Format: Book

Có một thứ năng lượng rất mạnh trong mỗi chúng ta, gọi là năng lượng của tập khí. Vasana là chữ Sanskrit để chỉ tập khí. Mỗi chúng ta đều có năng lượng tập khí xúi giục chúng ta nói hay làm những điều chúng ta không muốn nói hay làm. Những năng lượng tập khí ấy gây tổn hại cho ta và cho sự liên hệ giữa ta và những người khác. Ðứng về phương diện trí thức, ta biết rằng nói hay làm một điều gì có thể gây đau khổ, ấy thế mà ta vẫn nói hay làm điều ấy. Và một khi đã nói hay làm, là bạn đã gây tổn hại rồi. Thế rồi bạn hối tiếc. Bạn đấm ngực và bức tóc. Bạn nói: “Tôi sẽ không nói hay không làm điều ấy nữa đâu.” Thế nhưng, mặc dầu bạn nói điều này với tất cả sự thành thật, lần kế tiếp, khi gặp hoàn cảnh ấy, bạn lại nói và làm điều giống hệt như vậy. Ðó là sức mạnh của năng lượng tập khí, mà có thể cha mẹ hay tổ tiên đã truyền lại cho bạn.

Hơi thở có chánh niệm có thể giúp bạn nhận diện năng lượng tập khí khi nó trồi lên. Bạn không cần phải chiến đấu với nó. Bạn chỉ cần nhận diện nó và mỉm cười với nó. Thế đủ rồi. “Chào ông bạn, năng lượng tập khí của tôi. Tôi biết ông bạn có đó, nhưng ông bạn không làm gì được tôi đâu.”

Bạn mỉm cười với tập khí, và thế là bạn được tự do rồi. Thật là một sự bảo vệ tuyệt diệu. Vì vậy tôi nói rằng chánh niệm là năng lượng của thượng đế, là năng lượng của Bụt che chở cho chúng ta .

Muốn cho năng lượng chánh niệm có hiệu quả, điều quan trọng là bạn phải thực tập đi trong chánh niệm và thở trong chánh niệm mỗi ngày. Khi năng lượng tập khí bắt đầu nổi lên, bạn tiếp tục thở, nhận diện nó và nói: “Chào ông, ông bạn tập khí của tôi. Tôi biết ông có đó, nhưng tôi đã được tự do rồi . Ông không còn xúi dục tôi nói và làm những điều ấy được nữa đâu.”

Ðó là cách giúp bạn có một lối phản ứng khác; bạn chế tác ra được một năng lượng tập khí tốt để thay thế cho năng lượng tập khí xấu.

Sự liên hệ giữa ta và những người quanh ta là tối cần thiết cho hạnh phúc của ta. Ðôi khi ta cư xử không đẹp với người khác hay với chính ta cũng vì năng lượng tập khí này. Ta phải tự đối xử một cách kính trọng, dịu dàng, và với lòng từ bi. Ðiều này rất quan trọng. Nếu ta biết kính trọng thân tâm ta thì ta sẽ biết kính trọng người khác. Ðó là cách ta chế tác hòa bình, tự do và hạnh phúc trên thế giới. Ai trong chúng ta cũng có thể làm diều nàỵ. Chúng ta chỉ cần được huấn luyện chút đỉnh. Có được một người bạn biết cách thực tập thì thật là diễm phúc. Với hai người bạn cùng thực tập, ta có thể nâng đỡ nhau trong sự hành trì nuôi dưỡng năng lượng gọi là chánh niệm, chánh niệm trong khi đi, chánh niệm trong khi thở, chánh niệm trong khi ăn.

Mỗi một giây phút trong đời sống hằng ngày đều có thể dùng để nuôi dưỡng chánh niệm – năng lượng của Bụt, của Thánh thần. Bất cứ ở đâu mà có Thánh thần là có hiểu biết, tha thứ và từ bi. Năng lượng của chánh niệm cũng cùng một bản chất như thế. Nếu bạn biết cách chế tác năng lượng này, bạn sẽ thực sự có mặt, thực sự sống và sẽ có khả năng hiểu biết sâu. Vói hiểu biết, bạn sẽ có lòng từ bi, và điều này sẽ thay đổi tất cả.

