. Quý vị có thấy được cái trí vô phân biệt trong bàn tay mình không?

Bây giờ đưa bàn tay ra cầm bàn tay của người ngồi bên để coi thử có trí vô phân biệt trong cả hai bàn tay hay không? Người Pháp cầm tay của người Anh, người Anh cầm tay của người Đức, người Palestine cầm tay của người Do Thái, người Do Thái cầm tay của người Palestine. Chúng ta hãy cầm tay nhau để học bài học của trí vô phân biệt. Tôi chính là anh, anh chính là tôi, tôi chẳng khác gì anh, anh chẳng khác gì tôi. Đó là tinh thần của Bát nhã, đó là tinh thần của vô phân biệt trí. Đây là một bài giảng có ý nghĩa rất thâm thúy mà các cháu thiếu nhi cũng có thể hiểu được. Nếu các cháu tiếp tục học theo hướng này thì khi lớn lên sẽ có kiến thức và sự thực tập sâu sắc vững vàng về đạo Bụt.

 

Thư chúc Tết Sư Ông Làng Mai

 
 
 
 
Nam Mô Đức Bổn Sư Bụt Shakyamuni
Kính bạch Thầy
Hôm nay nhân ngày đầu năm mới, chúng con những đệ tử của Thầy xuất gia cũng như tại gia, tập họp về đây, quỳ dưới chân Thầy để đảnh lễ và bày tỏ niềm biết ơn của chúng con lên Thầy và chư vị Tổ Sư.
 
Chúng con ý thức rằng Thầy đang có mặt khắp mọi nơi, không những Thầy đang có mặt ở chùa Tổ, Từ Hiếu, mà Thầy cũng đang có mặt đây với chúng con. Thầy đã trao truyền cho chúng con một gia tài quý giá, một hạnh nguyện thâm sâu và mở ra cho chúng con con đường Đạo Bụt Dấn Thân. Nhờ sự hướng dẫn, dạy dỗ và dìu dắt của Thầy mà chúng con nếm được hoa trái của tình yêu thương, của tình huynh đệ, của bình an và hạnh phúc trong đời sống hằng ngày.
 
Chúng con đang thật sự trở về trong từng hơi thở, đang có mặt thật sâu sắc trong giờ phút linh thiêng này. Chúng con thấy mình thật may mắn và phúc đức được làm con, làm đệ tử của Thầy, được sinh ra trong đời sống tâm linh rất giàu có và phong phú với truyền thống đa văn hoá này.
 
Thầy đã gìn giữ bền bỉ ngọn lửa trong tâm, vượt qua bao biến động thăng trầm và trao truyền ngọn lửa ấy cho chúng con. Giờ đây chúng con nguyện thực tập tinh chuyên để gìn giữ ngọn lửa ấy trong trái tim mình, để xứng đáng là sự tiếp nối đẹp của Thầy, để cùng tăng thân chúng con tiếp tục làm giàu thêm truyền thống của mình và làm mới đạo Bụt, để cho đạo Bụt được cắm rễ sâu vào tây phương.
 
Chúng con rất hạnh phúc được đi trên con đường sáng đẹp này, có tăng thân để được nương tựa, để được bảo hộ chở che, để được nuôi lớn hạnh nguyện của mình. Chúng con nguyện trân quý, gìn giữ và nuôi lớn những gì chúng con đang có để cho chúng con và cho con em của chúng con có một tương lai tươi sáng.
 
Tăng đoàn nguyên thuỷ giờ đây đang tiếp tục lớn mạnh, và làm chỗ nương tựa cho không biết bao nhiêu người. Trong mùa đại dịch này, chúng con đã làm biểu hiện được tầm nhìn rộng lớn của Thầy về một “Tu Viện Điện Tử” qua những khoá tu trực tuyến. Đó cũng là một cách để chúng con gìn giữ bồ đề tâm, làm lớn lên hạnh nguyện độ đời của mình, cũng như nuôi dưỡng và yểm trợ thiền sinh khắp nơi trên thế giới tiếp xúc được với đời sống tâm linh ngay chính trong ngôi nhà của họ.
 
Vào dịp đầu năm mới, chúng con một lòng hướng về Thầy, nguyện noi theo hạnh nguyện của Thầy và theo dấu chân Thầy tiếp tục xây dựng tăng thân như Thầy đã làm, cùng nhau nâng đỡ, bảo bọc để nuôi lớn hạnh phúc của nhau, cùng nhau đi qua những khó khăn thử thách để được chuyển hoá và lớn lên với đầy sự hiểu biết thương yêu và đầy niềm vui sống.
 
Cám ơn Thầy đã luôn có mặt đó cho chúng con, dạy dỗ hướng dẫn, dìu dắt và động viên chúng con, đã kiên nhẫn vì chúng con. Cám ơn Thầy đã làm một bậc Thầy mẫu mực, gần gũi, tâm lý, tinh tế và sâu sắc cho chúng con noi theo. Nhìn đâu trong tăng thân chúng con cũng thấy bóng dáng Thầy, chúng con thấy Thầy trong những cây tùng cao lớn vững chãi Thầy trồng, chúng con thấy Thầy trên những con đường thiền hành, trong những bức thư pháp, trong những quyển sách, những băng giảng của Thầy và trên hết là chúng con thấy Thầy trong từng sư anh sư chị sư em của chúng con, mỗi người đang tiếp nối ít nhất một hạnh nguyện của Thầy. Chúng con nguyện tiếp tục gìn giữ để mang Thầy đi về tương lai.
 
Cũng nhân dịp này chúng con kính chúc đại chúng một năm mới nhiều an vui hạnh phúc.
Chúng con xin đảnh lễ Thầy, đảnh lễ chư vị Tổ Sư để bày tỏ niềm biết ơn của chúng con. Chúng con kính chúc Thầy có nhiều sức khoẻ và nhiều tiếp nối đẹp.
 
 
 

Lời khấn nguyện đầu năm Tân Sửu 2021

 

 

Kính lạy chư vị Tổ tiên tâm linh và huyết thống của chúng con.

Thở vào, chúng con ý thức là chư vị đang có mặt trong chúng con. Chư vị chưa bao giờ bỏ chúng con, và chúng con luôn luôn mang chư vị mà đi về tương lai. Chúng con biết rằng trong quá khứ, chúng con đã dại dột gây ra bao nhiêu lầm lỗi. Chúng con đã tạo ra chia rẽ, hận thù, khổ đau, cô đơn và tuyệt vọng. Chúng con đã để cho tập khí chủ nghĩa cá nhân lộng hành và tàn phá. Chúng con đã thấy được rằng danh vọng, tiền tài, quyền lực và tư dục đã không đem lại hạnh phúc chân thực cho chúng con. Chúng con đã thấy được rằng chỉ có lòng thương yêu và sự hiểu biết mới đem lại một ý nghĩa cho sự sống và chúng con phải tập sống với nhau như một dòng sông trong tăng thân thì con cháu chúng con mới có được một tương lai sáng đẹp trên trái đất này.

Giờ phút mà chúng con tập họp lại đây trước bàn thờ chư vị, chúng con kính cẩn phát nguyện là bắt đầu từ năm Tân Sửu 2021, chúng con sẽ tập sống thật hài hòa và an vui trong phạm vi gia đình và tăng thân của chúng con, như những con ong cùng sống chung trong một tổ ong hay những tế bào của cùng một cơ thể. Chúng con hứa là chúng con sẽ học hỏi thái độ cởi mở để có thể truyền thông được dễ dàng với những thành phần khác trong gia đình và trong tăng thân chúng con, luôn luôn tập hạnh lắng nghe và ái ngữ. Chúng con nguyện tập lắng nghe chư vị, cũng như chúng con sẽ tập lắng nghe anh chị em, bằng hữu và con cháu của chúng con, để chúng con có thể sống hài hòa và hạnh phúc với nhau. Chúng con nguyện sẽ tập thấy hạnh phúc của tăng thân là hạnh phúc của chính mình. Chúng con biết đây là cách thức duy nhất để bảo đảm cho con cháu của chúng con một tương lai trên trái đất.

Trong giờ phút linh thiêng khởi sự cho năm mới, chúng con trân trọng và thành kính hứa với chư vị là chúng con sẽ tập thở có chánh niệm, tập đi có chánh niệm, tập nói năng có chánh niệm, tập nhìn bằng con mắt của tăng thân và nghe bằng tai của tăng thân, tập sống đơn giản trở lại, tiêu thụ ít trở lại và tập thương theo tinh thần từ bi và không kỳ thị. Chúng con đã tha thứ được cho nhau, đã hòa giải được với nhau trước khi đến đây trình diện với chư vị trên bàn thờ Tổ tiên của chúng con. Xin chư vị chứng giám lòng thành của chúng con và luôn luôn phù hộ cho chúng con và cho các cháu.

Chúng con nguyện thực tập cho chư vị và cho cả con cháu của chúng con để hòa bình, an lạc và thương yêu có mặt trở lại trên thế gian này. Chúng con kính dâng hương hoa, quả phẩm, lòng hiếu thảo của chúng con, và xin lạy xuống trước chư vị bốn lạy.

