Trước sau như một

Có nhiều yếu tố khác nhau làm cho con người trân quý và yêu thích nơi mình đang ở. Khi nhắc đến tiểu bang Mississippi, nhiều người có những quan niệm không đẹp lắm về tiểu bang được đứng hạng nhất về nhiều mặt tại nước Mỹ này. Mississippi là tiểu bang nghèo nhất, số người đang thất nghiệp đông nhất, số lượng người mắc bệnh béo phì nhiều nhất, là một trong những tiểu bang có tỷ lệ mang thai ở tuổi vị thành niên cao nhất, và chất lượng giáo dục thấp nhất (theo đánh giá năm 2014) và còn thêm nhiều điều nữa. Những sự thật này rất dễ làm cho những ai đang ở Mississippi không hạnh phúc và khó trân quý nơi mình đang cư trú.

Vào tháng 04 năm 2010, con rời Làng Mai, đến nương tựa vào đại chúng tu viện Mộc Lan tại tiểu bang Mississippi tiếp tục tu học. Con sống tại Memphis, Tennessee, cách tu viện một tiếng lái xe. Có thể nói con là một trong những người đang có hạnh phúc được sống tại Mississippi. Tại sao? Câu trả lời của con cũng đơn giản thôi. Sau những lần có cơ hội đi tham dự khóa tu ở các tiểu bang trên nước Mỹ và các nước khác, con nhận thấy rằng nước uống ở đây rất ngọt, chắc có lẽ được thừa hưởng từ dòng sông Mississippi! Ở Mississippi danh từ “kẹt xe” rất hiếm khi được sử dụng. Lái xe trên xa lộ, mình còn được thưởng thức màu xanh của những hàng cây hoặc những cánh đồng. Con thường nói giỡn với những vị sống ở New York hay California rằng danh từ “kẹt xe” không có tại Mississippi. Thời tiết ở đây có bốn mùa rõ rệt, nhưng đặc biệt vào mùa hè cái nóng cũng rất khắc nghiệt nhưng bù lại có nhiều cây, cho nhiều bóng mát, và lại có nước ngọt để uống nên cái nóng cũng dịu đi ít nhiều. Một lý do quan trọng khác làm cho con có hạnh phúc khi sống tại đây, đó là vì những con người con đang sống cùng. Được sống chung và tu học với quý thầy, quý sư cô là một hạnh phúc lớn của con. Và bên cạnh đó, con muốn chia sẻ thêm mối thâm tình với những người láng giềng và những người bản xứ.

Cách đây sáu năm, tu viện Mộc Lan còn rất sơ sài, điều kiện cơ sở vật chất còn đơn giản nhưng thiếu gì thì thiếu, không thể thiếu vườn rau được. Cho nên chúng con đã nhanh chóng làm đất để có thể có một vườn rau. Đã có vườn rau rồi thì cần phải có phân bò. Thế là con tìm cách xin phân bò về chăm vườn rau. Khi lái xe từ tu viện ra phố Batesville, con thấy có rất nhiều bò. Con suy nghĩ làm sao để liên lạc được với các ông chủ để hỏi xin. Con lên google.com và nhập vào dòng chữ “cow manure in Batesville” (phân bò tại Batesville) và con viết xuống sáu số điện thoại khác nhau. Con gọi cho từng nhà một nhưng ai cũng nói “No” (không có hay không được). Trong lòng con cảm thấy hơi thất vọng nhưng con quyết định không bỏ cuộc. Con tiếp tục gọi các số khác tại thành phố Sardis, cách tu viện 15 phút lái xe. Một bà lão bắt điện thoại lên và giọng nói của bà cụ rất hiền lành và dễ thương. Bà hỏi ý ông chồng và đồng ý cho quý sư cô đến nhà ông bà để xin phân bò.

Khi đến nơi, hai ông bà rất ngạc nhiên với hình ảnh của bốn sư cô. Chắc chưa bao giờ trong cuộc đời ông bà gặp những vị tu sĩ Phật giáo. Lần đầu tiên gặp gỡ, lại trong hoàn cảnh hiếm có này, chắc ông bà sẽ rất ấn tượng và không thể quên. Ông chỉ cho quý sư cô thấy ở ngoài cánh đồng kia có phân bò và quý sư cô có thể lấy về tu viện. Trước khi ra về, chúng con có thưa với ông rằng: “Thưa chú Bob, trong văn hóa Việt Nam, chúng con được dạy rằng khi xưng hô với những vị lớn hơn mình thì mình nên xưng “chú, bác hay cô, dì. Vậy chúng con có thể gọi chú là “Chú Bob” được không?”. Ông nhìn quý sư cô và rươm rướm nước mắt. Ông nói: “Được chứ. Điều này sẽ làm tôi rất hạnh phúc. Tôi có những người cháu nhưng không ai gọi tôi là “Chú Bob” cả, chỉ gọi ‘Bob’ mà thôi”.

Từ sau đó, mỗi khi có cơ hội đến thăm ông bà, chúng con được nghe ông bà kể chuyện thời xưa khi ông bà mới quen nhau, xem những tấm hình của gia đình và hát cho ông bà nghe những bài thiền ca. Lúc nào hát cũng cầm tay ông bà và ông bà thường mỉm nụ cười trên môi.

Hai ông bà sống rất đơn giản trong một căn nhà đơn sơ và mộc mạc. Bà Elaine đã từng chia sẻ với con rằng những người bạn của ông bà đã ra đi hết rồi nên ít ai đến nhà thăm. Mỗi khi có quý sư cô đến thăm làm cho ông bà rất hạnh phúc. Có lần con hỏi bà Elaine: “Ông bà đã sống chung với nhau hơn 60 năm, bí quyết gì đã giúp cho ông bà sống chung với nhau được lâu như thế?”. Bà trả lời rất đơn giản: “Trong ngày, ông làm việc ở ngoài và bà thì làm việc ở trong nhà”. Hai bà cháu nhìn nhau cười một cách rất thích thú. Lúc đó ông Bob cũng đang ngồi đó cười. Con thường xuyên gọi điện hỏi thăm sức khỏe ông bà. Lúc nào con gọi điện, bà thường nói: “Bà mới nghĩ về quý thầy và quý sư cô tức thì”. Đó là mối tình thâm con có với ông Bob và bà Elaine.

Con cảm thấy dễ dàng để trò chuyện với ông bà và có thể hỏi những câu hỏi mình muốn hỏi. Có một câu hỏi mà nhiều người rất ngại để hỏi nhau tại nước Mỹ năm nay. Đó là: “Trong cuộc bầu cử Tổng thống năm nay, quý vị sẽ bầu cho ai?”. Nhiều gia đình đã bị chia rẽ, truyền thông bị mất, mối liên hệ giữa những người bạn bị đổ vỡ trong cuộc bầu cử này bởi vì quan niệm khác nhau. Với sự thân thiện và truyền thông tốt giữa con với ông bà, con cảm thấy thoải mái đủ để hỏi câu này. Nhưng cuối cùng câu trả lời của bà đã làm con ngạc nhiên và trở về chăm sóc tự thân. Quan điểm của bà và con không giống nhau. Câu chuyện không đầy một phút nhưng sau đó con cảm được một nguồn năng lượng kỳ lạ và một khoảng im lặng. Con muốn tìm cách làm cho không khí nhẹ nhàng trở lại và thưa với bà rằng: “Bà Hillary và ông Trump là đối thủ của nhau, nhưng con với bà là bạn hữu của nhau”. Hai bà cháu nhìn nhau cười và ôm nhau trước khi con đi về tu viện. Con thật sự không muốn mối liên hệ giữa con và ông bà đổ vỡ vì việc khác nhau về quan điểm này.

Trong một buổi pháp đàm, con chia sẻ câu chuyện ở trên. Tuy con và bà Elaine có quan điểm không giống nhau nhưng điều đó không có nghĩa rằng con với  bà sẽ mất đi sự truyền thông, và điều đó cũng sẽ không ngăn con đến thăm ông bà trong tương lai. Khi nghĩ đến bà Elaine và ông Bob, con sẽ không nghĩ đến sự khác biệt về quan điểm. Nghĩ đến ông bà, con sẽ nghĩ đến lòng tốt, nụ cười, lòng từ bi và hai bàn tay của ông bà mà con đã từng được cầm khi đi xuống những bậc tam cấp. Khi có cơ hội gặp ông bà, con vẫn tiếp tục hát cho ông bà nghe và cầm tay ông bà đi chơi trong Tịnh Độ.

Chân Bội Nghiêm

Mùa đông 2017

Hành trình tìm kiếm “Doanh nhân hạnh phúc”

Cơ duyên cho con được biết đến khóa tu này là qua bạn của con. Với hành trang là niềm kính ngưỡng Sư Ông qua những trang viết, những bài pháp thoại thấm đẫm tình thương và tràn đầy hiểu biết của Người. Con hăm hở bước những bước đầu tiên trên hành trình kiếm tìm “Doanh nhân hạnh phúc” khi lần đầu được chính thức “tiếp cận” với pháp môn Làng Mai.

Ngày 21/10/2017 – Ngày thực tập đầu tiên

05h00 sáng. Trời vẫn còn tối, cảnh vật bên ngoài chỉ mờ mờ ẩn hiện. Con trở dậy chuẩn bị cho buổi ngồi thiền đầu tiên trên thiền đường lúc 06h00.

06h30 bắt đầu thiền hành. May mắn là con đã được đọc sách của Sư Ông nên con hiểu thế nào là chánh niệm, là tỉnh thức, là thiền hành. Lần đầu tiên con được thực tập thực sự với năng lượng an bình từ quý thầy, quý cô và hơn 150 thiền sinh cùng tham dự khóa tu. Con bước những bước đi thật chậm, vững chãi và tỉnh thức. Con cảm nhận được niềm vui và an lạc trong từng bước chân của chính mình. Thật bình yên và hạnh phúc!

08h00: Bữa sáng chay đầu tiên theo phong cách Làng Mai con được thưởng thức có bánh giò chay, bánh mì và món sốt được làm từ củ gì đó nướng với mayonaise và thứ gì con cũng không rõ nữa. Rất ngon. Thực sự là đồ ăn chay nhưng ngon không thể chê. Con có thể ăn chay mãi thế này đấy ạ.

09h30: Thiền ca. Nhiều bài hay lắm ạ. Cất tiếng hòa ca cùng với quý thầy, quý sư cô và các bạn đồng tu, con bỗng thấy nhẹ tênh và an lạc: “Thong dong khi bước, thảnh thơi lúc làm, lòng thanh thản, sống trong nhẹ nhàng”…

10h00: Thầy Pháp Niệm giảng bài về tàng thức và ý thức, về sự mê mờ của ý thức và các hạt giống nằm sâu trong tàng thức. Những điều này con đã đọc trong cuốn “Giận” của Sư Ông nhưng con vẫn thấy lôi cuốn lạ lùng. Thầy cũng giảng về cách dùng chánh niệm để ôm ấp niềm đau, nỗi khổ của mình, để trở về với chính mình. Đến hơn 90% nhận thức của chúng ta là sai lạc vì tri giác sai lầm. Đây cũng là lần đầu tiên con được nghe đến khái niệm “chỉ số tình thương” – LQ (Love Quotient), bên cạnh chỉ số thông minh – IQ và chỉ số cảm xúc – EQ.