Khi một cơn giông tố đến, nó ở một thời gian, rồi nó đi. Một cảm xúc cũng giống như thế, nó đến, nó ở lại một lúc, rồi nó đi. Một cảm xúc chỉ là một cảm xúc. Chúng ta không chết vì một cảm xúc. Chúng ta mạnh hơn một cảm xúc nhiều. Vậy khi bạn để ý biết một cảm xúc bắt đầu đi lên, thì điều quan trọng là bạn ngồi xuống cho vững vàng, hay bạn nằm xuống, vì nằm cũng là một vị thế vững vàng. Rồi bạn tập trung sự chú ý vào cái bụng của bạn. Ðầu của bạn giống như một ngọn cây trong một cơn bão. Tôi không ở lại trên ấy đâu. Hãy chú ý xuống thân cây, ở đấy vững chãi hơn.

Khi bạn đã tập trung vào bụng, hãy chú ý xuống vùng nằm ngay dưới rốn, và bắt đầu thở trong chánh niệm. Thở vào thở ra cho sâu, ý thức sự phồng lên xẹp xuống của bụng. Sau khi thực tập như vậy trong vòng mười, mười lăm hay hai mươi phút, bạn sẽ thấy bạn mạnh lên; đủ mạnh để đương đầu với cơn bão. Trong vị thế ngồi hay nằm ấy, nhớ nắm lấy hơi thở như thể một người đang trôi trên biển níu lấy cái áo phao. Sau một thời gian, cơn xúc cảm sẽ đi qua.

Ðây là một cách thực tập rất có hiệu quả, nhưng xin nhớ một điều: Ðừng đợi đến khi bạn có cảm xúc mạnh mới thực tập. Nếu bạn đợi, bạn sẽ không nhớ cách thực tập. Bạn phải thực tập bây giờ, hôm nay, khi bạn đang cảm thấy bình thản – khi bạn không phải đối diện với một cảm xúc mạnh. Ðây là lúc bạn nên bắt đầu sự thực tập. Bạn có thể thực tập mười phút mỗi ngày. Hãy ngồi xuống và thực tập thở vào thở ra, chú ý vào cái bụng. Nếu bạn làm như vậy trong ba tuần, hai mươi mốt ngày, sự thực tập này sẽ trở thành một thói quen. Rồi khi cơn giận nổi lên, hay khi một niềm tuyệt vọng tràn ngập tâm hồn, tự nhiên bạn sẽ nhớ lại cách thực tập. Một khi đã thành công, bạn sẽ có niềm tin vào sự thực tập, và bạn sẽ có thể nói với cảm xúc: “Ðược rồi, nếu ông trở lại, tôi sẽ làm đúng như vậy.” Bạn sẽ không còn lo sợ bởi vì bạn đã biết cách phải xử lý ra sao.

Hãy thực tập đều đặn. Một khi sự thực tập đã trở thành thói quen, bạn sẽ cảm thấy thiếu thốn một cái gì nếu hôm đó bạn không thực tập. Thực tập sẽ đem lại an lạc và vững chãi. Ðây là cách tự bảo vệ hay nhất mà bạn có thể có được. Tôi luôn luôn nghĩ rằng năng lượng của chánh niệm là năng lượng của Bụt, của Thượng đế, của Thánh thần, nằm sâu trong ta và che chở cho ta. Mỗi khi bạn tiếp xúc với hạt giống chánh niệm và thực tập hơi thở có ý thức, năng lượng của Thượng đế, năng lượng của Bụt sẽ hiện hữu để che chở cho bạn.

Khi bạn đã học cách thực tập, có thể bạn sẽ muốn chỉ cho một người bạn khác, một người trong họ hàng, hay con bạn, nếu bạn có con, làm thế nào để thực tập. Tôi biết nhiều bà mẹ cùng thực tập với con. Họ cầm tay con và nói: “Cưng ơi, thở với mẹ. Thở vào, con thấy bụng phồng lên. Thở ra, con thấy bụng xẹp xuống.” Họ hướng dẫn cho con cùng thở với họ, cho đến khi người con qua được cơn cảm xúc.