Lời tri ân và chúc Tết Tân Sửu 2021 từ tăng thân Làng Mai

 

Trong giờ phút thiêng liêng đón mừng xuân mới, bốn chúng Làng Mai kính chúc quý thân hữu một năm mới thật nhiều sức khỏe, nhiều niềm vui và bình an trong từng hơi thở, bước chân. Và xin gửi lòng biết ơn tới tất cả quý vị đã đồng hành và yểm trợ cho Tăng thân trong suốt một năm đầy thử thách vừa qua.

Trong dịp chào đón năm mới Tân Sửu, tăng thân Làng Mai có hai câu đối “Đất thiêng ngồi tự tại – Khắp chốn bước kiện an” làm món quà gởi đến quý thân hữu để quý vị có thể in lên giấy hồng điều và trang trí trong nhà… cùng vui xuân và thực tập với tăng thân.

Đứng không yên mà ngồi cũng không yên vì mình không có sự bình an trong lòng. Muốn có được sự bình an trong lòng thì phải tu. Ta phải biết thực tập hơi thở và bước chân để làm lắng dịu những cảm xúc, những nỗi khổ niềm đau trong lòng để tiếp xúc với những mầu nhiệm của sự sống và được nuôi dưỡng bằng những mầu nhiệm của sự sống hầu tìm ra được một hướng đi. Nếu không thì mình đi không yên mà ở cũng không yên.

(trích lời Sư Ông Làng Mai)

Đây là đoạn phim ghi lại những lời chúc mừng năm mới giản dị chuyên chở lòng biết ơn mà quý thầy, quý sư cô tại các tu viện Làng Mai khắp nơi xin gửi tới quý vị nhân dịp Tết đến xuân về.

Làng Mai năm qua

 

Năm 2020 đã khép lại với những sự kiện không thể nào quên cho cả thế giới: thiên tai, dịch bệnh, thảm họa, xung đột, bạo động xảy ra hầu như khắp nơi. Đặc biệt đại dịch Covid-19 đã làm đảo lộn cuộc sống của không biết bao nhiêu người trên hành tinh này. Trong bối cảnh đó, các trung tâm thiền tập Làng Mai trên thế giới vẫn cố gắng tinh tấn thực tập, duy trì sự bình an nội tại, đóng góp hoa trái tu học của mình nhằm giảm thiểu những khổ đau, giúp trị liệu và chế tác niềm vui cho cuộc đời. Xin mời quý vị cùng chúng tôi nhìn lại chặng đường Làng Mai đã đi qua trong năm 2020 đầy biến động này.

 

“Giữ lửa trong tim” – khóa tu xuất sĩ tại EIAB (15-29.2.2020)

Sau những ngày vui đón tết Nguyên đán, đại chúng ở Làng cũng như ở Paris (tu viện Suối Tuệ và Thiền đường Hơi Thở Nhẹ) háo hức chuẩn bị hành lý để lên đường sang Đức, tham dự khóa tu xuất sĩ được tổ chức tại Viện Phật học Ứng dụng châu Âu (EIAB). Đây là một sự kiện rất đặc biệt, vì kể từ năm 2011 đến nay, đại chúng ở Làng mới được tham dự khoá tu xuất sĩ tại Đức. Mọi năm khóa tu này được tổ chức tại xóm Thượng.

Trước đây, thường thường sau khóa tu dành cho người nói tiếng Đức và tiếng Hà Lan vào tháng Tám, Sư Ông đề nghị có thêm vài ngày để chúng xuất sĩ sinh hoạt chung với nhau, nhưng nhiều nhất là năm ngày mà thôi. Còn lần này, đại chúng có đến mười ngày để tu tập và xây dựng tình huynh đệ. Năng lượng của hơn 200 xuất sĩ làm cho EIAB thật ấm áp và vui tươi, đi đâu cũng thấy bóng dáng áo nâu.

Đại sảnh của EIAB trở thành thiền đường có tên là Kiện Hành (Heroic March), nơi diễn ra các buổi pháp thoại. Ba phòng lớn ở tầng một của Viện Vô Ưu được biến thành thiền đường cho đại chúng ngồi thiền, tụng kinh vào buổi sáng và buổi tối. Điều kiện phòng ốc ở EIAB khá đầy đủ, thuận lợi hơn so với xóm Thượng, thành ra dù bên ngoài thời tiết khá lạnh nhưng đại chúng vẫn rất hạnh phúc với các sinh hoạt ở trong nhà.

Chủ đề của khóa tu năm nay là Giữ lửa trong tim (Nourishing the Fire Within). Những bài pháp thoại của thầy Pháp Hữu, sư cô Đoan Nghiêm, sư cô Thuận Nghiêm, những chia sẻ của thầy Pháp Liệu, thầy Pháp Xả, sư cô Đào Nghiêm làm cho ngọn lửa của niềm tin, của bồ đề tâm, ngọn lửa tu học và phụng sự trong mỗi vị xuất sĩ càng thêm cháy sáng.

Đại chúng cùng chia sẻ kinh nghiệm giữ lửa qua các buổi pháp đàm. Ngoài ra, năm nay ban tổ chức còn sắp xếp để đại chúng có thể chia sẻ theo các nhóm có cùng mối quan tâm, cùng sở thích (affinity groups). Một trong những sinh hoạt đặc biệt ấn tượng của khóa tu là đêm thơ nhạc được dàn dựng khá công phu với đủ loại nhạc cụ (violin, cello, piano, sáo, guitar). Những trích đoạn trong tác phẩm Bây giờ mới thấy của Sư Ông được đọc xen kẽ với các bản nhạc, tạo nên không khí thiền quán rất sâu lắng.

Trong khóa tu xuất sĩ năm nay, 21 thầy và sư cô đã được truyền đăng làm giáo thọ. Thầy Pháp Ấn, thầy Pháp Ứng, sư cô Đoan Nghiêm thay mặt Sư Ông và tăng thân truyền đăng cho các sư em của mình. Dưới đây là những bài kệ truyền đăng đã được trao cho 21 vị tân giáo thọ:

1. Thầy Thích Chân Pháp Lý
(Mickaël Beaugé) 


Nương tựa tăng thân pháp nhiệm mầu
Gốc rễ vun bồi  nghĩa sâu
Bồ tát dũng xuất nơi mỗi bước
An tịnh thân tâm sáng địa cầu

2. Thầy Thích Chân Pháp Trình
(Lê Đức Hiền
Pháp danh: Tâm Nguyên Thiện )

Đêm ngày pháp bảo rộng tuyên dương
Trình đạt oai nghi niệm dẫn đường
Sen hồng hé hiện muôn cõi Bụt 
Về rồi quê cũ bước an khương

晝夜法昌馨
四儀念演呈
紅蓮開佛土
家里得歸寧

Trú dạ pháp xương hinh

Tứ nghi niệm diễn trình

Hồng liên khai

Phật độ Gia lí đắc quy ninh

3. Thầy Thích Chân Trời Độ Lượng
(Trịnh Anh Tùng
Pháp danh: Tâm Chân Lạc)

Cảm ân thế độ tròn sau trước
Lượng cả từ dung vẹn nghĩa tình 
Dựa lưng gốc đại rừng Yên Tử 
Sơ tâm sống dậy khí hùng linh

4. Thầy Thích Chân Trời Bảo Tạng
(Sugianto 
Pháp danh: Supporting Practice Of the Heart)

Cùng tử lang thang vạn dặm trường
Dừng chân nhận rõ mặt quê hương
Bảo tạng báu xưa còn tiếp hiện 
Đèn tổ truyền trao đã tỏ tường

5. Thầy Thích Chân Trời Bảo Tích
(Bagaria Anshuman) 

Bồ đề cội cũ truyền gia bảo
Hương tích lưu thơm mỗi trăng sao
Ngày xuân thấy được hoa đào nở 
Buông xuống, cười vang đấng anh hào

6. Sư cô Thích Nữ Chân Chiếu Nghiêm
(Hồ Thị Cẩm Hà
Pháp danh: Tâm Thanh Trần)

Tâm thể hằng minh chiếu
Tổ tổ tự trang nghiêm
Tông đăng viên bổn nguyện 
Bi hỏa mãn Sa-bà

7. Sư cô Thích Nữ Chân Chứng Nghiêm
(Phan Thị Hồng Loan
Pháp danh: Tâm Quảng Tuệ)

Hiếu ân chứng đạt đã từ lâu
Công phu tu tập quả nhiệm mầu
Trang nghiêm cõi tịnh từng hơi thở 
Trần gian cứu độ trả ơn sâu

8. Sư cô Thích Nữ Chân Diễm Nghiêm
(Nguyễn Giác Nguyên
Pháp danh: Tâm Phước Trí)

Hiện pháp huyền diễm trang nghiêm
Bước chân địa xúc phược triền tháo tung
Lắng nghe ái ngữ thu đông 
Càn khôn ngời rạng ánh hồng vừa lên

9. Sư cô Thích Nữ Chân Năng Nghiêm
(Cao Thị Từ Bi
Pháp danh: Tâm Nguyên Ái)

Rừng bi biển trí năng khai ngộ
Tam học trau dồi nếp giữ nghiêm
Một sớm hừng đông lên tiếng gọi 
Bến cũ xuôi về nối tổ tông