Cũng không nhớ là buổi nào, thầy giảng rất hay về 5 uẩn, về sự vô thường của 5 uẩn, về sự biến chuyển trong từng sát na của 5 uẩn.

Con khá bất ngờ và thú vị khi thầy Pháp Niệm nói rằng quý thầy, quý sư cô  cũng làm doanh nghiệp: quý thầy, quý sư cô vận hành nhà máy hạnh phúc với sản phẩm là hiểu và thương…

13h00: Thiền buông thư do thầy Từ Thông hướng dẫn. Thầy ngâm thơ hay quá. Con thấy thương thầy vì thầy thì vất vả, trong khi chúng con thì cả loạt nằm kéo gỗ o o…

14h30: Chia sẻ theo nhóm. Con thuộc gia đình “Núi xanh” do thầy Từ Thông và một sư cô đến từ ni xá Diệu Trạm – Huế phụ trách. Con thấy mình ôi sao mà may mắn.

16h30: Hỏi – đáp. Câu hỏi của con: “Có người hỏi con rằng nếu ai cũng đi tu như quý thầy, quý sư cô thì xã hội làm sao phát triển? – Mong thầy giải đáp giúp con ạ”. Cả thiền đường cười ồ. Thầy Từ Thông trả lời: “Thái Lan có số lượng người đi tu đông hơn Việt Nam nhiều lần nhưng họ vẫn rất phát triển đấy thôi. Vấn đề là phát triển theo chiều hướng nào?”. Bây giờ thì con đã nghiệm được rằng việc chăm sóc thế giới nội tâm của mình mới là điều quan trọng. Sự phồn thịnh vật chất đâu phải là điều kiện không thể thiếu của hạnh phúc, phải không thầy?

19h30 bắt đầu buổi pháp thoại cuối cùng trong ngày của thầy Từ Thông và một sư cô về Nghệ thuật tái lập truyền thông (Làm mới), gồm bốn bước: Tưới hoa (cảm ơn); xin lỗi; cầu cứu; đưa ra giải pháp chung. Rất hay và thiết thực. Con cứ nghĩ, nếu chúng ta thực hành được điều này, thì cuộc sống sẽ tươi đẹp và yêu thương biết mấy.

Cả một ngày, từ 5h sáng đến 9h30 tối mà con thấy mình vẫn tràn đầy năng lượng.

Ngày 22/10/2017 – Ngày cuối cùng

Viết đến đây thì con bị rối mất rồi (vì con đang hồi tưởng lại để viết nhật ký 4 ngày sau khi kết thúc chứ không phải là nhật ký “tươi” trên “thực địa”). Con sẽ ghi lại cảm nhận đặc biệt của con mà không ghi theo kiểu nhật ký thông thường nữa.

Đêm, con chỉ mong sao trời mau sáng. Con mê Làng Mai mất rồi.

Ấn tượng sâu sắc nhất của con là khi thầy Pháp Niệm hô canh để bắt đầu giờ ngồi thiền sáng. Khi con nghe câu “Pháp thân tỏa sáng buổi ban mai…”, con thấy mình rúng động. Rồi khi nghe thầy niệm “Nam mô Bụt Shakyamuni”, lần đầu con không biết là phải niệm Bụt theo, con chỉ ngồi lắng nghe thôi ạ; lần thứ hai khi con cất tiếng hòa cùng mọi người, con bỗng thấy như bị điện giật. Một cảm xúc rất mạnh quét qua toàn bộ thân thể con, thứ cảm xúc con chưa từng biết tới. Niềm xúc động trào dâng trên khóe mắt và chảy tràn trên mặt. Con không biết đây là cảm xúc gì, con chỉ cảm thấy sự thiêng liêng và hạnh phúc không thể giữ kìm.

Thực sự thì con đã rơi nước mắt rất nhiều lần khi lắng nghe pháp thoại của quý thầy. Những hạt giống yêu thương, hiểu biết, thức tỉnh… trong con được tưới tẩm, chăm sóc và bắt đầu lớn dậy. Con hạnh phúc và vui sướng khi đã tìm được đường đi chính xác cho đời mình. Con biết con đã “đi vòng quanh” quá nhiều: con trôi lăn về quá khứ và trượt tuột về tương lai trong công cuộc mưu cầu hạnh phúc với những thao thức được trao truyền lại từ đời nảo đời nào. Con không biết kiếm tìm hạnh phúc ngay trong chính hiện tại nhiệm mầu. Con tự đánh mất chính mình trong quá khứ và vị lai. Và, một cách rất vô thức, con trao truyền niềm thao thức này cho con cháu của con, chúng sẽ đi vòng vòng như thế, như thế, không biết đến bao giờ thì dừng lại… Đừng tiếc nuối cái đã qua, cũng đừng sợ hãi cái chưa tới, hãy an trú vững chãi trong hiện tại; hiện tại mình đã có đầy đủ các điều kiện để hạnh phúc, điều quan trọng là mình phải nhận diện và tiếp xúc được với những điều kiện đó”, đơn giản chỉ bấy nhiêu thôi mà đi hết quá nửa đời người con mới ngộ được một cách sâu sắc đến vậy.

Giờ Thiền buông thư, con lại rơi nước mắt khi nghe Sư Cô ngâm thơ của Sư Ông – bài Bướm bay vườn cải hoa vàng: “Gió mang tiếng ca/ Ngày ra đi em dặn/ Nếu ngày về thấy khung trời đổ nát/ Thì tìm tôi trong tận đáy hồn anh”…

Buổi “Ngồi chơi bên nhau” sao mà xúc động và thân thương đến thế. Trong suốt khóa tu, con chỉ dám ngồi hàng thứ hai thôi ạ vì con biết mình hay “mít ướt”, con ngại mọi người nhìn thấy những giọt nước mắt hạnh phúc của con. Buổi “Ngồi chơi bên nhau” cũng thế, con cũng chỉ là người “hàng hai”. Và nước mắt con lại thổn thức rơi cùng với bao người.

Quý thầy, quý sư cô hát tặng đại chúng những bài hát quá hay và ý nghĩa. Lần đầu tiên con được biết đến tài âm nhạc của thầy Pháp Niệm với “Người đi vòng quanh”. Con thực sự rất, rất thích. Con cũng rất mê bài “Vui giấc đại đồng”, hát về lý tưởng mà suốt cuộc đời mình Sư Ông hiến dâng và theo đuổi: “Quê hương nào đâu chỉ có/ Một hình chữ S cong cong/ Tình ta là đại địa đó/ Chung vui xây giấc đại đồng”.

Trước khi chia tay, con may mắn hỏi được thầy Từ Thông về những vấn đề con luôn trăn trở.

Câu thứ nhất, con hỏi thầy về việc nhiều người, có cả người tu hành, nói về việc nhìn thấy vong, nhập vong rồi trục vong, v.v… Vậy theo thầy thì việc này là thế nào? Thầy hỏi ngay: Mình có gặp vấn đề với các hiện tượng đó không?  Con đã trả lời: Con không ạ. Câu trả lời của thầy: Vậy thì mình đừng quá quan tâm đến những việc đó nữa. Bản thân thầy chưa bao giờ nhìn thấy vong. Có thể những người đó nhìn thấy vong thật, mình cũng không xác minh được. Tuy nhiên, có một sự thật là con người thường có những nỗi sợ, đặc biệt với những việc mà mình không chắc chắn. Và nhiều người đã trục lợi trên nỗi lo sợ mơ hồ ấy.

Câu thứ 2, con hỏi về việc đốt vàng mã và cúng bái cho người đã khuất. Bố con vừa qua đời, con thấy gia đình con đốt khá nhiều vàng mã, rồi cúng bái. Con nghe Sư Ông và biết rằng bố con không hề mất, bố con vẫn còn đó, nhưng dưới hình tướng khác mà thôi vì bản chất của vạn vật là vô sinh và bất diệt, đâu có cái gì từ không mà thành có hay từ có mà thành không… Con không muốn mọi người quá chú trọng việc đó, nhưng con không biết thuyết phục mọi người bằng cách nào. Vậy con phải làm gì? Câu trả lời của thầy: Mình đừng bắt mọi người trong gia đình làm theo ý của mình. Khi mọi người chuyển hóa, họ sẽ làm khác. Giống như trong khóa tu này, nếu mình hỏi xem có nhiều người còn tin vào bói toán nữa không, chắc là không còn nhiều. Bây giờ, những việc như cúng bái, đốt vàng mã, v.v… đang làm cho mọi người trong gia đình mình hạnh phúc. Nếu mình bắt mọi người không làm như thế nữa, vô tình mình lại mang đau khổ cho người mình thương. Nghe thầy trả lời, tâm trí con bỗng nhiên bừng sáng.

Câu thứ 3, con đã do dự khi hỏi thầy câu này, nhưng cuối cùng thì con vẫn hỏi: Con thấy có một thầy là người cũng rất uyên bác và có những tư tưởng tiến bộ. Tuy nhiên, con vẫn nghe thấy thầy nói về thần thức, về sự luân hồi của thần thức từ kiếp này sang kiếp khác. Trong khi đó, Sư Ông nói rằng luân hồi là có thật, nhưng đó là những việc làm, những lời nói, những tư tưởng, v.v… nói chung là những “nghiệp” mà mình tạo ra là cái đi luân hồi chứ không phải là một linh hồn bất tử đi luân hồi. Vậy vấn đề này là như thế nào? Thầy trả lời: Vấn đề này còn đang tồn tại nhiều quan điểm khác nhau. Điều quan trọng là mình cảm thấy thích hợp với quan điểm nào và những quan điểm nào có ích cho việc thực tập và chuyển hóa của mình thì mình đón nhận. Đơn giản vậy thôi mà con cứ mãi luẩn quẩn, thưa thầy.

Khép lại hành trình kiếm tìm “Doanh nhân hạnh phúc” ngắn ngủi với rất nhiều thổn thức, vỡ òa và hạnh phúc, con bắt đầu thực tập sống trong tỉnh thức. Con cũng tập nhìn vào niềm đau của người khác để yêu thương nhiều hơn nữa. Con thấy con đang chuyển hóa và con cảm thấy thực sự hạnh phúc. Con đã biết sống tươi mát hơn. Con cảm ơn cuộc đời đã cho con được nghe, được đọc sách của Sư Ông và được gặp quý thầy, quý cô kính thương. Con mong chờ được sang Làng Mai dịp Tết sắp tới, nhưng ngày hôm nay đây con cũng sẽ không để đánh mất chính mình trong cái vị lai tươi đẹp đó.