Nếu bạn biết cách thực tập, bạn sẽ có thể làm phát sinh năng lượng của vững chãi, và bạn có thể cầm tay một người khác để truyền cho người ấy năng lượng vững chãi của bạn. Bạn có thể giúp người ấy vượt qua được cơn giông bão; biết đâu có thể bạn cứu sống được một mạng người. Ngày nay có quá nhiều người trẻ không biết cách xử lý những cảm xúc của họ. Số lượng những người tự tử đã quá lớn. Ðây là một cách thực tập đơn giản, nhưng vô cùng quan trọng.

Hiểu biết là chất liệu nhờ đó ta chế tác được từ bi. Nhưng hiểu gì?

Ðó là hiểu rằng người kia cũng đau khổ. Khi ta đau khổ, ta có xu hướng tin rằng ta là nạn nhân của người kia, và chỉ mình ta đau khổ thôi. Ðiều đó không đúng, người kia cũng khổ. Anh ta cũng có những khó khăn riêng, những sợ hãi, lo lắng riêng. Nếu ta có thể thấy được nỗi khổ trong lòng anh ta, ta sẽ bắt đầu hiểu anh ta. Một khi đã hiểu thì sẽ có từ bi.

Ta có đủ thời giờ để nhìn sâu vào hoàn cảnh của người kia không?

Người kia có thể là môt tù nhân như chúng ta hay là một anh gác tù. Nếu ta nhìn sâu, ta sẽ thấy rất nhiều khổ đau trong anh ta. Có lẽ anh ta không biết làm thế nào để xử lý những khổ đau của mình. Có lẽ anh ta để cho khổ đau tràn ngập vì không biết cách xử lý nó, và điều này làm cho anh ta khổ và những người quanh anh ta cũng khổ. Với tỉnh thức hay chánh niệm, bạn bắt đầu hiểu, và sự hiểu sẽ làm sinh khởi lòng từ bi. Với lòng từ bi trong tâm, bạn sẽ ít khổ hơn, và bạn được thúc đẩy muốn làm một cái gì – hay không làm cái gì – để cho người kia bớt khổ. Cách bạn nhìn hay mỉm cười với anh ta có thể giúp anh ta bớt khổ và đem lại cho anh ta niềm tin vào tâm từ bi.

Có thể nói rằng sự thực tập của tôi là thực tập nuôi dưỡng lòng từ bi. Nhưng tôi biết rằng từ bi sẽ không thể có được nếu không có hiểu biết. Và hiểu biết chỉ có thể có được nếu ta có thời giờ để nhìn sâu. Thiền có nghĩa là nhìn sâu để hiểu. Trong tu viện tôi sống, chúng tôi có nhiều thời giờ để thực hành nhìn sâu. Trong một khám đường, ta cũng có nhiều thời giờ và cơ hội để thực tập nhìn sâu. Ở đấy là một nơi thuận tiện để thực tập nhìn sâu, để cho lòng từ bi có thể tăng trưởng thành một yếu tố giải phóng. Tôi nghĩ rằng nếu một người trong các bạn, hoặc mười hay hai mươi người thực tập nhìn sâu với tâm từ bi, thì các bạn có thể chuyển hóa nơi này ngay lập tức. Các bạn có thể đem thiên đàng đến ngay đây.

Theo tôi, thiên đàng là nơi mà lòng từ bi có mặt. Khi bạn có lòng từ bi trong tâm, bạn chỉ cần thở vào thở ra, nhìn sâu, và bạn sẽ hiểu. Bạn sẽ hiểu chính bạn, và có lòng từ bi với chính mình; bạn sẽ biết cách xử lý nỗi khổ của bạn và biết tự chăm sóc. Rồi bạn có thể giúp cho người khác làm như mình, và lòng từ bi sẽ lớn lên giữa các bạn. Như vậy, bạn trở thành một vị Bụt, một vị bồ tát đem từ bi vào nơi chốn của mình và chuyển hóa địa ngục thành thiên đàng. Thiên đàng của thượng đế có được bây giờ hay không bao giờ. Ðiều này rất đúng. Có thể rằng các bạn có nhiều cơ hội để thực tập hơn chúng tôi. Bạn nghĩ sao?  

Thức ăn này là tặng phẩm của đất, trời và công phu lao tác.