10. Sư cô Thích Nữ Chân Trượng Nghiêm
(Lê Thị Phi Kiều Ái Linh
Pháp danh: Tâm Bổn Lan)

Tích trượng cầm tay lòng nghiêm giữ
Dưới đèn cần mẫn đọc kinh thư
Xuân về đơm lộc hoa tuệ giác 
Thức tỉnh nghìn xưa đến bây chừ

12. Sư cô Thích Nữ Chân Tại Nghiêm
(Trần Thị Thúy Vy
Pháp danh: Tâm Khánh Duyên)

Tự tại đi qua những bể dâu
Chuyên tâm phụng sự đáp ân sâu
Trái tim thuần khiết trang nghiêm ấy 
Hồng liên tung nở cánh nhiệm màu

11. Sư cô Thích Nữ Chân Sáng Nghiêm
(Patricia Victoria Bergink)

From the deep well of Store the Mind creates
A painting adorned with beauty and truth
Listening deeply not pulled here and there 
We’re a light for our self and for others

13. Sư cô Thích Nữ Chân Trai Nghiêm
(Uchida Akemi) 

Purification by abstinence adorns the sky
As the north star shows the way across the ocean
The music of the breathing is the deep harmony
Of the stars and the planets and rising tide

14. Sư cô Thích Nữ Chân Tảo Nghiêm
(Trầm Thị Việt Thanh 
Pháp danh: Tâm Tịnh Thủy)

Tảo giác xin nguyện bước đi
Nghiêm thân hành đạo từ bi giúp đời
Tịnh thủy rưới mát khắp nơi 
Lối về quê mẹ rạng ngời chơn tâm

15. Sư cô Thích Nữ Chân Trăng Rằm
(Nguyễn Thị Ngọc Bích
Pháp danh: Tâm Phương Châu)

Tánh giác trong lành nghiêm giới định
Trăng rằm viên mãn ước nguyền xưa
Sáng soi an tịnh thân tuệ pháp 
Đuốc thiêng tổ tổ chân truyền thừa

16. Sư cô Thích Nữ Chân Trăng Chùa Xưa
(Nguyễn Thị Ánh Tuyết
Pháp danh: Tâm Thanh Tịnh)

Vằng vặc trời trong trăng dọi bóng
Chùa xưa vang vọng pháp âm không
Chuyển gieo bi trí về muôn hướng 
Che mát địa cầu mãn ước mong

17. Sư cô Thích Nữ Chân Trăng An Vui
(Thạch Thị Liêng
Pháp danh: Tâm Trí Hoa)

Trăng sáng nẻo về nơi xứ lạ
An vui mở rộng một con đường
Trúc tím hoa vàng luôn hiển lộ 
Công phu sen nở tỏa sắc hương

18. Sư cô Thích Nữ Chân Trăng Tuyết Hoa
(Nguyễn Thị Hồng Anh
Pháp danh: Tâm Nhuệ Chí)

Trái tim thuần khiết tợ tuyết hoa
Tình huynh tỉ muội ấm một nhà
Không ràng không buộc vầng trăng tỏ 
Chiếu sáng đời nghệ thuật thanh cao

19. Sư cô Thích Nữ Chân Trăng Một Phương
(Nguyễn Thị Phương Chi
Pháp danh: Tâm Thanh Trì)

Trăng về một hướng rạng mười phương
Đại địa thanh lương khắp nẻo đường
Ngàn hoa tung cánh rền âm pháp 
Diễn xướng lời kinh hiểu với thương

20. Sư cô Thích Nữ Chân Trăng Tùng Hạc
(Trương Thị Ca Dao
Pháp danh: Tâm Hạnh Luận)

Trăng hôm ấy là trăng muôn thuở
Tùng xanh vách núi hạc ngang trời
Lưng gió túi trăng đem phân phát 
Nụ cười hạnh phúc sáng muôn nơi

21. Sư cô Thích Nữ Chân Trăng Mai Thôn
(Hà Lan
Pháp danh: Tâm Trì Địa)

Trăng sáng vườn mai lòng đã nhẹ
Đường về thôn cũ bước thong dong
Gươm báu trao tay người nghệ sĩ 
Bừng lên đầu núi ánh mây hồng

Kể từ khi thành lập vào năm 2008, đây là lần đầu tiên tại EIAB có lễ truyền đăng, vì vậy báo chí và truyền hình địa phương đã đưa tin về sự kiện này. Trong thời gian diễn ra khóa tu, ông thị trưởng thành phố Waldbröl cùng phu nhân đã ghé thăm đại chúng và chia sẻ rằng ông rất hạnh phúc với sự có mặt của EIAB tại thành phố này.

Ngày cuối trước khi đại chúng về lại Làng thì tuyết rơi! Vậy là đại chúng được “đãi” một ngày chơi tuyết thật khó quên. Đại chúng cùng lên đồi táo, vào rừng chơi… Đã lâu lắm rồi “cư dân” ở Làng mới được chơi tuyết vui đến như vậy.

 

 

Đại dịch Covid – Mùa “an cư” không chủ định

Trong thời gian diễn ra khóa tu xuất sĩ tại EIAB, đại chúng đã nghe tin về sự xuất hiện của virus Corona (Covid-19), khởi nguồn tại thành phố Vũ Hán của Trung Quốc. Cuối tháng Hai, đại dịch đã bắt đầu bùng phát tại châu Âu, đầu tiên là tại Ý. Không ai ngờ rằng virus này lại lây lan nhanh chóng đến vậy. Đến tháng Ba, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã tuyên bố Covid-19 là “đại dịch toàn cầu”.

Sau khi đại chúng từ EIAB về lại Làng, quý thầy, quý sư cô trong Hội đồng Giáo thọ ba xóm đã họp và thảo luận với nhau, cuối cùng đi đến quyết định tạm thời không nhận thiền sinh về Làng cho tới đầu tháng Năm. Một quyết định không dễ dàng nhưng rất cần thiết để bảo vệ tăng thân trong bối cảnh dịch bệnh lây lan khá nhanh.

Các khóa tu ở Làng cũng như mọi chuyến hoằng pháp đều bị hủy bỏ, vì thế thời khóa được sắp xếp lại để các lớp học có thêm giờ và thêm nhiều môn như các lớp về ngôn ngữ, kỹ năng, nội điển, v.v. Lớp học hầu như diễn ra mỗi ngày. Nhờ vậy mọi người đều được học hỏi và thực tập sâu sắc hơn. Ba xóm không còn gặp nhau vào ngày quán niệm như trước nữa, nhưng vẫn có chương trình quán niệm đều đặn mỗi thứ Năm và Chủ nhật tại mỗi xóm, pháp thoại thì online (trực tuyến): ngày thứ Năm xem DVD của Sư Ông; ngày Chủ nhật quý thầy, quý sư cô giáo thọ ba xóm chia nhau giảng dạy. Tới phiên xóm nào giảng thì hai xóm kia học online. Đại chúng chỉ được gặp nhau qua màn hình. Những buổi ngồi thiền sáng tối, đại chúng đều gởi năng lượng an lành cầu nguyện cho các nạn nhân nhiễm bệnh cũng như các y bác sĩ và cho cả thế giới.

 

Mời tăng thân về nhà: ngôi chùa điện tử và các khóa tu trực tuyến


Nghĩ đến những thiền sinh không được tới tu viện tu tập giữa cơn đại dịch trong khi phải đối mặt với biết bao bất an và sợ hãi, quý thầy, quý sư cô đã cố gắng kết nối với mọi người thông qua các sinh hoạt trực tuyến. Các sinh hoạt này bao gồm pháp thoại, pháp đàm, ngày quán niệm và khóa tu. Tổ chức khóa tu trên mạng liên quan rất nhiều đến vấn đề kỹ thuật và đòi hỏi khâu chuẩn bị phải thật kỹ lưỡng. Đây là một lãnh vực quá mới mẻ cho phần lớn quý thầy, quý sư cô Làng Mai. Ý thức rằng trong thời đại dịch khó khăn, Làng Mai lại càng nên có mặt để chia sẻ sự thực tập cho mọi người, quý thầy, quý sư cô đã “can đảm” tham gia các đội Teachable, Curating, Technical, và ban tổ chức khóa tu. Những thuật ngữ công việc này trước đây quá xa lạ, dần trở nên quen thuộc hơn. Các thầy, các sư cô có người vừa làm vừa học. Người biết cách làm bỏ thời gian, công sức và tấm lòng tiên phong mở đường và huấn luyện những vị khác.

Ban đầu, việc ghi danh cho các khóa tu trong tháng Năm, khóa tu 21 ngày, khóa tu mùa Hè ở Làng dự tính vẫn được tiếp tục, với hy vọng là đại dịch sẽ sớm được khống chế. Thế nhưng, đến đầu tháng Năm tình hình dịch bệnh ngày càng diễn biến phức tạp trên khắp các châu lục, với châu Âu là tâm dịch. Trước tình hình đó, tăng thân phải thông báo chính thức hủy các khóa tu này.