Con không ngủ mơ đâu
Ngày hôm nay đẹp lắm thật mà

Nguyễn Thị Hòa

Nguồn: Làng mai Thái Lan

Hãy để tôi làm người khờ dại

Hãy để tôi làm người khờ dại
nhen lửa mặt trời
làm tín hiệu gởi ra khơi
Đại dương nào em đang chìm nổi?
Đêm đen mịt mùng.

Tôi chờ em,
ngày này sang ngày khác
đêm này sang đêm khác

em vẫn bặt tăm.

Hãy để tôi làm người khờ dại
góp nhặt sao trăng
làm thành hy vọng
Hãy để tôi làm người khờ dại
gom góp hơi ẩm của đêm
làm thành nước mát
Ngọn đuốc em đang cầm ngược gió
đốt cháy tay em.

Hãy để tôi làm người khờ dại
vươn tay giằng lấy khúc xương trần của em
vứt xa ngàn dặm.

Em ngoái đầu lại đi
Bờ thật quá gần.

Chân Trăng Mai Thôn

(** Bài thơ lấy cảm hứng từ truyện ngắn “Câu chuyện người con trai khờ dại” của Sư Ông Làng Mai)

Thầy cô ơi, hãy hạnh phúc đi!

 

Ngày 19 tháng 11 năm 2017,

Thầy cô kính mến,

Ngày mai là thứ Hai nhưng thầy trò mình lại không cần phải đến trường, con nghĩ lâu rồi thầy cô mới có mấy hôm nghỉ ngơi thảnh thơi như vậy. Dĩ nhiên là tụi con cũng vui vì được hưởng “ké” ngày nghỉ 20/11, nhưng quan trọng hơn, con mong thầy cô có những giờ phút thư giãn nhất để tạm lắng xuống những căng thẳng, mỏi mệt thường ngày; để có thời gian dành cho chính mình. Con thì nghĩ ngày nào cũng là ngày nhà giáo, nhưng nếu tất cả các ngày đều đặc biệt, sẽ không còn ngày nào đặc biệt cả. Do vậy mà người ta cần có một dịp “đặc biệt” nào đó, một cái cớ để ngẫm nghĩ về giá trị, ý nghĩa của ngày hôm đó. Bữa nay con hy vọng có thể cùng thầy cô nghĩ về câu nói “Thầy cô giáo có hạnh phúc sẽ thay đổi thế giới”.

Khi chọn chủ đề tiêu điểm cho Fanpage vào tháng 11, tụi con đã nghĩ đến “phép màu”. Thiệt, trong mắt tụi con thầy cô cứ như những người “thần kỳ” vậy. Cùng một lúc, thầy cô có thể cân bằng công việc (mà trong công việc lại có ty tỷ việc nhỏ khác), đời sống cá nhân, gia đình, thậm chí vẫn có thể sắp xếp thời gian để tâm sự cùng tụi con. Con biết rằng để có những tiết học trên lớp là rất nhiều phút lao động để soạn bài, chuẩn bị đề cương, lên kế hoạch cho chúng con; con cũng biết rằng để có những bài kiểm tra được trả đúng hạn là nhiều đêm đèn còn chong ở phòng làm việc đến khuya. Con biết rằng đằng sau nụ cười để đứng lớp là những viên thuốc chống đau đầu uống đến nghiện trên bàn thầy, là nỗi lo chiều nay đón con trễ của cô, là tiếng thở dốc và những giọt mồ hôi vì đã dạy cả ngày, là nhiều nỗi niềm khác thầy cô chưa kể. Con biết 7h20 sáng đến 4h20 chiều là thời gian trường học hoạt động nhưng thầy cô luôn là người làm việc trước 7h20 và sau 4h20; có những đêm ở lại trường con thấy đèn vẫn sáng đến 8-9h tối, có những lần đọc được status của thầy cô con mới biết có một số thầy cô phải thức dậy từ 3-4 giờ.

Đó là vai trò “thầy cô” khi đứng lớp, khi đối diện với lũ học sinh chúng con; nhưng thầy cô đồng thời cũng là “nhân viên” của tổ chức, của nhà trường. Con biết sau những tiết học là những giờ miệt mài làm báo cáo, thống kê, đánh giá để gửi cho nhà trường. Con cũng biết thầy cô còn có workshop, còn phải học tập để trau dồi thêm kỹ năng của mình, còn phải đóng vai “chuyên gia tâm lý” cho đám học sinh tụi con vốn có rất nhiều vấn đề tuổi mới lớn. Thầy cô còn là chồng, là vợ, là cha, là mẹ trong gia đình với hàng tỷ việc không tên khác. Con biết, à mà thôi, còn rất nhiều việc khác mà con đã biết đâu, vì thầy cô không kể và con không biết thầy cô còn có thể “siêu” đến mức nào. 

Con đã từng nghĩ việc có thể cân bằng tất cả những sự bận rộn đó chính là thành công của thầy cô; nhưng khi nhìn những gương mặt gầy xọm đi vì thức khuya, khi thi thoảng đón nhận những sự cáu gắt không-cố-ý từ thầy cô, khi nhìn số thuốc thầy cô phải uống, khi nghe cô cười gượng nói rằng chưa từng đón con đúng giờ, khi nhìn thầy cô ngủ quên trong phòng làm việc; con tự hỏi thầy cô của con có hạnh phúc thực sự hay không?

Con nghĩ trong một chừng mực nào đó thầy cô vẫn tìm được niềm vui của việc “trồng người”, niềm vui “thay đổi thế giới” mà nghề giáo mang lại cho thầy cô. Mỗi đứa học sinh tụi con là một mầm tương lai, là một thế giới và thầy cô chính là người sẽ thay đổi thế giới ấy. Niềm vui ấy là niềm vui được mang lại những giá trị cho tương lai, cho những đứa học sinh như tụi con. Niềm vui ấy đánh đổi bằng thời gian, sức khỏe, những mối quan hệ, sự cô đơn, thậm chí là áp lực. Nhưng chừng nào niềm vui có thể trở thành “hạnh phúc” thực sự, niềm hạnh phúc không khiến người ta hao mòn?

Thầy Thích Nhất Hạnh, người đã nói câu “Thầy cô giáo hạnh phúc sẽ thay đổi thế giới”, lại cho rằng hạnh phúc của “người giáo chức” phải là niềm an lạc từ thân đến tâm. Thầy cô hạnh phúc là thầy cô có sức khỏe tốt, là một tinh thần thoải mái vui vẻ khi đến trường, khi làm việc; là khi thầy cô có thể được thảnh thơi có thời gian chăm sóc chính mình, là khi thầy cô không phải dùng đến thuốc đau đầu, khi thầy cô có thể chuyển hóa được áp lực của mình mà không truyền nó đến học sinh. Và khi hạnh phúc, thầy cô sẽ tự nhiên gieo những hạt giống tốt lành, sẽ thay đổi thế giới này theo một cách rất…lành tính. Thầy cô sẽ không phải chạy theo chỉ tiêu, không phải chạy theo dự án, sẽ nghĩ ra những ý tưởng cho bài giảng của mình, tấm lòng sẽ trôi chảy hơn, sẽ không cạn khô vì mỏi mệt.

Thầy cô ơi,

Mỗi năm đến ngày 20/11 con lại mong mỗi người trong xã hội này, bao gồm chúng con, thầy cô, ba mẹ của chúng con, xã hội đang nuôi lớn chúng con dành ra những giây phút quý báu để nghĩ về hai tiếng “thầy – cô”. Con ước gì thầy cô không phải sống theo sự kỳ vọng phải mô phạm nghiêm túc của xã hội. Con ước gì người ta hiểu rằng Giáo dục là một công việc làm khó nhọc vì nó tác động trực tiếp đến con người, đến sự phát triển của “thế giới”, của “tương lai” và do vậy giáo viên nên được học cách yêu thương chính bản thân thầy cô, hiểu chính mình trước khi mang tình thương ấy đến cho học sinh. Con ước gì tụi con có thể hiểu hơn thầy cô vất vả như thế nào khi phải đóng nhiều vai trong đời, phải chịu nhiều áp lực không chỉ từ công việc giảng dạy mà còn từ công việc hành chính, từ thành tích, từ những kỳ vọng của các cấp. Con cũng ước gì thầy trò mình có dịp để ngồi cùng nhau và trò chuyện, giãi bày cho nhau những nỗi khổ của thầy, của cô, của trò… Con cũng ước sao mình có thể hiểu hơn để thương hơn thầy cô, như vậy thầy trò mình có thể bớt đi rất nhiều giây phút không hiểu nhau vì con nhớ mãi lời cô nói với con “sống ở đời xét cho cùng là để học cách yêu thương nhau”.

Nhân ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11, con không biết chúc gì hơn ngoài chút hy vọng nhỏ nhoi rằng một ngày nào đó những người thầy người cô kính yêu của chúng con sẽ có hạnh phúc thực sự – hạnh phúc từ sự cảm thông của bên ngoài và từ chính nội lực vượt lên nó của thầy cô. Con chúc thầy cô an lạc từ thân đến tâm và cùng với chúng con thay đổi thế giới này.

Chúng con thương thầy cô thật nhiều. 

Kính thư,

Ban quản trị Cộng đồng Học sinh LSTS (Lawrence S. Ting Students Community)

Nguồn: Facebook Cộng đồng Học sinh LSTS (Lawrence S. Ting Students Community) 

Ba lần hoa mộc nở

Phía trước hành lang ngay cửa sổ phòng tôi có cây hoa mộc đứng tuổi. Và bên cạnh phòng lại may mắn có một hàng hoa mộc lớn nhỏ khác nhau. Tôi đã hứa với mình sẽ viết vài dòng cho chúng, để bù đắp lại những lần tôi nhìn chúng bằng ánh mắt qua loa. Mỗi lần hoa mộc nở là phòng được cả ngày ngát hương.

Hễ khi nào bước đi trên hành lang tăng xá, mùi thơm của hoa mộc đều làm chân tôi phải chậm rãi hơn. Tôi cũng học được cách pha trà ướp hoa mộc từ quý thầy cùng phòng. Trà Bắc ướp hoa mộc thì thơm lắm, có thầy còn trải cả một tấm mền dưới gốc cây, trên thảm cỏ đậu hoa vàng để hứng hoa mộc rụng. Nhờ đó chúng tôi có những buổi sáng thơm tho bên tách trà hoa mộc hàn huyên bao mẩu chuyện.

Năm nào cây mộc cũng nở hoa, nhưng năm nay lại nở đến ba lần. Có vị nói do thời tiết ấm, có vị nói do Thầy về. Cũng có thể là do tất cả, nhưng có thể sự kiện Thầy về thúc giục nó nhất. Thầy đã đến thăm tăng xá, đó là lần đầu tiên trong đời những cây hoa mộc được gặp Thầy. Chắc là chúng vui lắm, nếu không thì sẽ không có đến ba lần nở hoa.