Xin nguyện ăn trong chánh niệm để xứng đáng thọ nhận thức ăn này.

Xin nguyện chuyển hóa những tật xấu và học cách ăn uống có điều độ.

Xin nguyện chỉ ăn những thức có tính cách nuôi dưỡng và ngăn ngừa tật bệnh.

Vì muốn thành tựu đạo nghiệp hiểu và thương nên xin thọ nhận thức ăn này.

Ðiều Quán Niệm thứ nhất là ý thức rằng thức ăn của ta đến trực tiếp từ Ðất và trời; đó là một tặng phẩm của đất trời, và của những người đã nấu nên nó.

Ðiều Quán Niệm thứ hai nói về sự xứng đáng nhận lãnh thức ăn. Xứng đáng với thức ăn có nghĩa là phải ăn trong chánh niệm; ý thức rằng thức ăn đang hiện hữu và có lòng biết ơn đã nhận được thức ăn. Hãy lấy thí dụ miếng đậu đũa. Ðất và trời đã để ra nhiều tháng để làm ra trái đậu đũa. Thật là tội nghiệp nếu ta chỉ nhìn nó mà không thấy được nó là một mầu nhiệm của cuộc sống. Khi ta ăn, năng lượng của chánh niệm có thể giúp ta thấy thức ăn của ta thật là tuyệt vời. Ta không thể để mình lạc vào những lo âu, sợ hãi hay tức giận những điều trong quá khứ hay tương lai. Ta có mặt đó cho thức ăn bởi vì thức ăn có mặt đó cho ta; chỉ là công bằng thôi. Hãy ăn trong chánh niệm và bạn sẽ cảm thấy mình xứng đáng với đất và trời.

Ðiều Quán Niệm thứ ba là có ý thức về những khuynh hướng tiêu cực trong ta và không để cho những khuynh hướng tiêu cực ấy lôi kéo ta. Ta cần học cách ăn uống có điều độ; ăn một số lượng vừa phải. Ở Làng Mai, mọi người trong chúng tôi đều ăn trong một cái bình bát, và mỗi khi lấy thức ăn, chúng tôi biết đích xác chúng tôi cần bao nhiêu thức ăn. Bình bát mà các sư chú và các sư cô dùng để ăn được xem như là một dụng cụ thích hợp để đo lường. Không ăn quá độ là một điều rất quan trọng. Nếu bạn ăn chậm lại và nhai thật kỹ, bạn sẽ có đầy đủ chất bổ dưỡng. Số lượng thức ăn vừa phải là số lượng giúp ta sống mạnh khỏe.

Ðiều Quán Niệm thứ tư nói về phẩm chất của thức ăn. Chúng ta nhất quyết chỉ dùng những thức ăn không có độc tố cho thân và cho tâm ta. Chúng ta hứa chỉ dùng những thức ăn giúp ta giữ gìn sức khỏe và nuôi dưỡng lòng từ bi, và tránh những thức ăn có chứa đựng hoặc đem độc tố vào thân ta, và làm lòng từ bi trong ta suy giảm. Như thế gọi là ăn trong chánh niệm. Bụt dạy rằng nếu bạn ăn như thế nào mà để cho lòng từ bi trong bạn bị hủy diệt thì giống như bạn ăn thịt của chính con trai hay con gái bạn. Vậy phải thực tập ăn như thế nào để giữ vững lòng từ bi trong bạn .

Ðiều quán niệm thứ năm là ý thức rằng ta thọ nhận thức ăn là để thành tựu một cái gì. Cuộc sống của ta phải có ý nghĩa, và ý nghĩa ấy là giúp người bớt khổ, giúp người tiếp xúc được với những niềm vui trong đời sống. Khi ta có lòng từ bi trong tim ta, khi ta biết rằng ta có thể giúp người bớt khổ, thì đời sống trở nên có ý nghĩa hơn. Ðó là một thức ăn rất quan trọng cho ta.