Gần bốn mươi năm qua, chưa bao giờ Làng đóng cửa, không tiếp nhận thiền sinh về thực tập trong một thời gian dài như vậy. Cả ba xóm của Làng như đang trong một thời kỳ “an cư” không chủ định. Các hoạt động bên ngoài đều giới hạn, chỉ có tri khố (phụ trách đi chợ cho đại chúng) là mỗi hai tuần ra khỏi nhà một lần. Tuy thế, mỗi xóm đều có không gian đủ rộng, có rừng cây hoặc đồi mận nên các thầy, các sư cô vẫn có thể thiền hành trong xóm của mình và tiếp xúc với thiên nhiên xung quanh. Khi nhà nhà “đóng cửa tránh dịch” thì dường như thiên nhiên lại trở nên yên bình hơn. Bầu trời trong xanh hơn, không có những vệt khói trắng do máy bay để lại. Nhiều loài chim lạ từ đâu kéo về hót líu lo trên những cành cây đang cho lộc non. Hoa cỏ ở Làng vẫn đến hẹn lại lên, đua nhau khoe sắc. Giữa mùa dịch bệnh, đại chúng cố gắng giữ gìn sự thực tập để nuôi nhau bằng năng lượng tích cực, ý thức rằng sức khỏe thân tâm không phải chỉ của mình mà còn của tất cả mọi người.

Từ năm 2009, Sư Ông đã dạy quý thầy, quý sư cô xây dựng “ngôi chùa điện tử” để mọi người dù ở bất cứ nơi đâu, bất cứ lúc nào đều có thể đến chùa tu học. Nhưng có lẽ phải đủ nhân duyên như bây giờ, khi cửa chùa bên ngoài bị đóng lại thì cổng chùa trên mạng mới được mở rộng hơn. Sư Ông hẳn rất hạnh phúc khi biết ước muốn xây dựng “ngôi chùa điện tử” của mình đang được thành hình, cho dù do những “nghịch tăng thượng duyên” dẫn dắt.

 

Khóa tu trực tuyến dành cho các nhà hoạt động xã hội (Mindful Action Retreat for Activists) (11 – 15.3.2020)


Ban đầu khóa tu dự kiến được tổ chức tại EIAB, nhưng khi đại dịch bùng phát, EIAB phải tạm thời đóng cửa. Không đành lòng nhìn 115 thiền sinh đăng ký tham dự khoá tu thất vọng, Ban tổ chức gồm có bốn xuất sĩ và một thiền sinh tình nguyện viên đã tìm cách để duy trì khóa tu. Cuối cùng ban tổ chức đã quyết định thử nghiệm hình thức khóa tu online. Trong gần bốn mươi năm qua, đây là lần đầu tiên Làng Mai tổ chức và hướng dẫn khóa tu qua mạng.

Nhờ vào ứng dụng Zoom, thiền sinh vẫn có thể thấy được nhau và thấy được sự có mặt của các xuất sĩ trong những buổi thiền tọa, thiền hành, pháp thoại, pháp đàm, chia sẻ theo chuyên đề (workshops),… Có lẽ pháp môn khó làm trực tuyến nhất là pháp môn thiền hành. Ban tổ chức đã sáng tạo một cách thức “thiền hành online”, đó là mời thiền sinh cầm điện thoại theo trong khi đi thiền hành. Các bạn có thể nhìn thấy qua màn hình điện thoại hoặc sử dụng một tai nghe để có thể nghe được tiếng bước chân của tăng thân khắp chốn đang thiền hành cùng với mình. (Tuy nhiên vì khâu kỹ thuật khá phức tạp nên trong các khóa tu trực tuyến sau này, thiền sinh được mời tự đi thiền hành và ý thức là quý thầy, quý sư cô cũng đang cùng đi với mình cùng một lúc.)

Sư cô Chân Đức và thầy Pháp Dung, qua những bài pháp thoại, đã chia sẻ với các nhà hoạt động xã hội những thực tập để nuôi dưỡng hạt giống của niềm tin, hy vọng, tình thương và lòng biết ơn trong chính mình, cũng như chuyển hóa các cảm xúc mạnh như giận dữ, lo lắng, sợ hãi,… Sư cô Chân Đức đặc biệt nhấn mạnh đến sự thực tập chăm sóc và thương yêu chính mình. Chúng ta cần dành thời gian để ngồi yên và nhìn lại chính mình. Nếu chúng ta không biết chăm sóc chính mình thì chúng ta không thể nào chăm sóc cho trái đất. “Đừng ép buộc mình phải tiếp tục dấn thân nếu thấy tình thương trong lòng mình bắt đầu khô cạn”, sư cô chia sẻ.

Khóa tu thực sự là không gian để các nhà hoạt động xã hội ở nhiều lứa tuổi, từ dưới 30 cho đến trên 70 tuổi, đến với nhau, cùng sẻ chia, nuôi dưỡng, tiếp thêm cho nhau năng lượng và niềm vui để bước tiếp trên con đường phụng sự. Đặc biệt trong những buổi pháp đàm, dù chỉ nhìn thấy mặt nhau trên màn hình nhưng mọi người đều cảm nhận được sự có mặt và lắng nghe sâu của các thành viên trong gia đình pháp đàm. Nhiều thiền sinh bày tỏ mong muốn được duy trì những buổi pháp đàm trực tuyến như vậy sau khóa tu.

 

Năm ngày quán niệm và hội thảo trực tuyến “Theo dấu chân Thầy” (In the Footsteps of Thich Nhat Hanh) (25 – 29.3.2020)

Năm ngày quán niệm và hội thảo (Summit) trực tuyến này do tạp chí Lion’s Roar & Quỹ Thích Nhất Hạnh (Thich Nhat Hanh Foundation) đồng tổ chức tại Mỹ với hơn 90 ngàn người đăng ký tham dự. Summit này do chín vị giáo thọ xuất sĩ và cư sĩ của Làng Mai từ nhiều quốc gia khác nhau hướng dẫn. Đó là quý thầy Pháp Hải, Pháp Dung, Pháp Lưu, quý sư cô Chân Đức, Đẳng Nghiêm và chị Chân Ý (Anh Hương), chị Chân Bản Nguyên (Peggy Rowe Ward), anh Chân Đại Âm (Larry Ward) và anh Chân Thật Đạo (Shantum Seth). Ngoài ra, còn có một số vị khách mời, trong đó có ông Jack Kornfield và chị Chân Tiếp (Joan Halifax).

Trong bài pháp thoại của mình, thầy Pháp Dung chia sẻ: “Đây là thời khắc quý báu để chúng ta dừng lại và nhìn sâu. Thời điểm này chứa đựng cả khổ đau lẫn sự quý giá. Khổ đau đem đến cho chúng ta một bài học nào đó. Khổ đau dạy cho ta biết trân quý những mầu nhiệm của sự sống, sự mầu nhiệm của vô thường, của đổi thay”. Thầy cũng tặng cho mọi người hai “lăng kính” để quán chiếu, đó là lăng kính vô thường và tương tức. Thầy nói: “Ý thức về sự tương tức, phụ thuộc lẫn nhau có thể giúp chúng ta được giải thoát, tự do và làm cho chúng ta cảm thấy bớt xa cách, biệt lập”.

Thầy kêu gọi mọi người thay đổi cách sống của mình để bảo vệ đất Mẹ: “Lewis Thomas, tác giả của tác phẩm The lives of a cell (Sự sống của một tế bào), giúp ta nhìn hành tinh này như một cơ thể sống. Trong hai thế kỷ qua, loài người chúng ta đã trở thành một loại ung thư trên cơ thể của trái đất. Đó là điều mà nhiều người trong chúng ta không muốn thừa nhận. Nhưng sự thật là chúng ta đã gây cho đất Mẹ nhiều thương tích. Vì vậy mà trái đất đang tự điều chỉnh và tìm cách tự chữa lành thương tích. Hy vọng là chúng ta sẽ ra khỏi đại dịch này với nhiều tỉnh thức hơn về những gì đang xảy ra cho trái đất, cho loài người chúng ta”.

Dù các sinh hoạt diễn ra online nhưng các thiền sinh vẫn thấy có sự gắn kết rất rõ ràng. Một thiền sinh đã chia sẻ: “Trong một tháng qua kể từ khi đại dịch Covid-19 bùng phát, tôi gần như bị tê liệt vì lo lắng và sợ hãi. Nhưng sau khi tham gia những buổi thiền tọa, thiền hành và pháp thoại trực tuyến, hạt giống định tĩnh, không sợ hãi và từ bi trong tôi được tưới tẩm. Giờ thì tôi cảm thấy tốt hơn nhiều. Tôi đang viết báo, viết truyện tranh để giúp cho những người khác cũng vượt qua lo lắng và sợ hãi như tôi. Từ tận đáy lòng mình, tôi vô cùng biết ơn quý thầy, quý sư cô Làng Mai”.

 

Khóa tu trực tuyến dành cho các Đại sứ của tăng thân Wake Up (Wake Up Ambassadors) (07-10.5.2020)

Với thành công của khóa tu dành cho các nhà hoạt động xã hội, quý thầy, quý sư cô có thêm kinh nghiệm để tổ chức tiếp khóa tu trực tuyến dành cho thành viên nòng cốt (hay đại diện) của các tăng thân trẻ, còn được gọi là Wake Up Ambassadors. Hơn 140 bạn trẻ đại diện cho các tăng thân Wake Up trên khắp thế giới đã tham dự khóa tu này, trong đó khoảng 14% đã thọ 14 Giới Tiếp hiện.