Lần thứ nhất: trải nghiệm pháp thân

Trời chưa trở lạnh, hoa mộc đã nở làm ai cũng bất ngờ. Hoa nụ nhỏ, mong manh trắng như gạo tẻ mới xay. Cây không còn là màu sẩm xanh của lá, hay màu xám khẳng khiu của cành. Giờ có thêm màu trắng thanh thoát, cây trở nên sinh động hơn. Nhìn những bông hoa mà tôi thán phục sự dưỡng nuôi của đất Mẹ, và sự vươn lên quyết liệt của chính cây. Dưới lớp cỏ đậu hoa vàng, đá còn nhiều hơn đất. Mưa mùa này thì đâu có nhiều, vậy mà hôm nay hoa vẫn nở tràn, thơm ngát. Hoa cũng là sự tiếp nối của đất, mà cũng là tổ tiên của đất, rộng lớn và muôn trùng.

Đó mới thực sự là lần đầu tiên tôi và hoa mộc gặp nhau, nhìn kỹ nhau. Trước đây tôi hững hờ với chúng lắm. Tôi được học về pháp thân đã lâu, nhưng mãi đến hôm đó mới để tâm trải nghiệm. Tôi thấy tiếc, thậm chí là có lỗi khi ý thức mình không ở đó mỗi lần bước ngang qua. Có lần tôi quyết định trải tọa cụ trước hành lang tăng xá, pha trà ướp những bông hoa của chúng, xong rồi ngồi yên và nhìn chúng gửi hương. Nhờ chúng mà tôi được trải qua những phút giây hiện tại quý giá, dừng lại rong ruổi, hiểu được sự đóng góp âm thầm và to lớn của chúng cho đời. Tôi không muốn hững hờ với chúng nữa, bởi những hững hờ nhỏ sẽ mang đến những hững hờ lớn, những tiếc nuối lớn. Hoa mộc là một tiếng chuông, là người bạn hiền với niềm thương kiên định, biết chúng tôi sẽ có lúc mệt nhoài cuộc lữ, nên chúng trổ hoa để tiếp thêm năng lượng, hay để chữa lành từng vết thương riêng.

Lần thứ hai: Những sớm hôm chân chất

Những khóm hoa trắng muốt lần thứ hai ra đời trong khi những khóm hoa cũ sót lại đã chuyển thành màu nâu và còn vương trên cành. Lý do nào mà chúng lại trổ hoa nhanh thế nhỉ? Phải chăng là do Thầy về? Sự thật là Thầy về Làng Mai Thái làm đổi thay tất cả, không chỉ con người mà còn cây cỏ nơi đây. Tưởng rằng sự kiện này chỉ có trong những giấc mơ, nên khi nó trở thành sự thật, ai cũng chưa tin vào mắt mình. Sự kiện này hy hữu quá, vượt tầm so với những mong ước trẻ thơ của chúng tôi. Tình thầy trò đánh tan đi những quang gánh tâm tư lớn nhỏ, tất cả đều dồn hết tình thương cho Thầy, cho nhau. Và hoa mộc như cảm nhận được điều đó, chúng trổ hoa như là để nghinh đón Thầy, để ăn mừng cho hy hữu đang có ở nơi này từng phút, từng giây.

Thầy về đúng vào lúc mùa đông vừa chớm, huynh đệ tôi cũng nhờ đó được gặp lại nhau. Những sớm hôm của chúng tôi thì không phải kể, chân chất và vô cùng. Ngồi thiền chật kín, màu nâu cũng rải hết mọi con đường. Tất nhiên là cũng được đãi mọi người trà ướp hương hoa mộc tươi. Chỉ cần đứng ở hành lang với tay là có được một nắm nhiệm mầu vũ trụ. Nhờ đó mà quanh bàn trà câu chuyện nào cũng mới, đôi mắt nào cũng tinh anh. Có những tối làm biếng, bên cạnh những cây hoa mộc, chúng tôi đốt lửa nướng bánh tráng, bánh tráng giòn tan như tiếng cười trong giây phút có mặt cho nhau.

Thiên nhiên đúng là chiếc cầu nối để con người trở thành tri kỉ. Có vị lâu lắm mới được gặp lại, có vị tôi chỉ được gặp lần đầu tiên. Thế mà bên đống lửa, chúng tôi như biết nhau từ lâu. Những lúc như thế, tôi chỉ biết ngồi nhìn và tận tình với khung cảnh. Con đường phía trước còn dài lắm, núi non nghìn trùng, chúng tôi cần đó những tấm lòng anh em để vững lòng bước tiếp.

Lần thứ ba: Cuộc tao ngộ đầu tiên

Đêm hôm đó, khoảng hai giờ sáng, Thầy dậy sớm và vào thăm tăng xá. Thầy ra dấu không bật điện, không muốn làm mọi người thức giấc. Trong giấc ngủ, tôi chỉ mang máng nghe tiếng nói của quý thầy thị giả. Quý thầy lặng lẽ đưa Thầy đi rất chậm rãi, cứ như là gần tám giây mới được một bước chân. Đi quanh hành lang dưới mái hiên tăng xá, nơi nào có le lói điện là Người dừng lại và nhìn ngắm thật lâu. Rồi Thầy đến phòng thầy Pháp Niệm, thầy cũng đang ngủ, khi choàng tỉnh thấy Thầy đến thì vừa hạnh phúc lại vừa quá bất ngờ. Quý thầy đốt một đống lửa, ấm hẳn một góc phòng. Thế là thầy trò ngồi với nhau như thế. Ngồi yên chờ trời sáng. Giây phút đó chắc đẹp lắm, vì sau đó thầy Pháp Niệm đã rất hào hứng khi kể lại với chúng tôi.

Đến bốn giờ sáng thì tôi mới thức giấc, Thầy cũng vừa đến phòng quý thầy giáo thọ. Chưa kịp choàng áo ấm, tôi đến và ngồi ngay bên cạnh Thầy. Thầy nắm tay quý thầy lớn, như đặt hết niềm tin và kỳ vọng của Người. Thầy cũng nhìn thật kĩ từng khuôn mặt. Tôi còn nhớ ánh mắt đó, rất tinh anh và vẫn ngời ngọn lửa phụng sự. Tôi thấy hơi lúng túng bởi thực tại của mình không sánh nổi với kỳ vọng của đôi mắt biết nói kia.

Quý thầy pha trà, thế là chúng tôi được uống trà với Thầy. Tôi chợt nhớ đến hàng hoa mộc bên mái hiên, có hoa mộc pha trà dâng Thầy thì thật ý nghĩa. Nhưng sau đó tôi lại thôi, thầm nghĩ hoa tàn hết cả rồi.

Trà đã pha xong, chúng tôi ai cũng có một ly trà Bắc xanh thơm màu đọt chuối. Giữa buổi khuya thanh vắng, được ngồi yên cùng Thầy, lắng nghe cái âm thanh giữa đêm ngày giao nhau, tôi biết khoảnh khắc này sẽ là muôn thuở. Thầy mời mọi người nâng trà, ăn mừng thầy trò kỳ ngộ. Mọi người ai cũng xúc động, nhưng kiệm lời, chỉ thả mình cho hơi thở thật sâu.

Thầy nâng ly trà lên và ra dấu cho mọi người nhìn vào ly trà. Ai cũng hiểu Thầy đang dạy, Thầy vào thăm tăng xá chỉ vì chén trà này, chén trà của thầy trò tâm giao tương ngộ. Sự an trú trong hiện tại của Thầy là cao tột, dẹp tan mọi rong ruổi trong đầu tôi. Mọi người chợt nhận ra, chỉ cần an trú thôi là có tất cả. Thông điệp không lời của Người đã làm cho tôi như được tái sinh trở lại, buổi sáng hôm đó thật sâu lắng và hân hoan lạ lùng!

Trời sáng hẳn, Thầy về lại thất Nhìn Xa. Tôi cũng rục rịch đi ăn sáng, vừa bước ra mái hiên thì lại một bất ngờ nữa, hoa mộc lại ngát hương trong lần ra đời thứ ba. Vẫn một màu trắng ngát như gạo tẻ mới xay, vẫn là những khóm hoa như đôi bàn tay khép lại. Sao kỳ lạ thế nhỉ? Tôi tự hỏi mình, làm sao chỉ trong vòng hơn một tháng mà có đến ba lần trổ hoa? Một sự nhiệm mầu đang xảy ra chăng? Tôi đứng ngẩn người nhìn thật lâu để tìm giải đáp. Và lòng đã không còn nghi hoặc gì nữa. Đó là sự có mặt của Thầy!

Tôi nhớ lúc sáng sớm Thầy đi dạo, mọi vật như còn im lìm, thường tĩnh, nhưng với hàng hoa mộc và Thầy thì đó là lần gặp gỡ đầu tiên, một cuộc hội ngộ tinh khôi trong âm thầm lặng lẽ. Trời chưa sáng nhưng cả hai bên đều thấy nhau thật rõ. Chúng chắc là rất hân hoan, đợt trổ hoa thứ ba này là để ăn mừng sự tao ngộ đó. Chúng nở hoa vì nhận được ý thức sáng tỏ của Thầy, có thể đây là lần đầu tiên chúng cảm nhận được lòng quan tâm cao khiết từ một con người cao khiết.

Mừng cho hàng hoa mộc, chúng phước đức quá. Cũng mừng cho tôi và tăng thân nơi đây, nơi nào Thầy đi qua nơi đó đều trở thành huyền thoại. Thất Nhìn Xa giờ đã là một huyền thoại. Những con đường, ngọn đồi, hay hàng hoa mộc đều trở thành một phần của tâm thức thiên thu. Hôm nay chắc sẽ có vị hái hoa mộc mang lên thất Nhìn Xa, chúng sẽ có cơ hội để đáp lại tình thương của Thầy. Cái Tết năm nay chắc cũng là cái Tết nhiệm mầu không thể tả. Tôi thì được học lại thật nhiều điều, cứ như mình được sinh ra trở lại. Xin biết ơn hàng hoa mộc đã là nhân duyên cho tôi về lại với những điều bình dị, nhưng quá đỗi thiêng liêng!

Ba lần hoa mộc nở
Ba lần tôi ra đời
Thầy gói mùa đông lại
Tình tri kỷ lên ngôi.

Chân Pháp Khả

Lễ đối thú khai mạc an cư kiết đông 2017 – 2018 tại Làng Mai

Sáng ngày 15.11.2017, tứ chúng Làng Mai đã vân tập về thiền đường Nước Tĩnh xóm Thượng để làm Lễ Đối thú An cư năm 2017 – 2018. Buổi lễ bắt đầu bằng một thời ngồi thiền khoảng 15 phút. Trong không khí thanh tịnh và trang nghiêm, ba hồi chuông trống bát nhã được gióng lên mở đầu cho một mùa an cư ấm áp và hùng tráng.