Chỉ một người thôi cũng có thể giúp được cho nhiều người. Sư Cô Chân Không, vị đồng tu của tôi, đã từng làm việc với dân nghèo, trẻ mồ côi, và người đói trong nhiều năm. Nhờ việc làm của mình, Sư Cô đã giúp được hàng ngàn người bớt khổ. Ðiều ấy đã đem lại cho Sư Cô nhiều niềm vui và làm cho cuộc sống của Sư Cô có ý nghĩa. Ðiều này có thể đúng với tất cả chúng ta bất cứ ở đâu, bất cứ nơi nào . Chỉ cần nói vài chữ làm cho người khác bớt khổ là đã đem lại ý nghĩa cho đời sống chúng ta. Và ta có thể làm điều này bất cứ ở đâu.

Khi đời bạn có ý nghĩa, hạnh phúc trở nên một thực tại và bạn trở thành một vị Bồ Tát ngay bây giờ và ở đây. Bồ Tát là một người có lòng từ bi trong tim và có thể làm cho người khác mỉm cười được, hay cảm thấy bớt khổ. Ai trong chúng ta cũng có thể làm được điều này. 

Tôi nhận thấy rằng ở Hoa Kỳ, nơi có rất nhiều thực phẩm, ta lại không có nhiều thì giờ để ăn. Ăn có thể là một niềm vui lớn, và bạn không cần ăn nhiều để được khỏe mạnh.

Khi tôi gắp lên một miếng ăn, dùng đôi đũa hay dùng cái nĩa, tôi dừng lại một lát để nhìn miếng ăn ấy. Một phần nhỏ của một giây đồng hồ đủ cho tôi nhận diện được thức ăn. Nếu tôi thật sự có mặt bây giờ và ở đây, tôi có thể nhận biết thức ăn ấy ngay; là một miếng cà rốt, đậu đũa hay mẩu bánh mì. Tôi mỉm cười với nó, cho vào miệng, và nhai nó với sự tỉnh thức hoàn toàn về cái mà mình đang ăn. Chánh niệm là chánh niệm về một điều gì, và tôi nhai thức ăn như thế nào để có được sự sống, niềm vui, vững chãi và sự không-sợ-hãi. Sau hai mươi phút ăn, tôi cảm thấy no đủ, không những về thể xác, mà còn về tinh thần và tâm linh. Ðây là một sự thực tập sâu sắc vô cùng.

Ở Làng Mai, chúng tôi ăn thong thả. Chúng tôi ăn như một cộng đồng. Mọi người đều ngồi cho đẹp và chúng tôi đợi nhau để cùng bắt đầu một lần. Khi có một sư anh hay một sư chị ngồi ăn trong chánh niệm phía bên phải hay bên trái mình, bạn cảm thấy được nâng đỡ trong sự thực tập ăn trong chánh niệm. Trước khi bắt đầu một bữa ăn, chúng tôi thực tập năm điều Quán Niệm.

Trong bài tập “Thở vào, tôi mỉm cười,” bạn có thể hỏi, tại sao tôi phải mỉm cười, khi mà tôi không có một niềm vui nào? Câu trả lời là: Mỉm cười là một sự thực tập. Có hơn ba trăm bắp thịt trên khuôn mặt bạn. Khi bạn nổi giận hay sợ hãi, các bắp thịt ấy đều căng thẳng. Sự căng thẳng các bắp thịt này tạo nên một cảm giác cứng nhắc. Tuy nhiên, nếu bạn biết thở vào và mỉm được một nụ cười thì sự căng thẳng sẽ biến mất, đó là điều mà tôi gọi là tập Yoga bằng miệng. Hãy thực tập mỉm cười. Bạn chỉ việc thở vào và mỉm cười, sự căng thẳng sẽ biến mất và bạn sẽ cảm thấy dễ chịu hơn nhiều.

Có những lúc niềm vui tạo ra một nụ cười. Cũng có những lúc nụ cười do bạn tạo ra đem lại thoải mái, bình an và niềm vui. Tôi không đợi đến lúc có niềm vui mới mỉm cười; niềm vui sẽ đến sau. Ðôi khi ngồi một mình trong phòng tối, tôi thực tập mỉm cười với chính tôi. Tôi làm như vậy để tự đối xử tốt với mình, để tự chăm sóc mình, để tự thương yêu mình. Tôi biết rằng nếu tôi không tự chăm sóc được tôi thì tôi còn chăm sóc được ai nữa.