Ngay trong bài pháp thoại đầu tiên của khóa tu, sư cô Chân Đức đã kêu gọi các bạn trẻ cùng quán chiếu về vai trò “Đại sứ” của mình. Phải chăng các bạn chỉ đại diện cho tăng thân Wake Up tại địa phương của mình mà thôi? Hay các bạn có thể đại diện cho một cái gì đó lớn hơn thế? Sư cô đã chỉ ra rằng tất cả chúng ta đều là những đứa con của đất Mẹ, hay nói cách khác, chúng ta là những vị Đại sứ của đất Mẹ. Và đất Mẹ đang kêu cứu! Đất Mẹ đang gửi đi tín hiệu SOS (Stop! Oh, Stop!), nghĩa là: dừng lại, xin hãy dừng lại. Sau khi đại dịch đi qua, chúng ta không thể nào quay trở lại cuộc sống “bình thường” như thể chưa từng có chuyện gì xảy ra. Chúng ta sẽ gánh chịu nhiều thảm họa và khổ đau nếu như ta không học được cách sống hài hòa với đất Mẹ, với cỏ cây, cầm thú và đất đá. Cần có một sự tỉnh thức tập thể nếu ta muốn tiếp tục sống trên hành tinh này.

Ngoài pháp thoại trực tuyến, các bạn còn được tham dự gần như tất cả các sinh hoạt thường có trong một khóa tu Wake Up được tổ chức tại Làng như: ngồi thiền có hướng dẫn, thiền hành, ăn cơm chánh niệm, thiền buông thư, pháp đàm, thảo luận chuyên đề (workshops), thuyết trình theo nhóm (panel sharing), vấn đáp, cũng như các thời khóa tập khí công, yoga, chơi trò chơi và hát với nhau thông qua Zoom. Dù ở cách xa nhau và mỗi người ở nhà của mình nhưng các bạn đều cảm thấy gần gũi, thân thương như thể tăng thân đang có mặt ngay trong chính ngôi nhà của mình vậy.

 

Khóa tu trực tuyến dành cho người trẻ
và Tiếp hiện Indonesia (Wake Up and OI Indonesia) (21-24.5.2020)

Khóa tu này do quý thầy, quý sư cô từ Làng Mai, Pháp (trong đó có các vị xuất sĩ người Indonesia), và từ Viện Phật học Ứng dụng châu Á (AIAB) kết hợp tổ chức.

(Xin xem thêm chi tiết trong bài Không gian truyền tải tình thương, trang 105)

 

Khóa tu trực tuyến “Tìm hiểu sự vận hành của tâm” (Understanding Our Mind)
(23- 28.6.2020)

Tháng Sáu năm 2019, lần đầu tiên tăng thân tổ chức khóa tu về thần kinh não bộ mà không có Sư Ông trực tiếp hướng dẫn. Khóa tu đã rất thành công và tạo cảm hứng để quý thầy, quý sư cô tiếp tục tổ chức một khóa tu tương tự trong năm 2020. Ban đầu, khóa tu dự kiến được tổ chức tại EIAB vào tháng Năm, nhưng vì dịch bệnh, khóa tu buộc phải hoãn lại.

Đến cuối tháng Tư, sau thành công của hai khóa tu “thử nghiệm” (khóa tu dành cho các nhà hoạt động xã hội và khóa tu Wake Up Ambassador), quý thầy, quý sư cô quyết định dời khóa tu này sang tháng Sáu và tổ chức dưới hình thức trực tuyến. Điều bất ngờ là mặc dù có sự thay đổi ngoài dự kiến nhưng khóa tu vẫn thu hút khoảng 420 người tham dự, gấp đôi số thiền sinh của khóa tu năm ngoái.

Ngoài những bài pháp thoại của quý thầy, quý sư cô giáo thọ (sư cô Chân Đức, thầy Pháp Dung, thầy Pháp Xả, sư cô Đào Nghiêm, thầy Pháp Lưu và thầy Pháp Khởi), thầy Pháp Linh và Tiến sĩ Liam Kavanagh còn tổ chức những buổi đối thoại giữa các vị xuất sĩ và một số nhà khoa học như Elena Antonova từ trường đại học King’s College London, Antoine Lutz từ Trung tâm Khoa học Thần kinh Lyon (Lyon Center for Neuroscience), Iain McGilchrist – tác giả của cuốn sách nổi tiếng về não bộ có tựa đề The Master and his Emissary (Người thầy và Sứ thần), cùng với Sebastjan Vörös của đại học Ljubljana, Slovenia.

Trong khóa tu này, qua các buổi thiền tọa, thiền hành, pháp thoại, ăn cơm chánh niệm, pháp đàm cũng như chia sẻ chuyên đề của các chuyên gia về thần kinh học, đại chúng có cơ hội tìm hiểu về sự vận hành của tâm từ góc nhìn khoa học và Phật học. Khi hiểu được sự vận hành của tâm, chúng ta sẽ biết cách chuyển hóa khổ đau và chế tác hạnh phúc trong đời sống hàng ngày của mình; cũng như biết cách buông bỏ những tri kiến, những phân biệt giữa tâm và vật, chủ thể và đối tượng, để có thể đi xa hơn trên con đường khám phá chân lý. Nuôi dưỡng tuệ giác vô phân biệt, chúng ta sẽ biết cách giữ gìn, chăm sóc các mối liên hệ giữa mình và mọi người, từ đó có một cuộc sống hòa hợp và hạnh phúc hơn.

Khóa tu khép lại với khoảnh khắc thật xúc động khi trên màn hình hiện lên hàng trăm khuôn mặt của thiền sinh đến từ các quốc gia khác nhau (Anh, Pháp, Đức, Ý, Tây Ban Nha, Hồng Kông, Indonesia, Việt Nam, Uganda, Mỹ, Canada…) cùng mỉm cười và hát chung với nhau trong tình tăng thân ấm áp, gần gũi.

Khóa tu mùa Hè thời Covid

Khóa tu mùa Hè hàng năm tại Làng là khoá tu đông vui nhất trong năm, với khoảng 800 – 1000 thiền sinh tham dự mỗi tuần, trong đó có hàng trăm trẻ em và các thanh thiếu niên đến từ nhiều quốc gia trên thế giới. Mùa hè năm nay, Làng đóng cửa vì đại dịch nên không khí ở Làng yên ắng lạ thường, vắng tiếng cười đùa của các thiên thần nhỏ.

Dù vậy, quý thầy, quý sư cô ở Làng vẫn quyết định tổ chức ba khóa tu trong mùa hè, nhưng dưới hình thức trực tuyến (mỗi khóa tu kéo dài ba ngày, từ thứ Sáu cho đến Chủ nhật): khóa tu Cooling the flame (Dập tắt ngọn lửa phiền não, từ ngày 10 – 12.7); khóa tu The art of awakened living (Nghệ thuật sống chánh niệm, từ ngày 24 – 26.7) và khóa tu Love is the way (Con đường thương yêu, từ ngày 07 – 09.8).

Việc tổ chức khóa tu trực tuyến vẫn còn mới mẻ và có nhiều điều cần hoàn thiện về mặt kỹ thuật nên quý thầy, quý sư cô chưa thể tổ chức chương trình trực tuyến cho thiếu nhi và thiếu niên song song với chương trình dành cho người lớn. Vì vậy, các khóa tu trong mùa hè này chỉ dành cho người lớn mà thôi. Ngôn ngữ chính của khóa tu là tiếng Anh.

Ngay từ đầu mùa dịch, quý thầy, quý sư cô đến từ các quốc gia khác nhau như Pháp, Ý, Nhật Bản, Trung Quốc, Việt Nam,… đã chủ động tổ chức những sinh hoạt trực tuyến để yểm trợ tinh thần cho người dân nước mình. Thế nhưng, để cùng nhau tổ chức một khóa tu trực tuyến cho 400 – 1000 người với nhiều kênh ngôn ngữ khác nhau thực sự không hề dễ dàng. Quý thầy, quý sư cô chỉ có khoảng một tháng rưỡi để chuẩn bị, từ việc mua thêm trang thiết bị, huấn luyện thêm các “kỹ thuật viên” về quay phim, âm thanh, cho đến việc làm các video hướng dẫn cho thiền sinh trước khi bước vào khóa tu trực tuyến, rồi đến đăng tải nội dung của khóa tu trên ứng dụng Teachable, v.v. Cái gì cũng mới mẻ, cũng cần phải tìm tòi, học hỏi.

Nhưng với tinh thần vừa làm vừa học, quý thầy, quý sư cô đã cùng nhau vượt qua những giây phút khó khăn để tổ chức thành công ba khóa tu lớn. Sư Ông hẳn rất hạnh phúc khi thấy các con của mình đang có mặt bên nhau và cùng chung tay hiến tặng niềm vui đến mọi người trong sự hòa điệu như vậy. Sư cô Chân Không, sư cô Định Nghiêm dù đang ở Tổ đình Từ Hiếu cũng tham gia hướng dẫn khoá tu.

Khóa tu đầu tiên có 409 thiền sinh, khóa tu thứ hai có 519 thiền sinh, và khóa tu thứ ba có 1316 thiền sinh tham dự. Riêng khoá tu thứ ba, quý thầy, quý sư cô trong ban tổ chức có mở ghi danh cho người Việt. Trong một thời gian rất ngắn, 513 người Việt đã đăng ký tham dự.