Mùa an cư năm nay, tại chùa Pháp Vân – xóm Thượng có 50 vị tỳ kheo, 25 vị sadi, 73 vị cận sự nam, tổng cộng là 148 vị; tại chùa Cam Lộ – xóm Hạ có 66 vị tỳ kheo ni, 5 vị sadi ni và 28 vị cận sự nữ, tổng cộng là 99 vị; tại chùa Từ Nghiêm – xóm Mới có 56 vị Tỳ kheo ni,7 vị Sadi ni và 15 vị cận sự nữ, tổng cộng là 78 vị. Như vậy, số người an cư tại đạo tràng Mai Thôn trong mùa an cư kiết đông năm nay là 325 vị (209 xuất sĩ và 116 cư sĩ), tất cả đều sẽ an trú, tu tập miên mật trong 90 ngày.

90 ngày an cư – cơ hội làm mới thân tâm

Mỗi mùa an cư về, không khí ở Làng dường như ấm áp hơn bởi sự đoàn tụ của đại gia đình tâm linh. Quý thầy, quý sư cô lớn cũng đã trở về Làng sau những chuyến hoằng pháp dài ngày ở các nước: Mỹ, Ấn Độ, châu Phi, Colombia … Sư Ông thường hay chia sẻ với đại chúng: “Thầy trò chúng ta may mắn được ở chung với nhau ba tháng, được ngồi thiền chung, đi thiền chung, học kinh chung, pháp đàm chung rất hạnh phúc. Đây là cơ hội rất tốt và rất hiếm, ở đời có biết bao nhiêu người mong ước có được cơ hội tham dự khóa tu ba tháng. Ngay cả nhiều thầy, nhiều sư cô bên Mỹ, hay ở Âu châu cũng ít có cơ hội được an cư. Chúng ta có cơ hội này, chúng ta phải dâng lên niềm cảm tạ đối với đức Thế Tôn và các vị tổ sư đã chế ra truyền thống An cư.”

Dâng hương lên Bụt

An cư là truyền thống của đạo Bụt từ 2600 năm về trước dành cho các vị xuất sĩ tại châu Á trong ba tháng mùa mưa. Các vị xuất sĩ sẽ ở tại tu viện để tu tập mà không đi ra ngoài. Và an cư cũng là để tránh dẫm đạp côn trùng trên đường đi. Hồi Bụt còn tại thế, trong ba tháng an cư, các vị cư sĩ cũng có thể tới tu viện tu tập trong những ngày quán niệm. Còn tại Làng Mai, không những thiền sinh tới tu học với quý thầy, quý sư cô trong những ngày quán niệm mà mỗi năm còn có nhiều vị cư sĩ về an cư trong suốt ba tháng. Năm nay, ở Làng có 116 cư sĩ về an cư 3 tháng cùng quý thầy, quý sư cô.

Trong lễ Đối thú an cư, thầy Pháp Hữu, sư cô Hội Nghiêm và sư cô Từ Nghiêm thay mặt cho đại chúng – các vị tỳ kheo, tỳ kheo ni, sadi, sadi ni, cận sự nam và cận sự nữ – của chùa Pháp Vân (xóm Thượng), chùa Cam Lộ (xóm Hạ) và chùa Từ Nghiêm (xóm Mới) – thỉnh cầu Thầy Làng Mai (được đại diện bởi quý thầy, quý sư cô lớn trong đại chúng: thầy Pháp Ứng, sư cô Diệu Nghiêm và sư cô Bảo Nghiêm) làm chỗ nương tựa cho đại chúng trong ba tháng an cư kiết đông.

Thầy Pháp Hữu thay mặt cho đại chúng chùa Pháp Vân – xóm Thượng dâng lời tác bạch: “An cư là truyền thống rất đẹp mà Bụt đã chế ra để chúng ta có cơ hội nghỉ ngơi và trị liệu. Tinh thần của mùa an cư là trở về nương tựa nơi gia đình tâm linh để chăm sóc và làm vững mạnh thêm Pháp thân cũng như Tăng thân của mình. Trong mùa an cư này, chúng con – đại chúng chùa Pháp Vân, xóm Thượng – xin nguyện tham dự đầy đủ và có mặt đúng giờ cho các thời khóa của đại chúng để góp phần vào năng lượng tập thể của tăng thân. Chúng con nguyện thực tập nuôi dưỡng sự tĩnh lặng, lắng yên trong thân và tâm bằng cách trở về với người bạn cố tri, đó là “hơi thở”. Có những lúc khó khăn, khổ đau sẽ biểu hiện, nhưng tăng thân và pháp môn tu học luôn có đó cho chúng con. Chúng con nguyện học chế tác niềm vui trong đời sống hằng ngày để làm nền tảng xây dựng tương lai. Chúng con rất may mắn được có mặt bên nhau và cùng an cư với nhau trong ba tháng mùa đông này. Xin Thầy và đại chúng làm chỗ nương tựa cho chúng con.”

Sư cô Hội Nghiêm thay mặt cho đại chúng chùa Cam Lộ – xóm Hạ dâng lời tác bạch: “Chúng con xin được nương tựa nơi Thầy, nơi Sư cô (Sư cô Diệu Nghiêm) và đại chúng an cư trong ba tháng mùa đông. Chúng con nguyện trở về chăm sóc thân tâm của mình, ôm ấp những niềm đau, những tủi hờn, những cơn giận, để gửi cho nhau những tâm niệm an lành, nói với nhau những lời hòa ái thương yêu, hành xử với nhau cho có tình chị em. Chúng con nguyện trở về với những pháp môn thực tập căn bản để đi sâu hơn vào những pháp môn ấy. Chúng con nguyện có thì giờ để sống thảnh thơi, nhẹ nhàng, không hấp tấp vội vàng và tham dự thời khóa đầy đủ. Chúng con nguyện thực tập uy nghi và giới luật để uy nghi và giới luật được tỏa rạng trong mỗi chúng con. Chúng con nguyện trở về để chuyển hóa những niềm đau nỗi khổ, chuyển hóa những tập khí, những vụng về trong chúng con để cùng nhau xây dựng một tăng thân hài hòa, bình an và hạnh phúc, để gây nguồn cảm hứng cho tất cả mọi người và để xứng đáng là con của Bụt, con của Tổ, con của Thầy và không phụ tình thương của đại chúng.

Chúng con rất may mắn được an cư với nhau trong ba tháng mùa đông và chúng con nguyện sẽ thực tập hết lòng để thân tâm được bình an, nhẹ nhàng, hạnh phúc, để đem hạnh phúc tới cho mọi người.

Xin Thầy, Sư cô và đại chúng làm chỗ nương tựa cho chúng con.”

Quê hương là chốn tăng thân xum vầy

Thầy Pháp Ứng, sư cô Diệu Nghiêm và sư cô Bảo Nghiêm đã thay mặt Sư Ông sách tấn đại chúng trong mùa an cư. Thầy Pháp Ứng chia sẻ: “Kính thưa đại chúng, chư Bụt, chư Tổ và Thầy đang có mặt trong mỗi chúng ta. Dòng chảy của giáo pháp vẫn đang được tiếp nối. Vì vậy, chúng ta hãy có mặt và tận hưởng sự sống trong giây phút hiện tại, bây giờ và ở đây, đó là nền tảng nuôi dưỡng chúng ta. Mỗi giây phút là giây phút trở về, nương tựa nơi tự thân, để từ đó chúng ta có thể là nơi nương tựa cho tất cả những người mà ta đã nguyện thương yêu, những người đang có nhiều khó khăn, khổ đau trên thế giới. Tăng thân luôn có đó và là chỗ nương tựa vững chãi cho chúng ta. Chúng ta hãy nương tựa nơi năng lượng tập thể của tăng thân để được nuôi dưỡng và yểm trợ. Như một đàn chim di cư, nếu biết nương vào nhau, chúng ta có thể bay xa, trong bình an và hòa hợp. Con hoàn toàn tin tưởng vào sự thực tập của mỗi người trong đại chúng. Cảm ơn các bạn thiền sinh từ khắp nơi đã về đây an cư, nhờ vậy mà chúng ta có được một tăng thân tứ chúng cùng an cư với nhau. Xin kính chúc toàn thể đại chúng có một mùa an cư nhiều niềm vui, bình an và có nhiều hoa trái tu học.”

Bước chân con hãy về thanh thản

Trong mùa an cư này, Sư cô Diệu Nghiêm mời đại chúng cùng thực tập “đã về, đã tới” trong mỗi bước chân của mình. Đây cũng là điều mà Sư Ông thường nhắc nhở trong mỗi mùa an cư. Sư cô Diệu Nghiêm chia sẻ: “Đã về, đã tới là pháp ấn đầu tiên của Làng Mai. Thầy của chúng ta luôn đặt dấu ấn này trên mặt đất trong mỗi bước chân của mình bất cứ nơi nào mà Thầy đi qua: Mỹ, Trung Quốc, Nga, Việt Nam, khu vực phi quân sự giữa Hàn Quốc và Triều Tiên, Israel, châu Á hay châu Âu… Bất cứ nơi nào Thầy đi qua, Thầy cũng để lại dấu ấn của vững chãi, bình an và trị liệu trong mỗi bước chân. Vì vậy, mùa an cư này, chúng ta hãy cùng nhau thực tập thiền đi với pháp ấn “đã về, đã tới” như là một món quà hiến tặng cho chính bản thân và cho thế giới. Sau mùa an cư, khi các bạn thiền sinh trở về nhà hay quý thầy, quý sư cô đi khóa tu, chúng ta có thể in những dấu ấn của bình an, vững chãi và trị liệu trong mỗi bước chân, để hiến tặng cho chính chúng ta và cho bất cứ ai mà chúng ta có duyên gặp gỡ. Chúng ta hãy theo gót chân Thầy, hãy đi cho Thầy. Xin kính chúc tất cả đại chúng có một mùa an cư nhiều niềm vui, nuôi dưỡng và ấm áp tình huynh đệ.”

Xem thêm hình ảnh của Lễ đối thú an cư tại đường link sau: https://langmai.org/dai-may-tim/vien-anh/an-cu-kiet-dong/an-cu-kiet-dong-2017-2018/

Bình yên

(Kính dâng Thầy, Tăng thân và những người bạn của con.)

“…Thanh thản ngủ trong lòng đạo cả
Cho hồn thơ ấu được nâng niu…” – (Thơ Thầy)

Năm vừa qua là một năm có nhiều biến động đối với con. Trong cuộc sống, mọi thứ đều có thể xảy ra một cách bất ngờ, mình không thể chắc chắn về điều gì cả, chỉ có thể sống hết lòng và trân quý ngày hôm nay, cũng như học hỏi để đón nhận những gì sẽ đến.