Có lòng từ bi đối với bản thân là một thực tập quan trọng.  Khi bạn mỏi mệt, cáu giận hay tuyệt vọng, bạn nên trở về với chính bạn để chăm sóc sự mỏi mệt, cơn nóng giận, và niềm tuyệt vọng của mình. Ðó là lý do tại sao ta thực tập mỉm cười, bước đi, thở và ăn trong chánh niệm.

Trước hết, chúng ta thực tập “Vào,” “Ra.” Thở vào, ta thầm nói “Vào” để nuôi dưỡng sự nhận biết rằng ta đang thở vào. Khi ta thở ra, ta nói “Ra,” nhận biết rằng ta đang thở ra. Mỗi chữ hướng dẫn và giúp ta trở về hơi thở trong giây phút hiện tại. Ta có thể lập lại “Vào, Ra” cho đến khi ta thấy sự chú tâm đã an ổn và vững chắc.

Rồi ta nói “Sâu” với hơi thở vào kế tiếp, và “Chậm” với hơi thở ra kế tiếp. Khi ta thở có ý thức, hơi thở trở nên sâu và chậm hơn, bình an và vui thích hơn. Ta tiếp tục thở, “Sâu, Chậm, Sâu, Chậm,” cho đến khi ta muốn qua câu kế tiếp là “Khỏe, Nhẹ.”

“Khỏe” có nghĩa là ta an tịnh cơ thể ta, ta đem lại bình an cho cơ thể ta. Thở vào, tôi đem yếu tố an tịnh vào cơ thể tôi. Nếu ta có một cảm thọ hay một cảm xúc làm ta thấy thiếu bình an, thì an tịnh có nghĩa là an tịnh cảm thọ hay cảm xúc ấy. Thở vào, tôi an tịnh cảm xúc của tôi. Thở vào, tôi an tịnh cảm thọ của tôi. Khi ta thở ra, ta nói “Nhẹ,” nghĩa là ta cảm thấy nhẹ nhàng, thoải mái, cảm thấy không có gì quan trọng hơn sự an lạc của thân tâm ta.

Khi ta đã nắm vững “Khỏe, Nhẹ” ta tiếp tục: “Mỉm Cười, Buông Xả.” Khi ta thở vào, cho dù ta không cảm thấy có niềm vui ngay lúc ấy, ta vẫn có thể mỉm cười. Khi ta mỉm cười, niềm vui và bình an trở nên vững vàng hơn, và sự căng thẳng tan biến. Khi ta thở ra, ta nói “Buông Xả.” Ta buông xả những gì làm cho ta đau khổ — một ý nghĩ, một niềm sợ hãi, một sự lo lắng, một cơn giận dữ.

Sau cùng, ta trở về “Giây phút hiện tại, Giây phút tuyệt vời.” “Thở vào, tôi an trú trong giây phút hiện tại. Thở ra, tôi nhận biết đây là giây phút tuyệt vời.” Bạn nhớ không, Bụt dạy rằng chỉ có giây phút hiện tại là giây phút mà sự sống đang sẵn sàng cho chúng ta. Vậy thì muốn tiếp xúc sâu sắc với sự sống, ta phải trở về giây phút hiện tại.

Hơi thở của ta giống như một cây cầu nối liền thân và tâm ta. Trong đời sống hàng ngày, thân ta có thể ở một nơi mà tâm ta thì ở một nẻo khác; đi vào quá khứ hay lạc vào tương lai. Ta gọi đó là sự chia trí. Hơi thở là sự nối liền giữa thân và tâm. Khi bạn thở vào thở ra trong chánh niệm, thân bạn sẽ trở về với tâm bạn trong một giây phút ngắn. Và khi bạn thở vào thở ra trong chánh niệm, tâm bạn sẽ trở về với thân bạn. Bạn sẽ có thể nhận thức rằng thân với tâm là một, và bạn có mặt thật sự và thật sự sống bây giờ và ở đây. Bạn sẽ có thể tiếp xúc sâu sắc với cuộc sống trong giờ phút ấy. Ðiều này không khó. Ai cũng có thể làm được.