Nhờ có khóa tu trực tuyến mà rất đông thiền sinh đã “mời” được tăng thân về nhà. Một thiền sinh chia sẻ: “Con chưa bao giờ nghĩ rằng mình có thể cảm nhận được năng lượng của Làng Mai ngay trong phòng khách nhà mình, nhưng điều đó đã thực sự xảy ra. Nhìn những nụ cười của quý thầy, quý sư cô qua Zoom làm cho con cảm giác như mình đang có mặt ở Làng vậy” – Gijs (Hà Lan).

Nhiều chuyển hóa mầu nhiệm đã xảy ra trong khóa tu:

“Lâu lắm rồi con mới có lại cảm giác là mình đang sống. Tháng Hai vừa qua, con gần như muốn kết liễu cuộc đời mình. Con không biết mình sống để làm gì nữa. Nhưng giờ đây, sự thực tập chánh niệm đã giúp con thay đổi một cách sâu sắc. Con có thể cười được rồi! Từ tận đáy lòng mình, con muốn nói với quý thầy, quý sư cô rằng con đang sống và con muốn sống cuộc đời này một cách ý nghĩa hơn. Đó là nhờ quý thầy, quý sư cô!” – Patricia (Mỹ).

“Khóa tu đã đánh thức một cái gì đó trong con. Trước đây, con sống rất ích kỷ và tự hủy hoại chính mình. Con đã quay lưng với cuộc đời và với mọi người. Nhưng giờ đây con đã có can đảm đối diện với chính mình, chịu trách nhiệm về hành động của mình và cố gắng không trốn chạy khổ đau. Con nghĩ là mình đã tìm thấy được sự bình an trong nội tâm để có thể làm được những điều đó. Con thực sự muốn thay đổi, muốn trở thành một con người đầy thương yêu và hòa hợp. Điều con học được qua khóa tu là nhờ biết chăm sóc khổ đau của chính mình mà ta có thể thương yêu và chăm sóc những ai đang khổ đau và chúng ta có thể chuyển hoá để trở nên tốt đẹp hơn” – Mark (Anh).

Nhiều thiền sinh mong muốn quý thầy, quý sư cô tiếp tục tổ chức nhiều khóa tu trực tuyến hơn nữa, ngay cả khi đại dịch đã chấm dứt. Đối với nhiều người, việc sắp xếp một tuần đến Làng tu học không phải là dễ, nhưng nay nhờ có khóa tu trực tuyến, họ có thể tham dự dễ dàng hơn.

Những trục trặc kỹ thuật trong khi tổ chức khóa tu là điều không thể tránh khỏi, nhưng may mắn là đa số thiền sinh đều rất cảm thông với những khó khăn của quý thầy, quý sư cô. Có người còn nói rằng: “Những trục trặc kỹ thuật trong khóa tu là điều dễ hiểu, nó khiến cho con càng thương quý thầy, quý sư cô nhiều hơn. Cảm ơn quý thầy, quý sư cô đã can đảm dấn thân vào lĩnh vực công nghệ này”.

Con đường thương yêu là khóa tu cuối của mùa hè. Trong dịp này, đại chúng được nghe thầy Pháp Lưu, thầy Pháp Linh cùng một số cư sĩ phỏng vấn trực tuyến ông Bill McKibben về cuộc khủng hoảng khí hậu hiện nay. Bill McKibben là một nhà hoạt động xã hội đã dành cả cuộc đời mình cho vấn đề môi trường. Ông là nhà sáng lập phong trào chống biến đổi khí hậu toàn cầu mang tên 350.org. Ông chia sẻ rằng có nhiều lúc ông có cảm giác tuyệt vọng trước thực trạng về biến đổi khí hậu đang diễn ra với tốc độ quá nhanh trong khi chúng ta còn rất ít thời gian để hành động. Và thật trớ trêu, những người nghèo vốn chỉ chịu trách nhiệm về một phần nhỏ lượng khí phát thải lại phải hứng chịu gánh nặng từ biến đổi khí hậu và ít có khả năng bảo vệ chính mình trước tình trạng này.

Sở dĩ ông có thể vượt qua những giây phút tuyệt vọng đó và tiếp tục hoạt động là vì ông nhận ra rằng mình không hề đơn độc. Phong trào chống biến đổi khí hậu ngày càng được đông đảo quần chúng tham gia. Sự xuất hiện của phong trào Extinction Rebellion (Nổi dậy chống nguy cơ tuyệt chủng), phong trào School Strike for Climate (Bãi khóa vì khí hậu) của Greta Thunberg,… đem lại cho ông niềm hy vọng vào thế hệ trẻ. Theo ông, điều quan trọng nhất mà mỗi cá nhân cần làm lúc này là bớt tính cá nhân của mình để có thể đến với nhau trong những phong trào hành động. Lịch sử cho thấy rằng chỉ khi nào chúng ta xây dựng được những phong trào với sự tham gia của đông đảo quần chúng, chúng ta mới có thể tạo ra sự thay đổi.

Khóa tu mùa Hè được khép lại bằng một đêm hòa nhạc trực tuyến đầy ấn tượng. Tất cả thiền sinh đã từng tham dự các khóa tu trực tuyến của Làng đều được mời tham dự. Năng lượng bình an, sâu lắng và đầy thiền vị của đêm hòa nhạc đã khiến cho tất cả mọi người đều cảm thấy hạnh phúc và tràn đầy niềm biết ơn. Truyện ngắn Câu chuyện dòng sông của Sư Ông đã được sử dụng để làm đề tài thiền quán cho buổi hòa nhạc này.

(Quý vị có thể đọc thêm những cảm nhận của quý thầy, quý sư cô cũng như của thiền sinh về các khóa tu trực tuyến trong bài “Không gian truyền tải tình thương”, trang 105)

Khóa tu trực tuyến đầu tiên dành cho các gia đình (28.7 – 02.8.2020)
Với mong muốn thử nghiệm việc tổ chức một khóa tu gia đình trực tuyến cho cả cha mẹ, các em thiếu nhi và thiếu niên (teen), quý thầy, quý sư cô ở Làng Mai, Pháp đã phối hợp với quý thầy, quý sư cô ở các tu viện tại Mỹ là Lộc Uyển, Bích Nham và Mộc Lan để tổ chức một khóa tu sáu ngày dành cho các gia đình. Hành trình tổ chức “thử nghiệm” khóa tu này có rất nhiều điều thú vị. (Xin đọc thêm bài chia sẻ của sư chú Trời Thiện Khai ở trang 100)

 

 

Khóa tu trực tuyến dành cho người Ý

Khóa tu này diễn ra từ ngày 04 – 06.9.2020, đã hiến tặng rất nhiều niềm vui cho một số thiền sinh và gia đình người Ý thường xuyên đến Làng trong những khoá tu mùa hè hàng năm.

 

Công nhận tác giả của vở kịch phóng tác “Cậu Đồng”

Chiều ngày 6 tháng 9 năm 2020, NSƯT Thành Lộc đã công bố tác giả chính thức của vở kịch phóng tác Cậu Đồng được diễn tại Sân khấu IDECAF (l’Institut d’Echanges Culturels avec la France – Viện Trao đổi Văn hóa với Pháp) là của Thiền sư Thích Nhất Hạnh.

Từ lúc còn trẻ, Sư Ông đã luôn tìm cách để giữ gìn những nét trong sáng và lành thiện cho văn hoá Việt Nam cũng như văn hoá Phật giáo. Công việc của Sư Ông có khi gặp phải rất nhiều khó khăn, nhưng chưa bao giờ Người bỏ cuộc. Sư Ông từng nói: “Sự vùng dậy để thoát xác của một nền văn hóa không phải là một cái gì có thể thực hiện một cách dễ dàng và êm đềm. Sự dễ dàng và êm đềm đó chỉ có thể đi đôi với tinh thần nô dịch. Mà đã là nô dịch thì văn hóa không còn là văn hóa nữa, mà chỉ còn là một dụng cụ. Những mâu thuẫn và khổ đau gây nên do sự va chạm giữa cái cũ và cái mới vốn là những gì không tránh được. Chỉ có một con đường phải đi – con đường của sự tranh đấu bền bỉ và gian khổ”. (Trích Nẻo về của ý – Sư Ông Làng Mai)

Cậu Đồng, một phóng tác kịch của Sư Ông từ vở hài kịch Le Tartuffe của Molière, do nhà in Sen Vàng xuất bản năm 1958, là một tác phẩm như vậy. Vở kịch này đã được Sư Ông trực tiếp hướng dẫn cho Gia đình Phật tử Cầu Đất trình diễn lần đầu tiên vào mùa xuân năm 1952.

Được nghệ sĩ nhân dân Trần Minh Ngọc dàn dựng và công diễn từ năm 1998, vở kịch Cậu Đồng đã nhận được sự ủng hộ của đông đảo khán giả. Nghệ sĩ ưu tú Thành Lộc, người đóng vai chính trong Cậu Đồng, cho biết: “Kịch bản Cậu Đồng là một trường hợp đặc biệt. Chúng tôi đã sưu tầm được kịch bản này từ một bản đánh máy đã cũ nên tên của người viết cũng chỉ đề là khuyết danh, nội dung hoàn toàn có gốc từ một vở hài kịch cổ điển Pháp.