Đầu năm, con tạm biệt Vườn Ươm Thái Lan sau năm năm gắn bó. Về Việt Nam với bao cảm giác vui buồn lẫn lộn. Vui vì được đón Tết với gia đình lần đầu tiên sau từng ấy năm xa nhà, buồn vì con phải xa tu viện Vườn Ươm thân thương. Do thủ tục giấy tờ đến EIAB trục trặc, con được ở nhà khá lâu và có cơ hội chăm sóc mẹ. Cuối cùng vì không thể đến EIAB như dự tính, con được về Làng thăm Thầy và tăng thân vào một ngày nắng ấm đầu thu. Hai tháng ở Làng trong niềm hạnh phúc mỗi khi được thấy Thầy sinh hoạt cùng đại chúng. Còn chưa kịp làm quen với thời tiết làng quê yên bình của miền nam nước Pháp, con đã phải vội vã trở về Việt Nam vì mẹ mất. Dẫu biết trước phải đối diện với ngày này nhưng sao con vẫn không thể sẵn sàng đón nhận. Được học về vô thường, con vẫn thường tập nhìn sự việc chung quanh với những biến đổi, vẫn hay ngắm nhìn cỏ cây hoa lá để thấy vô thường. Nhưng vô thường vẫn như điều xa lạ khi sự đau lòng và mất mát lớn xảy đến cho bản thân. Khi đó mọi thứ như đóng băng, đầu óc trở nên chậm chạp và không nhớ gì. Con như máy vi tính tạm thời “shut down” không hoạt động nữa.

Mẹ cùng con đi tới

Nhận được tin mẹ sắp mất, con biết rằng giờ phút đau lòng nhất đã đến rồi. Cảm giác mất mát thật to lớn. Một điều quý giá mình sẽ mãi mãi không tìm thấy được nữa. Bao nhiêu cảm xúc thương tiếc cho một đời vất vả lận đận của mẹ, cùng những hối tiếc về những gì con chưa thể làm được cho mẹ, con thật không cam lòng. Nhưng may mắn thay, trong thời gian này con được ở gần Thầy và tăng thân. Con được quý sư cô sắp xếp để về nhà một cách nhanh nhất. Sư chị, sư em bên cạnh chia sẻ và giúp sắp xếp những việc cần. Đó là những lúc cảm nhận được tình chị em sâu sắc nhất.

Con lên Sơn Cốc chào sư cô Chân Không, sư cô kể chuyện khi chị sư cô mất, sư cô đã ngồi bên chị và gia đình để nói ra những điều hay đẹp của chị. Sư cô bảo: “Con cũng hãy làm như thế, những điều hay đẹp của mẹ cũng đang biểu hiện nơi con. Cám ơn mẹ vì đã cho tăng thân một người con dễ thương”. Nhận được lòng bi mẫn và cảm thông sâu sắc từ sư cô, niềm đau của con lắng dịu, sự ray rứt vơi nhẹ. Con thực sự nhận ra chỉ cần con tiếp tục bước đi cho đẹp thì mẹ con cũng đang bước tới và đi về tương lai. Chỉ cần con bình an thì mẹ con sẽ bình an. Con cần chế tác năng lượng bình an gửi đến mẹ. Đó là cách tốt nhất cho mẹ con. Nhờ vậy con có thể tiếp tục làm cho mẹ những gì con chưa thực hiện được dù hình hài mẹ không còn đó. Nhưng mẹ có trong con. Con tiếp tục sự nghiệp đẹp của tăng thân thì mẹ con sẽ có một tương lai đẹp. Con ở đâu mẹ con cũng đang cùng ở đó với con. Vì con là sự tiếp nối của mẹ, của ông bà tổ tiên. Con đi tới nghĩa là mẹ đang đi tới.

Bình yên từ mắt Thầy

May mắn con được gặp Thầy khi Thầy đang nỗ lực tập đi với sự trợ giúp của thị giả. Thấy con, Thầy dừng lại không đi nữa. Thầy cứ đứng đó và nhìn con. Gặp Thầy, con như gặp người cha với lượng cả bao la không bờ bến. Lúc đó con như dòng nước nhỏ gặp được đại dương. Dòng nước cứ chảy nhanh về hướng đại dương mà thôi. Con chỉ òa ra đó khóc và Thầy đến bên con. Với một tay còn cử động được, Thầy xá xuống như cho biết Thầy đang có mặt cho con đây. Và cũng bằng bàn tay ấm áp của người cha, Thầy vỗ về đứa con nhỏ của mình. Khi sự yên lắng đến, con nhìn Thầy và nhận ra ánh mắt Thầy chưa khi nào rời con từ bấy đến giờ. Giờ phút con chạm được ánh mắt đó, con cảm được rằng không có chuyện gì đau lòng xảy ra cả, mọi thứ đều ổn. Một nguồn năng lượng mạnh mẽ trực tiếp truyền vào con. Từ giờ phút đó, ánh mắt và gương mặt Thầy luôn trước mắt con. Con không còn lo sợ gì cả, con có thể đương đầu với mọi thứ. Sư cô nói “Sướng quá! Bây giờ con không chỉ đi về Việt Nam với tăng thân, với sư cô mà còn có Thầy đi cùng nữa”. Thầy gật đầu, xá và lên tiếng trong cổ họng rất lớn, dẫu Thầy không nói rõ thành lời nhưng con hiểu. Con thấy quá đầy đủ cho con. Con không cần thêm gì nữa. Con chào Thầy mà đi. Trên chuyến bay dài, con chỉ ngồi yên. Thầy lúc nào cũng như trước mặt, dẫn đường cho con. Thầy đã nói Thầy và Tăng thân cùng con đi nên con rất yên. Chỉ cần có Thầy và tăng thân là mọi thứ đều ổn. Đó là khoảnh khắc thiên thu giữa Thầy và con, dầu Thầy chẳng nói lời gì.

Vòng tay ân tình

Tang lễ của mẹ con kết thúc, mọi việc đã được thu xếp ổn thỏa. Dầu bên ngoài con có vẻ rất bình tĩnh và chấp nhận mọi việc như một điều gì bình thường, nhưng thực trong lòng, con vẫn thấy mệt mỏi với một niềm đau không thành lời. Con biết con cần được ở trong năng lượng của đại chúng nên về Vườn Ươm Thái Lan vài ngày như một sự trở về để trị liệu, để được sống trong những ân tình chị em, bè bạn. Về lại nơi con đã sinh ra và lớn lên, nơi chứa đựng những ân tình ngày cũ và lớn dần theo năm tháng. Trở về để được đón nhận, để biết mình còn đó những ân nghĩa, những cảm thông. Về để được yên. Đi theo năng lượng bình an của đại chúng, con sẽ được bình an và mẹ cũng sẽ bình an.

Về lại đó, con không cần nói chi cả, đại chúng dang rộng vòng tay đón nhận con. Sư chị, sư em tới chơi và có mặt cho con. Các sư chị như những người chị, người bạn có mặt cho con hết lòng, cùng con đi dạo, cùng uống trà, dùng cơm mà chẳng cần nói chi nhiều, chẳng cần lời hoa mỹ. Con như đứa con đi xa lâu ngày về nhà.

Có một khoảnh khắc ngồi bên nhau với ly trà ấm áp tình chị em, nhìn bầu trời trong xanh, những áng mây lững lờ trôi, dãy núi Khao Yai trải dài vững chãi, lác đác tiếng chim ríu rít trên đồi… Ôi, con nhận ra mặt mũi của cái gọi là “bình yên”. Nó hiển lộ rồi. Cái gọi là bình yên chính là đây. Sau những ngày giông bão ta nhận mặt được nó rồi.

“Bình yên ta mừng
Mừng em đã hết đau thương về đây ấm cúng…
Tặng nhau nhé tiếng nghe hồn nhiên
Để quên hết khó khăn chia lìa…” (*)

Những đau thương như được hàn gắn và lùi xa. Chỉ còn lại đây tình bạn đạo ấm cúng. Con như trở về nhà sau một chuyến đi quá dài, mệt mỏi và kiệt sức. Con về giũ hết bụi đường, ngồi nhìn cuộc sống đang trôi trước mặt. Bình yên và thanh thản. Có mặt cho con, có mặt cho nhau để còn có mặt cho đất trời, cho ly trà thơm. Và để hòn sỏi còn có mặt, đóa hoa được biểu hiện. Về với hồn nhiên chân thật ta trao nhau.

“Bình yên để đóa hoa ra chào
Bình yên để trăng cao
Bình yên để sóng nâng niu bờ
Bình yên không ngờ
Lòng ta se sẽ câu kinh bình yên…” (*)

(*) Trích lời bài hát “Bình yên” – Nhạc sĩ Quốc Bảo)

Tháng 12/2016

Chân Trăng Tùng Hạc

Ân tình

Trích từ “Nhập viện ký”

Kính bạch Thầy,

Thất Da Cóc sáng nay thật yên tĩnh. Những cây tùng xanh đang đứng rất vững chãi bên những loại cây cho hoa cho trái. Trên thảm cỏ dại trước sân cốc, những chú ong và vài ba cánh bướm đang bay lượn bên nhau. Năm nay chúng con không cắt cỏ trước sân cốc. Nhìn hoa dại mọc xen lẫn trong cỏ thật đẹp nên chúng con để vậy cho tự nhiên, nhờ thế mà có rất nhiều ong bướm tìm đến để vui chơi và hút mật. Cảnh tượng này đã nuôi dưỡng con rất nhiều. Hạnh phúc của người tu thật đơn sơ và giản dị.

Ngồi nhâm nhi tách trà nóng trên tay, ký ức đưa con trở về thăm lại những ngày con lâm bệnh trong chuyến hoằng pháp của Thầy và tăng đoàn ở Tây Ban Nha.

Hoằng pháp tại thành phố Madrid

Chuyến bay của hãng hàng không Iberia từ Bordeaux đến Madrid đã bị hoãn lại hai tiếng đồng hồ vì lý do an ninh tại phi trường Bordeaux. Máy bay đáp xuống phi trường Madrid vào khoảng 8 giờ tối ngày 25 tháng 4 năm 2014. Mấy thầy trò được thầy Pháp Lưu, Pháp Liệu và một số tăng thân người Tây Ban Nha chào đón và đưa về nghỉ ngơi tại một căn nhà riêng của một cô thiền sinh trong ban tổ chức. Tối ấy con ngủ không được, sáng thức dậy con thấy trong người không khỏe cho lắm. Buổi pháp thoại công cộng của Thầy được tổ chức tại một nhà hát lớn ở thành phố Madrid vào ngày 27 tháng 4. Sáng hôm ấy khi đi theo Thầy và tăng thân đến rạp hát, con cảm thấy trong người hơi khó chịu, như sắp bị cảm. Ngồi nghe pháp thoại của Thầy trên sân khấu con bắt đầu bị sốt, toàn phần thân trên nóng lạnh, con cố gắng theo dõi hơi thở và ngồi thật yên để nghe Thầy giảng xong thời pháp thoại. Tối ấy con bắt đầu lâm bệnh.