Sáng nay, khi vào trại tù này, tôi bước thật tỉnh thức. Tôi để ý rằng phẩm chất của không khí vẫn giống phẩm chất không khí bên ngoài. Khi nhìn lên bầu trời, tôi thấy nó vẫn giống bầu trời bên ngoài. Khi nhìn cỏ và hoa, tôi thấy chúng cũng giống cỏ và hoa bên ngoài. Mỗi bước chân đem lại cho tôi vững chãi và tự do giống như tôi đi bên ngoài. Vậy thì không có gì ngăn cản chúng ta thực tập thành công và đem lại tự do và vững chãi cho chính chúng ta.

Khi bạn bước, hãy thở vào, và khi bạn đi hai hay ba bước, hãy gọi tên một người mà bạn thương, một người có thể đem lại cho bạn tươi mát, từ bi và tình thương. Với mỗi bước chân, bạn hãy gọi tên người ấy. Ví dụ tôi gọi tên David. Khi tôi thở vào, tôi đi hai bước và thầm gọi: “David, David.” Khi tôi gọi David, David sẽ ở bên tôi. Tôi bước trong an lạc và tự do để cho David cũng bước trong an lạc và tự do đồng thời với tôi. Khi tôi thở ra, tôi đi thêm hai bước nữa và thầm nói: “có tôi đây, có tôi đây.” Như vậy không phải chỉ David có mặt vì tôi, mà đồng thời tôi cũng có mặt vì David. “David, David, có tôi đây, có tôi đây.” Tôi hoàn toàn chú tâm vào hơi thở và bước đi. Trí óc tôi không nghĩ đến một điều gì khác. Bạn có thể gọi đất. “Ðất, đất, có tôi đây, có tôi đây.” Quả đất là mẹ chúng ta và luôn luôn có mặt đó cho chúng ta. Ðất đã sinh ra chúng ta, đã đem ta vào cuộc sống, rồi đất sẽ chấp nhận ta và đưa ta trở về, nhiều lần như vậy, nhiều vô số kể. Vì vậy khi tôi gọi “đất” là tôi gọi sự tỉnh thức trong tôi, căn bản của thân tâm tôi. “Có tôi đây, có tôi đây.” Nếu bạn thực tập như vậy trong vài tuần hay vài tháng là bạn sẽ bắt đầu cảm thấy dễ chịu hơn.

Thực tập là để tiếp xúc với những yếu tố huyền diệu trong ta, làm tươi mát và hàn gắn tâm ta. Không có chánh niệm trong đời sống hàng ngày, ta dễ bị xâm nhập bởi nhiều yếu tố làm hại thân tâm ta. Ðức Bụt dạy rằng không gì sống được nếu không có thực phẩm. Niềm vui không thể tồn tại nếu không có thực phẩm cho nó. Nỗi buồn và tuyệt vọng cũng vậy.

Nếu chúng ta tuyệt vọng, ấy là vì chúng ta đã nuôi dưỡng sự tuyệt vọng với thức ăn làm nó tăng trưởng. Khi chúng ta bị trầm cảm, Bụt dạy chúng ta phải nhìn sâu vào bản chất bệnh trầm cảm để nhận diện thứ thức ăn mà ta đã dùng để nuôi dưỡng nó. Một khi đã nhận diện được thứ thức ăn ấy, thì hãy dứt bỏ ngay, và chứng trầm cảm sẽ phai lạt đi sau một vài tuần.

Không có chánh niệm trong đời sống hàng ngày, chúng ta nuôi dưỡng sự nóng giận và niềm thất vọng khi chúng ta nhìn hay lắng nghe những sự vật đầy độc tố quanh ta. Chúng ta tiêu thụ nhiều độc tố mỗi ngày; những gì chúng ta nhìn thấy trên màn ảnh vô tuyến hay đọc trong sách báo có thể nuôi dưỡng hận thù và tuyệt vọng. Nhưng nếu chúng ta thở vào thở ra trong chánh niệm và nhận thức rằng đó không phải là những thứ chúng ta muốn tiêu thụ, thì chúng ta sẽ ngưng tiêu thụ chúng. Sống tỉnh thức có nghĩa là ngưng tiêu thụ những thứ độc tố ấy. Thay vào đó, hãy tiếp xúc với những gì lành mạnh, tươi mát, có thể hàn gắn nội tâm ta và quanh ta.