Cậu Đồng cũng đã góp phần tạo dựng thêm cho thành tựu và uy tín nghệ thuật của các nghệ sĩ trình diễn cũng như cho thương hiệu sân khấu kịch IDECAF đến nay. Cho đến lần tái diễn này, như một hạnh duyên lớn, chúng tôi đã tìm ra được tư liệu vô cùng quý giá, đó là bản in sách Việt ngữ kịch bản Cậu Đồng được xuất bản vào năm 1958 tại Sài Gòn, do vậy mà may mắn biết được người đã phóng tác vở kịch này là Thiền sư Thích Nhất Hạnh”.

Ông Huỳnh Anh Tuấn – Giám đốc Công ty Thái Dương – chủ quản Sân khấu kịch IDECAF chia sẻ: “Đó là hạnh duyên mà những người làm nghệ thuật như chúng tôi trân quý, mang ơn công đức của Thiền sư đã viết nên những tác phẩm đẹp đời, đẹp đạo, gieo vào lòng khán thính giả thiện tâm sống tốt đẹp vì đời sống cộng đồng”.

(Nguồn: https:/nld.com.vn/van-nghe/nsut- thanh-loc-cong-bo-kich-cau-dong-cua-thien-su- thich-nhat-hanh-20200906155736292.htm)

 

An cư kiết thu (17.9 – 15.12.2020)


Từ đầu năm, vì quý thầy, quý sư cô đã dành rất nhiều thời gian và tâm sức vào việc tổ chức các khóa tu cũng như sinh hoạt trực tuyến nên ba tháng an cư là một món quà rất quý, một khóa tu offline (không qua mạng) dành cho chúng xuất sĩ của Làng.

Ba tháng an cư là cơ hội để các xuất sĩ làm mới lại sức mạnh tâm linh cũng như sức khỏe thể chất, và có thời gian để xây dựng tình huynh đệ, xây dựng tăng thân. Chúng tôi ý thức rằng sự bình an và vững chãi của tăng thân có liên hệ mật thiết đến sự bình an của mọi người và của thế giới.

Có 173 xuất sĩ và 51 cư sĩ dài hạn cùng kiết giới an cư với nhau tại Làng Mai. Năm nay, đại chúng quyết định chỉ truyền trực tuyến các bài pháp thoại vào mỗi Chủ nhật hàng tuần, và mỗi hai tuần thì có pháp đàm qua Zoom cho những thiền sinh đang ở tại nhà mình và cùng thực tập an cư.

Mỗi thứ Năm, toàn chúng xuất sĩ của Làng được nghe những bài pháp thoại của sư cô Chân Đức; ngoài ra đại chúng còn được nghe một số băng giảng về khóa Dị bộ tông luân luận của Sư Ông. Những bài giảng này của Sư Ông đều có phụ đề bằng tiếng Anh và tiếng Pháp, do một nhóm quý thầy, quý sư cô dành nhiều tâm sức để thực hiện.

Trong suốt mùa an cư, đại chúng có cơ hội cùng nhau quán chiếu về chủ đề tâm phân biệt. Những lo lắng, sợ hãi của người dân trên thế giới trước đại dịch Covid-19 đã khiến cho sự phân biệt, kỳ thị chủng tộc có xu hướng lây lan mạnh và nguy hiểm chẳng kém gì virus SARS- CoV-2. Qua những buổi pháp đàm, đại chúng đã cùng nhau chia sẻ những cái thấy, những trải nghiệm của tự thân về sự phân biệt chủng tộc và những thực tập để chăm sóc cảm thọ, tri giác của mình, để nuôi lớn trí tuệ vô phân biệt nơi mình.

An cư được hơn một tháng thì chính phủ Pháp lại có lệnh phong tỏa (lockdown) lần hai. Các xóm tự tổ chức ngày quán niệm tại xóm của mình, các chương trình chung cho ngày xuất sĩ vào mỗi thứ Năm phải tạm dừng. Mặc dù vậy, quý sư cô xóm Hạ và xóm Mới mỗi tuần đều có hai buổi sinh hoạt chung qua Zoom: một buổi học về các pháp môn căn bản do sư cô Chân Đức chia sẻ từ xóm Hạ và một buổi khác, với chủ đề về đời sống xuất sĩ, do sư cô Thoại Nghiêm đứng lớp, từ xóm Mới.

Đến cuối mùa an cư, quý sư cô xóm Hạ mở một ngày quán niệm cho đại chúng thường trú của ba xóm. Gặp nhau ai cũng mừng, cũng hạnh phúc. Hoa trái trong ba tháng an cư được mọi người gom lại chia sẻ với nhau trong ngày quán niệm chung này.

 

Bốn lễ xuất gia trong năm

Đi qua một năm đầy “giông bão” nhưng khu vườn tăng thân vẫn có thêm nhiều cây trái xanh tươi: 1 cây Me, 3 cây Xô thơm trắng (White Sage), 9 cây Hạt dẻ (Chestnut) và 18 cây Hoa mộc.

Cây Me xuất gia ngày 22.3.2020 tại tu viện Vườn Ươm, Thái Lan: Sư chú Chân Trời Trí Độ. Các sư cô: Chân Trăng Hương Thiền, Chân Trăng Yên Hòa, Chân Trăng Yên Thảo, Chân Trăng Biển Tuệ, Chân Trăng Khai Hội, Chân Trăng Yên Hiếu, Chân Trăng Yên Phương, Chân Trăng Yên Thuần, Chân Trăng Bảo Tích, Chân Trăng Phương Ân, Chân Trăng Yên Thư, Chân Trăng Thanh Khê, Chân Trăng Yên Thanh, Chân Trăng Yên Nhã.

 

Thành lập tu viện Sơn Tuyền ở Bilpin, vùng ngoại ô phía tây Sydney


Trong chuyến đi Úc năm 1986, Sư Ông có dạy tăng thân Sydney thiết lập một trung tâm tu học tại đó. Tăng thân Sydney đã mua một miếng đất ở Howey Valley cách Sydney khoảng 180 cây số nằm ở vùng ít dân cư. Miếng đất này cách thị trấn gần nhất – Singleton – khoảng 70 cây số nên thường được gọi là đất Singleton, hay còn gọi là Làng Sen Búp. Những năm đầu, tăng thân có lên đó sinh hoạt. Tuy nhiên, những năm về sau vì các thành viên đã lớn tuổi lại ở xa nên sinh hoạt ở đó cũng từ từ ít đi. Các sư cô Tú Nghiêm, Lương Nghiêm, Hảo Nghiêm cũng nhờ sinh hoạt ở Singleton mà phát tâm xuất gia.

Tháng 9 năm 2018, một thành viên tăng thân Sydney cho mượn cơ sở để Làng Mai thiết lập trung tâm tu học tại Canoelands, một vùng ngoại ô Sydney. Tuy nhiên, do không được phép tổ chức sinh hoạt tôn giáo nên hoạt động ở đây cũng bị hạn chế. Các sư cô Trung Chính, Đoan Nghiêm, Trí Duyên và Cần Nghiêm đã giúp cho các sinh hoạt tại Canoelands. Nhờ đến tu tập ở đây mà đến tháng 2 năm 2020, gia đình một Phật tử tại Sydney đã cúng dường một cơ sở rộng 5.5 héc-ta, trong đó có một ngôi nhà và các phần phụ có thể sửa chữa được để

Cây Xô thơm trắng xuất gia ngày 6.9.2020 tại tu viện Lộc Uyển, Mỹ, gồm 3 sư chú: Chân Trời Minh Niệm, Chân Trời Minh Định và Chân Trời Minh Lực

Cây Hạt dẻ xuất gia ngày 3.10.2020 tại Làng Mai, Pháp, gồm 6 sư chú: Chân Trời Niệm Xả, Chân Trời Niệm Lưu, Chân Trời Niệm Hòa, Chân Trời Niệm Khiêm, Chân Trời Niệm Thuần, Chân Trời Niệm Tấn và 3 sư cô: Chân Trăng Hiếu Thuận, Chân Trăng Hiếu Khai, Chân Trăng Hiếu Đức.

Cây Hoa mộc xuất gia ngày 18.11.2020 tại Tổ đình Từ Hiếu, Việt Nam, gồm 4 sư chú: Chân Trời Phương Ngoại, Chân Trời Biển Đức, Chân Trời Vắng Lặng, Chân Trời Thênh Thang và 14 tổ chức tu học cho khoảng 50 người. Cơ sở nằm ở Bilpin, một vùng nổi tiếng về trồng táo nên có biệt danh là vùng đất của táo núi (Land of the Mountain Apple). Tuy nhiên ở đây lại thiếu chỗ đậu xe, đường đi vào rất hẹp, ngôi nhà lại nhỏ. May sao ngôi nhà bên cạnh, rộng 0.8 héc- ta, được rao bán. Tháng 7 năm 2020, tăng thân Sydney gây quỹ và mượn tiền mua ngôi nhà này, biến nó thành xóm Nước Tĩnh (hay Tịnh Thuỷ, 浄水, Still Water Hamlet) dành cho các sư cô. Ngôi nhà nhỏ thuộc cơ sở được cúng dường trở thành xóm Thanh Quang (Clear View Hamlet, 清光), dành cho các thầy. Tu viện được đặt tên là Sơn Tuyền vì vùng đất ở trên núi và có một mạch suối ngầm cung cấp nước cho một cái hồ ở đó.