Hoằng pháp tại thành phố Barcelona

Chuyến xe lửa tốc hành đưa hai thầy trò đến sân ga Madrid vào lúc 3 giờ chiều, ngày 6 tháng 5. Thầy Pháp Dung, thầy Pháp Lưu và tăng thân cư sĩ địa phương đến đón và đưa thầy trò về nghỉ ngơi tại một tu viện Công giáo Sant Felip Neri trong thành phố Barcelona.

Buổi pháp thoại công cộng của Thầy được tổ chức vào ngày 8 tháng 5 tại trung tâm hội nghị Barcelona. Trung tâm này khá khang trang và rộng lớn. Hôm ấy con rất mệt, có thể là mệt nhất từ khi con tới Tây Ban Nha. Một chú tài xế rất dễ thương chở thầy trò đến Trung tâm hội nghị Barcelona. Thầy ngồi ghế trước, con ngồi ghế sau lưng Thầy và Thầy đã cảm được hơi thở hổn hển của con. Thầy móc hộp “tiên đơn” nhỏ trong túi áo Tiếp Hiện ra đưa cho con và bảo: “Con ngậm đỡ cái này!”. Ngày hôm ấy hơi thở của con cũng như một “điện tâm đồ” rất ngắn và cạn. Con cố gắng tập trung để giữ thăng bằng. Thầy biết hôm nay có bác sĩ Hạnh từ Paris đến nên Thầy dạy con khi nào thấy tiện thì mời bác sĩ Hạnh vào cho Thầy hỏi việc. Hôm ấy, sau khi đưa Thầy lên sân khấu, con lùi lại đằng sau hậu trường, không dám đứng trên sân khấu để tụng kinh cùng quý thầy và quý sư cô vì sợ sẽ bị xỉu nửa chừng làm động buổi giảng của Thầy.

Tối hôm ấy con ngủ không được, hễ con nằm ngửa là ho và khi nằm nghiêng thì đau và lại càng ho nhiều hơn. Phòng con nằm kế bên phòng Thầy, con sợ làm động giấc ngủ của Thầy nên ngồi dậy để bớt bị ho. Sáng hôm sau bác sĩ Hạnh đến, vào đảnh lễ và hầu chuyện với Thầy, sau đó sư cô Chân Không đưa bác sĩ qua phòng khám cho con. Hôm sau bác sĩ tìm được một bệnh viện nhỏ gần nơi tu viện mà thầy trò đang trọ. Chiều ấy, bác sĩ đến dẫn con đi, con hỏi xem chỗ ấy có xa không, bác sĩ bảo không xa, đi bộ khoảng 15 phút. Vừa bước xuống cầu thang, con thấy quá mệt. Con thì thầm trong bụng: “Bụt ơi, Bụt đi cho con!”. Thở vào, con bước một bước và thở ra, con bước một bước. Mỗi bước là một hơi thở, cứ như thế con từ từ bước theo bác sĩ. Bác sĩ dẫn con đi chầm chậm như đang tập cho một em bé mới biết đi. Khi gần đến bệnh viện, bác sĩ nói với con rất trịnh trọng: “Thầy ơi! Con rất hy vọng là sự chẩn đoán của con sai. Hôm qua tới giờ con nguyện với đức Bồ tát Quan Thế Âm cho thầy không có gì. Con nghĩ là trong phổi của thầy có nhiều nước lắm”. Sau khi chụp hình quang tuyến, kết quả cho thấy hơn hai phần ba lá phổi bên phải của con đã bị nước phủ đầy. Nhìn hình quang tuyến, bác sĩ Hạnh đoán ít nhất cũng phải từ hai đến ba lít nước. Bây giờ con mới hiểu vì sao mấy ngày nay con bị khó thở và cứ sốt liên miên. Sau khi có kết quả, bác sĩ Hạnh bàn với sư cô Chân Không, quý thầy và quý sư cô đưa con vào nhập viện.

Nhập viện Perigueux

Chúng con rời tu viện Sant Felip Neri vào lúc 9 giờ sáng, ngày 10 tháng 5. Con đường dài hơn 669 cây số từ thành phố Barcelona – Tây Ban Nha đến thành phố Perigueux – Pháp, vậy mà sư chú Pháp Đan và chú Pep chỉ lái xe khoảng 7 tiếng đồng hồ. Hai người hết lòng thay phiên nhau lái. Con ngồi phía sau rất mệt và nói không ra tiếng. Con ngồi với cặp mắt lim dim vì hơi thở của con lúc ấy vô cùng ngắn. Con thở hì hục như ngọn đèn trong đêm thâu sắp sửa cạn dầu. Thấy con mệt nên hai vị lái xe đưa thẳng đến bệnh viện mà không ghé nghỉ ngơi lần nào, ngoại trừ ghé để đổ xăng.

Chúng con đến bệnh viện Perigueux lúc 4 giờ chiều. Hôm nay là thứ Bảy nên bệnh viện không có nhiều nhân viên và bác sĩ. Phải đến gần 9 giờ tối con mới được đưa vào phòng chẩn đoán.

Tối hôm đó y tá cho con biết là phải đợi tới sáng ngày hôm sau mới hút nước trong màng phổi của con ra được. Đây là lần đầu tiên trong cuộc đời mà con ngủ qua đêm trong phòng cấp cứu. Không khí ồn ào như một cái chợ. Cứ mỗi lần lên cơn sốt con lại báo cho y tá biết và họ tới cho con thêm thuốc Paracetamol. Trong bầu không khí ngột ngạt khó thở, con thực tập trở về với hơi thở vì không muốn để cho tâm ý phải đi phiêu bạt giang hồ. Con thực tập như sau:

Thở vào, con ý thức đây là hơi thở hổn hển.
Thở ra, con ý thức đây là hơi thở ngắn.

Thở vào, con ý thức đây là hơi thở có nước.
Thở ra, con ý thức đây là hơi thở có bong bóng.

Lâu nay con được học và thực tập kinh Quán niệm hơi thở và kinh Tứ niệm xứ, nhưng đây là lần đầu tiên con ý thức được hơi thở ngắn thật sự là như thế nào. Nước ở trong màng phổi nhiều quá nên phổi không có đủ không gian để giãn ra hoặc xẹp xuống, vì thế hơi thở rất ngắn và hổn hển khiến con mệt nhoài. Kinh nghiệm trực tiếp với những hơi thở thật ngắn như vậy cho con thêm sự thấu cảm với những người đang nằm hấp hối, cái cảm giác đương đầu với sự sống chết. Đêm ấy con tự hỏi mình: “Nếu mình ra đi trong tình trạng như thế này thì mình có luyến tiếc gì không? Có cái gì muốn làm mà mình chưa có cơ hội làm?”. Hai câu hỏi này giúp con nhìn lại. Lạ lùng thay, câu trả lời đi lên rất nhanh, rõ ràng và con không cần mất phút nào để suy nghĩ: “Cuộc đời là thế! Việc cần làm đã làm! Chơi như làm, làm như chơi!”. Con nhìn lại chặng đường mình đã đi qua như: gặp được chánh pháp, gặp được Thầy và tăng thân, đặc biệt là con được làm một người tu sống một cuộc đời rất sâu sắc và có nhiều ý nghĩa. Đối với con cuộc đời bao nhiêu đó là đầy đủ lắm rồi. Vì thế, con cảm thấy rất nhẹ nhàng. Nếu hết duyên phải ra đi, thì ra đi. Con sẵn sàng ra về để tiếp nối đường đi.

Hút nước trong màng phổi

Mờ sáng hôm sau con được chuyển lên khu chăm sóc đặc biệt. Trước tiên, bác sĩ để con ngồi trên một cái ghế và bảo con cúi đầu lên một cái bàn trước mặt. Bác sĩ chích thuốc tê vào sau lưng, phía phổi bên phải, nơi bác sĩ sẽ hút nước. Bác sĩ dùng một cây kim thật to và dài có lỗ hổng rộng ở giữa. Cây kim to như cây lẹm xỏ lỗ tai lợn và chiều dài khoảng gần một gang tay. Cây kim này được kết nối với một cái ống hút hơi mà bác sĩ dùng hơi để hút nước ra. Bác sĩ định vị chính xác rồi chích vào. Tuy không đau, nhưng con cảm được sức đẩy của cây kim xuyên qua da thịt và con cảm thấy rất thốn. Lúc ấy, con theo dõi và tập trung vào hơi thở, phó thác mọi chuyện khác cho bác sĩ. Bác sĩ cho con biết nước ra nhiều lắm! Khoảng 3 đến 4 phút sau con bắt đầu bị sặc vì sức ép hơi. Đây là giai đoạn nguy hiểm. Bác sĩ liền vội rút kim ra. Nếu không sẽ làm con thiệt mạng. Con hỏi bác sĩ xem trong bình đó bao nhiêu nước, bác sĩ bảo một lít rưỡi! Con không thể nào tin được là trong màng phổi của con có nhiều nước đến thế. Bác sĩ cho biết vẫn còn nhiều nước lắm, nhưng hôm nay chỉ có thể lấy ra được bấy nhiêu, bác sĩ sẽ tiếp tục theo dõi và rút ra. Bây giờ con cảm thấy hơi thở nhẹ và thoải mái hơn.

Sáng hôm sau họ đưa con xuống phòng để chụp lại hình phổi. Chiều hôm ấy hai bác sĩ đến thăm con và cho con biết kết quả, màng phổi vẫn còn nước và họ không biết là cơ thể con có tiết ra thêm hay không. Họ vẫn tiếp tục theo dõi và sẽ hút nước ra trong một hai ngày nữa. Con hỏi xem chừng nào bác sĩ mới xác định được bệnh tình của con, bác sĩ nói triệu chứng bệnh của con làm họ quan tâm đến một vài chứng bệnh: ung thư, lao, Pseudomonas, một loại vi trùng hoặc một loại vi khuẩn tinh vi mà họ chưa biết tên. Hiện tại họ chưa có đầy đủ bằng chứng cụ thể để kết luận. Họ đề nghị con nên làm sinh thiết (biopsy) để biết chính xác là con bị bệnh gì.

Nhớ mẹ – nhớ nhà – nhớ tô “bánh lọc”

Trong căn phòng trống vắng chiều nay, tâm thức đưa con trở về thăm lại những người thương trong gia đình huyết thống, đặc biệt là thời thơ ấu. Con nhớ đến mẹ thật nhiều. Con nhớ bàn tay nâng niu vỗ về của mẹ. Lúc con còn bé, mỗi lần bị bệnh mẹ thường đến xoa đầu, sờ trán và hỏi han như một bác sĩ. Mỗi lần mẹ làm thế con cảm thấy được thương, được quan tâm và thấy dễ chịu hơn. Những lúc con bị cảm nặng, mẹ lăng xăng lo lắng đủ điều, làm mọi cách để giúp con mau hết bệnh. Ý thức là “em bé năm tuổi” trong con đang thương nhớ mẹ, con đưa bàn tay phải lên nhìn kỹ để thấy mẹ, vì bàn tay của con cũng chính là bàn tay của mẹ, như Thầy thường dạy. Con đặt bàn tay lên trán rồi nói với em bé trong con: “Mẹ đang xoa trán cho em đó. Em hãy yên tâm nhé! Mẹ luôn luôn có đó cho em”. Và con cũng nói với mẹ: “Con không sao đâu mẹ, xin mẹ đừng lo lắng!”.

Nhưng điều con nhớ nhất là tô bánh lọc do chính tay mẹ nấu. Mấy ngày nay con rất thèm được ăn tô bánh lọc. Ngày xưa, mỗi lần con bị bệnh, mẹ thường hay nấu bánh lọc cho con ăn vì mẹ biết con không thích cháo. Mẹ con nấu ăn rất khéo. Mỗi lần ăn một tô bánh lọc của mẹ nấu thì con cảm thấy bớt bệnh ngay. Có những lúc con không bị bệnh, nhưng con cũng giả vờ bị bệnh để được mẹ nấu bánh lọc cho ăn. Không phải là mẹ không biết đâu! Mẹ là tình thương không điều kiện. Mẹ là mẹ, nhưng mẹ cũng là bác sĩ gia đình. Mẹ cũng giả vờ không biết để cho con được thỏa mãn và vui lòng. Con nhớ trong những ngày cuối cùng trước khi mẹ con qua đời, mẹ đã nói với con rằng: “Con có biết vì sao mẹ nghe lời con không?”. Con im lặng chưa kịp trả lời thì mẹ con bảo: “Vì mẹ rất thương con!”. Câu nói ấy vẫn còn đọng lại trong trái tim con.

Trong những ngày nằm viện, hình bóng của mẹ trong tàng thức thường trở về với con. Nhớ mẹ, nghĩ về mẹ, con lại nhớ đến anh chị và các cháu của con. Con nhớ nhà. Hồi ký về mẹ đã vô tình tưới tẩm khái niệm về “tình mẹ” trong con càng lớn hơn. Con nhớ có lần trong con đi lên câu hỏi “Mẹ có nghĩa là gì?”. Ngay tức khắc câu trả lời thì thầm đáp lại: “Thì mẹ là tình thương đó!”. Nếu mẹ là tình thương, thì nơi nào có tình thương là nơi đó có mẹ. Cái thấy này đã đem lại cho con rất nhiều hạnh phúc. Con tìm thấy mẹ biểu hiện khắp mọi nơi. Mẹ vẫn tiếp tục trong con, trong anh chị và các cháu của con. Bên Thầy và bên tăng thân, con cũng cảm được sự hiện hữu của mẹ, vì nơi đây cũng có những tấm lòng bao la như biển cả.

Cuộc sinh thiết, hút nước kỳ hai và xuất viện

Thời gian qua nhanh, mới đó mà con đã nhập viện được hơn một tuần. Cho đến hôm nay vẫn chưa có kết quả. Bác sĩ cho biết các cuộc thử nghiệm máu, nước tiểu, nước trong màng phổi và đàm đều có kết quả âm tính, nghĩa là không bị nhiễm trùng. Và hỏi ý con để làm sinh thiết lần hai. Dù biết là sẽ rất mệt sau khi sinh thiết nhưng con cũng gật đầu đồng ý để cho họ làm những gì họ cho là cần thiết.

Rồi đến ngày thứ 12, vẫn chưa có kết quả về bệnh tình của con. Bác sĩ cho biết bắp thịt trong màng phổi của con đã ngưng tiết nước ra, nhưng trong phổi vẫn còn nước. Họ không thể nào hút ra hết được. Tuy nhiên, khi các tế bào lành mạnh trở lại thì bắp thịt sẽ có khả năng tự hút nước đó vô lại. Hơn nữa, bác sĩ cho con biết cuộc sinh thiết kỳ rồi vẫn chưa có kết quả. Bác sĩ nói: “Chúng tôi nghĩ có thể kỳ rồi làm sinh thiết không đúng chỗ. Chúng tôi muốn làm thử lại một lần nữa ở một chỗ khác”. Con nói: “Thưa bác sĩ! Thân thể của tôi không phải để dùng làm thí nghiệm. Bác sĩ nghĩ sao nếu tôi xin được xuất viện?”. Con nhờ bác sĩ mời bác sĩ phó khoa đến cho con được tham khảo ý kiến.

Ngày hôm sau, vào lúc 11 giờ sáng, bác sĩ phó khoa tới gõ cửa phòng con và bước vào, nét mặt tỏ vẻ không vui. Bác sĩ hỏi con có còn bị sốt không? Con trả lời là đã hết sốt mấy ngày nay. Bác sĩ nói:“Chúng tôi cần phải làm lại sinh thiết thêm một lần nữa, vì lần rồi có thể là lấy không đúng chỗ”. Con im lặng không nói gì để cho bác sĩ nói tiếp. Bác sĩ giải thích cho con nghe đầy đủ lý do. Con nhìn bác sĩ rồi đáp: “Thưa bác sĩ, tôi sẽ đồng ý cho bác sĩ làm sinh thiết lần thứ ba, nếu bác sĩ bảo đảm với tôi là lần này sẽ làm đúng chỗ, sẽ lấy đúng số lượng thịt và sẽ có kết quả”. Bác sĩ nhìn con im lặng mà không trả lời. Con tiếp: “Nếu bác sĩ không bảo đảm được thì thôi, mình đừng bàn về chuyện lấy sinh thiết thêm một lần nữa. Bác sĩ biết rất rõ mỗi lần làm sinh thiết như thế thì tôi phải nằm mệt nhừ từ hai đến ba hôm”. Bác sĩ nhìn con có vẻ thấu cảm được phần nào. Bác sĩ nói: “Tôi hiểu. Nhưng chỉ có cách này mới cho mình biết kết quả hữu hiệu nhiều hơn”. Con nói: “Thưa bác sĩ! Mỗi ngày nằm bệnh viện như thế này thì tốn rất nhiều tiền. Tôi là một người tu. Tôi không có tiền. Tiền là do đàn na tín thí cúng dường. Làm kiểu này thì tôi sẽ tổn phước nhiều lắm. Xin bác sĩ hoan hỉ cho tôi được xuất viện”. Bác sĩ nhìn con một cách rất trịnh trọng rồi nói: “Nếu thầy muốn xuất viện cũng được, nhưng có những điều kiện mà thầy cần phải tuân theo”. Những điều kiện chủ yếu là yêu cầu con phải uống thuốc trụ sinh phòng ngừa và phải trở lại tái khám mỗi tháng một lần trong thời gian uống thuốc. Nghe xong con gật đầu đồng ý với những điều kiện mà bác sĩ đã nêu ra. Con được xuất viện ngay ngày hôm đó.

Ngồi yên để thấy

Con sung sướng được trở về lại mái chùa xưa, được nghe tiếng chuông đại hồng ngân vang mỗi buổi sáng chiều, được đi những bước chân thong dong nhẹ nhàng trên những con đường huyền thoại. Tuy bận rộn lo cho Đại giới đàn, nhưng Thầy và sư cô Chân Không vẫn dành một ít thời gian xuống thăm con làm con rất hạnh phúc. Sư cô tặng con một chậu hoa lan. Chậu lan rất xinh tươi và thơm ngát! Đây là lần đầu tiên con thấy loại lan có mùi thơm thật đặc biệt. Thầy vào ngồi chơi một chút rồi nói: “Thầy xuống đây chỉ muốn nhắc nhở con về hơi thở. Phải tập trung vào hơi thở. Chính hơi thở đã cứu sống Thầy!”. Thầy chỉ nói vỏn vẹn chừng đó. Con ý thức rất rõ là Thầy đang trao truyền kinh nghiệm và kinh nghiệm ấy chứa đầy tình thương của một bậc thầy. Tuy thông điệp Thầy trao rất ngắn gọn nhưng với con thật vô cùng quan trọng.

Mỗi ngày con tập ngồi thật yên để trị liệu trong Thất Da Cóc. Con ngồi thở để có mặt và lắng nghe những đau nhức trong thân tâm. Con tập thở sâu, kéo dài hơi thở để giúp đường kinh khí lưu thông vì trong màng phổi của con vẫn còn nước. Trong khi ngồi yên, con có cơ hội quán chiếu về những nguyên nhân xa gần đã đưa đến căn bệnh. Con nhớ có một lần Thầy nhắc con: “Có thân thì có bệnh”. Mầu nhiệm thay! Những lúc bệnh hoạn như thế đã giúp con nhìn lại cách sống hàng ngày của con, giúp con trân quý sự sống nhiều hơn và đồng thời giúp con làm nhỏ đi cái bản ngã của mình. Con thấy cơn bệnh vừa qua đã dạy cho con rất nhiều bài học và giúp con ý thức hơn về đời sống. Bệnh giúp con thay đổi cách nhìn của mình và giúp con dễ dàng buông bỏ, dù đó là lý tưởng. Bệnh giúp con trở nên khiêm nhường và khiêm tốn nhiều hơn, đặc biệt là với chính con; khiêm nhường trong lời nói, khiêm nhường trong hành động và khiêm nhường trong ý nghĩ của mình. Trong bài thơ Dựng tượng tuổi thơ của Thầy có câu: “Mỗi lần ngã là một lần đứng dậy. Để trưởng thành. Để cuộc đời nhường một bước đi lên”. Con thấy bệnh có thể giúp mình lớn mạnh hơn trên con đường tâm linh. Cái bệnh, cái đau không phải là vấn đề, vấn đề là phải học cho được bài học qua cơn bệnh. Một con thú hoang sau khi bị thương, nó sẽ tìm chỗ nằm yên để cho vết thương tự chữa lành. Cũng như thế, một chiến sĩ sau khi bị thương thì cần phải biết tịnh dưỡng. Sau khi lành bệnh ra trận lại thì sẽ khôn ngoan hơn. Với con, một người tu cũng không thể thiếu những yếu tố đó, cần trở về để chăm sóc, để tự trị mỗi khi cơn đau có mặt.

Kính bạch Thầy! Con nhớ người Việt Nam của mình có câu: “Có hoạn nạn mới thấy chân tình”. Nhưng làm người tu như chúng con, cái chân tình được biểu lộ trong mỗi giây phút của cuộc sống. Và những lúc như vậy, cái chân tình ấy càng biểu lộ sâu xa hơn. Xin chân thành đa tạ tấm ân tình mà Thầy và các huynh đệ đã dành cho con. Đó là hành trang tiếp tục nuôi lớn con trong mạch pháp. Con sẽ nhớ mãi ân tình này.

Chân Pháp Nguyện

An cư kiết đông 2017-2018