Như vậy là sau 34 năm chờ đợi, một trung tâm Làng Mai đã được thành lập tại vùng ngoại ô Sydney. Thầy Pháp Hải có mặt tại Úc vào tháng 2 năm 2020 như được “Bụt Tổ gọi về” để lo cho trung tâm ở Sydney. Các thầy Pháp Hải và Tenzin (một khách tăng), các sư cô Trung Chính, Trí Duyên và Cần Nghiêm đã trải qua mùa an cư kết hạ đầu tiên tại đây từ tháng 7 đến tháng 10 năm 2020.

(Mời quý vị đọc bài viết Suối mát nuôi mầm xanh của thầy Pháp Hải trang 92 để hiểu thêm về sự ra đời của tu viện mới này).

 

Khóa tu Nghị lực, Thương yêu và Hy vọng cho năm 2021 (Courage, Love and Hope for 2021) (28.12.2020 – 1.1.2021)


Khép lại một năm 2020 đầy biến động, tăng thân Làng Mai đã tổ chức khóa tu trực tuyến vào dịp cuối năm với chủ đề Nghị lực, Thương yêu và Hy vọng cho năm 2021. Khóa tu có 1015 thiền sinh đăng ký tham dự với hai kênh ngôn ngữ Anh và Pháp. Các vị giáo thọ lớn như sư cô Chân Đức, sư cô Thoại Nghiêm, thầy Pháp Lai đã đánh động mạnh mẽ đến hạt giống chánh niệm, tình thương cũng như ý chí làm mới cuộc sống bằng những thực tập cụ thể qua các bài pháp thoại của quý vị. Đặc biệt khóa tu còn có một buổi vấn đáp sâu sắc với các vị giáo thọ: thầy Pháp Hữu, thầy Pháp Linh, sư cô Thuận Nghiêm và sư cô Lực Nghiêm. Trong vòng hơn một ngày, ban tổ chức đã nhận được gần 90 câu hỏi từ thiền sinh khắp nơi. Các buổi thuyết trình Làm mới và Năm giới cũng rất thành công, đem lại niềm tin và cảm hứng cho thiền sinh thực tập. Sư cô Chân Không và sư cô Định Nghiêm, từ chùa Tổ, cũng đã hết lòng giúp hướng dẫn trong khóa tu. Đại chúng ba xóm đã cùng nhau thực tập và yểm trợ khóa tu hết lòng, nhất là các buổi pháp đàm và ăn cơm chung với gia đình.

Có thật nhiều sự trị liệu và chuyển hóa xảy ra trong suốt năm ngày của khóa tu. Những khuôn mặt rạng rỡ với nụ cười tươi trong mắt và ước nguyện trong lòng, nguyện nuôi dưỡng tình thương và hy vọng cho bản thân, cho gia đình và xã hội trong năm mới này. Rất nhiều thiền sinh đã phát nguyện duy trì sự thực tập ngồi thiền, thiền hành, buông thư, v.v. mỗi ngày, cũng như thực tập hòa giải và chấp nhận người thương nhiều hơn trong năm mới. Quả là một sự hiến tặng quý báu và cũng là một nguồn thức ăn nuôi dưỡng cho cả thế giới trong những ngày cuối của năm 2020 và ngày đầu tiên của năm 2021. Thật hạnh phúc và xúc động khi ngày cuối khóa tu, 239 thiền sinh cùng quỳ xuống tiếp nhận, Năm giới quý báu để hành trì. Đây là lần đầu tiên tăng thân Làng Mai truyền Năm giới trong khóa tu trực tuyến cho thiền sinh. Buổi lễ truyền giới trực tuyến là một kinh nghiệm tâm linh mạnh mẽ cho tất cả mọi người. Hình ảnh đó đã thắp lên ánh sáng của niềm tin và hy vọng cho một thế giới bình an và tỉnh thức trong năm mới 2021.

Một thiền sinh từ Vương quốc Anh chia sẻ: “Chương trình tu học phong phú giúp tưới tẩm những hạt giống tốt, cho mọi người đủ không gian để thấm nhuần những gì được học và cho sự trị liệu xảy ra. Pháp đàm trong các gia đình là một cách rất hữu hiệu để kết hợp nhuần nhuyễn giáo lý với thực hành, và giúp cho mọi người kết nối với nhau nhiều hơn, nhất là trong thời gian bị cô lập tại nhà. Quay về hơi thở có nghĩa là quay về với sự sống. Sự sống là tình thương. Mà tình thương là bản môn – ngôi nhà đích thực của chúng ta. Cái thấy này đã đến với con sau khi nghe bài pháp thoại đầu tiên Quay về hải đảo tự thân. Được ngồi thiền cùng với quý thầy, quý sư cô vào sáng sớm giúp con có cảm giác mình thật sự đang có mặt tại Làng Mai. Con cảm thấy rất gần gũi với gia đình pháp đàm của mình và sự thực tập của con đã được làm mới lại”.

Một cô thiền sinh người Đức chia sẻ: “Con rất biết ơn khóa tu này vì nó đã làm thay đổi cuộc đời con. Nó giúp con và con gái làm lành với nhau, hiểu nhau và gắn bó với nhau hơn trong sự tôn trọng và thương yêu. Gia đình và bạn bè của con cũng rất thích khóa tu này. Ai cũng nói hai mẹ con nhìn hạnh phúc hơn, trẻ ra và có sự định tĩnh. Cám ơn, cám ơn, cám ơn Làng Mai. Quý thầy, quý sư cô là một món quà thật tuyệt vời!”.

Khóa tu Thương như Bụt thương (28.12.2020 – 01.1.2021)

Song song với khóa tu Nghị lực, Thương yêu và Hy vọng cho năm 2021, lần đầu tiên Làng Mai đã thử nghiệm một khóa tu dành cho đồng bào người Việt, đặc biệt có các sinh hoạt theo giờ Việt Nam. Khóa tu đã có 203 người Việt tham dự. Ngoài những thiền sinh từ các miền đất nước Việt Nam, khóa tu còn có sự tham gia của đồng bào người Việt ở hải ngoại như Đức, Pháp, Mỹ, Úc. Thiền sinh rất hạnh phúc được nghe các bài pháp thoại của quý thầy, quý sư cô lớn từ khắp các nơi như thầy Pháp Ấn, thầy Pháp Ứng, Sư cô Chân Không. Ban tổ chức cũng đã mời được quý thầy, quý sư cô từ các trung tâm khác của Làng Mai như Việt Nam, Hồng Kông, Thái Lan, Đức cùng chia sẻ các pháp môn tu học. Không khí của các buổi sinh hoạt, các buổi pháp đàm rất vui và nuôi dưỡng không chỉ cho tăng thân cư sĩ mà còn cho tăng thân xuất sĩ người Việt tại các trung tâm Làng Mai khắp nơi. Cuối khóa tu, đồng bào người Việt đã có cơ hội tham dự buổi lễ truyền giới trực tuyến cùng với các vị thiền sinh nói tiếng Anh và tiếng Pháp (Việt Nam có 22 vị phát nguyện tiếp nhận 5 giới). Giây phút được chứng kiến thiền sinh khắp năm châu tham dự và tiếp nhận năm giới trực tuyến là một giây phút lịch sử cho tất cả mọi người trong khóa tu. Trong buổi pháp đàm sau đó, nhiều thiền sinh Việt Nam đã chia sẻ niềm xúc động của mình khi lần đầu tiên nhìn thấy nhiều bạn thiền sinh Tây phương quỳ xuống phát nguyện tiếp nhận, giữ gìn và thực tập Năm giới quý báu.

Làng phải đóng cửa vì đại dịch trong suốt một năm qua. Nhờ vào sự yểm trợ hết lòng của quý thân hữu, cả về vật chất lẫn tinh thần, tăng thân mới có thể tiếp tục đem pháp môn chánh niệm đến với mọi người thông qua những khóa tu trực tuyến. Chúng tôi vô cùng biết ơn và xin nguyện tiếp tục duy trì “ngôi chùa điện tử” để quý vị dù ở bất kỳ nơi đâu và bất cứ khi nào đều có thể ghé thăm và tu tập cùng tăng thân.

Một mùa xuân mới đang về ! Với lòng trân quý và biết ơn, chúng tôi xin kính chúc quý thân hữu cùng gia đình một năm mới sum vầy, đầy sức khỏe, an vui và thảnh thơi. Xin gửi tới quý vị câu đối Tết cho năm Tân Sửu 2021 để cùng nhau thưởng thức và thực tập :

Đất thiêng ngồi tự tại

Khắp chốn bước kiện an.

 

Dựng nêu, chợ hoa, gói bánh

Ở Làng những ngày này tuy trời vẫn còn cái giá lạnh cuối đông, nhưng không khí ấp cúng, sum vầy của Tết cổ truyền đang lan tỏa khắp nơi. Không chỉ cảm nhận được hương vị của Tết qua câu đối đỏ, hay nồi bánh chưng xanh, mà Tết còn có mặt trong tâm hồn mỗi người con của quê hương xứ sở.  

Mời bạn về thăm Làng để cùng sống với những nét đẹp văn hóa cổ truyền của đất nước và cũng để thắp sáng truyền thống vui xuân cùng đại gia đình Tăng thân qua những khoảnh khắc dưới đây: