Liên lạc

Trang thông tin điện tử của Làng Mai:

Tiếng Anh: www.plumvillage.org
Tiếng Việt: www.langmai.org

 

Chùa Pháp Vân

Sơn Thượng
Le Pey 24240 Thenac , France
Tel.: +( 33) 5.53.58.48.58
Fax.: +( 33) 5.53.58.49.17

Sơn Hạ
Fontagnane 24240 Puyguilhem , France
Tel.: +( 33) 5.53.22.88.89
Fax.: +( 33) 5.53.22.88.90

Chùa Từ Nghiêm, Xóm Mới
13 Martineau, 33580 Dieulivol, France
Tel.: +( 33) 5.56.61.66.88
Fax.: +( 33) 5.56.61.61.51

 

Chùa Cam Lộ, Xóm Hạ
Meyrac 47120 Loubes-Bernac, France
Tel.: +( 33) 5.53.94.75.40
Fax.: +( 33) 5.53.94.75.90

Thiền đường Hơi Thở Nhẹ
(Maison de l’inspir)
7 allée des Belles Vues,
93160 Noisy le Grand, Paris
Tel: 09 51 35 46 34

Viện Phật Học Ứng Dụng Châu Âu
(European Institute of Applied Buddhism – EIAB)
Schaumburgweg 3, D-51545 Waldbröl, Germany
Tel: +49 (0) 2291 907 1373

Trang nhà: www.eiab.eu


Tu viện Bích Nham
(Blue Cliff Monastery)
03 Mindfulness Road,
Pine Bush, NY 12566, USA
Tel:  +(1) (845) 213-1785
Fax: + (1) (845) 733-6368


Tu viện Lộc Uyển
(Deer Park Monastery)
2499 Melru Lane, Escondido, CA 92026, USA
Tel: +(1) (760) 291-1003 ext 100
Fax: +(1) (760) 291-1010

Trang nhà: www.deerparkmonastery.org

Tu viện Mộc Lan
(Magnolia Grove Meditation Practice Center)
123 Towles Road,  Batesville,
MS 38606, USA
Tel: +(1) (662) 563-0956

Trang nhà: http://magnoliagrovemonastery.org/

Liên lạc với Làng Mai ở châu Á

Tại Việt Nam:
Chùa Từ Hiếu
Tổ 10, khu vực II, Phường Thủy Xuân, TP. Huế
ĐT Từ Hiếu: 054 3 886 991

Email: tuhieu.dtc@plumvillageasia.org

Ni xá Diệu Trạm (Chùa Từ Hiếu)
ĐT Diệu Trạm: 054 3 931 556 – 054 3 931 558

 

Tại Hồng Kông:

Viện Phật Học Ứng Dụng châu Á

(Asian Institute of Applied Buddhism – AIAB)

Chùa Trúc Lâm
(Chu Lam Ching Yun) (quý thầy)
House No 41 Ngnong Ping Village,
Lantau Island, Hong Kong

Tel: +(852) 2985-5033

Chùa Liên Trì
(Lotus Pond Temple) (quý sư cô)
Ngnong Ping Village,
Lantau Island, Hong Kong
Tel: +(852) 2985-5281
Fax: +(852) 3012-9832
Trang nhà: www.pvfhk.org

 

Tại Thái Lan:

Làng Mai Quốc Tế Thái Lan
(Thai Plum Village International Practice Center)

174/176  Moo 7,  Ban Sanamsai,
Tambon Phongtalong,  PakChong,
Nakhonratchasima 30130
Thailand

Xóm Trời Quang ( Clear Sky Hamlet)

Email: clearsky.office@plumvillageasia.org

Xóm Trăng Tỏ (Bright Moon Hamlet)
Email văn phòng: visitus@thaiplumvillage.org

Tel: (+66) 943830443.

Tết bên người nghèo

Những ngày cuối năm dường như ai cũng bận rộn hơn, tất bật hơn, vừa lo công việc cuối năm, vừa lo chuẩn bị để đón Tết, người ở xa thì vội vã về quê để ăn Tết bên người thân của mình… song song với những điều kể trên, rất nhiều người nghèo cũng tất bật lo chạy ăn hằng ngày, mong sao có gạo cho con ăn ba ngày Tết, một mong ước rất đơn sơ và thiết thực như vậy nhưng cũng còn rất nhiều người không thể có được. Đứng trước tình trạng thực tế như thế, chương trình từ thiện xã hội Hiểu và Thương mỗi năm đều có tổ chức những chuyến đi phát quà Tết cho người nghèo ở vùng quê với mong muốn góp một phần nhỏ bé về tài vật và cả tinh thần để đem lại niềm vui ấm áp tình thương với nhiều người kém may mắn hơn mình.

Cũng như mọi năm Chương Trình Từ Thiện Xã Hội Hiểu và Thương (CTTTXH H&T) sẽ phát quà Tết tại tỉnh Đồng Tháp, Bến Tre, Đồng Nai và Bình Thuận. Từ tờ mờ sáng, anh chị em khởi hành từ chùa Pháp Vân về Đồng Tháp, địa điểm phát quà là chùa Thanh Lập, Xã Trường Xuân, huyện Tháp Mười, tại đây phát 100 phần quà trị giá mỗi phần là 300 ngàn đồng (gồm có gạo, mì, đường và phong bì 100 ngàn đồng).

Xe vừa đến chùa đã thấy bà con ngồi đợi sẵn rồi, ở đây đa số bà con bị mù, trông rất tội. Trong số đó có chị phụ nữ bồng một cháu bé hình dáng thì khoảng trên dưới 12 tuổi, nhưng thực tế cháu đã 20 tuổi rồi, thân thể cháu mềm oặt như không có xương vậy. Chị kể cháu sống đời sống thực vật đã 20 năm, mỗi ngày chỉ mở mắt hai lần, đó là lúc chị đút cho cháu ăn bằng thức ăn được xay nhuyễn, chị chỉ có một đứa con duy nhất mà bệnh tật như vậy nên chị đã khóc rất nhiều vì thương con, nhưng bây giờ thì chị đã chấp nhận được hoàn cảnh nên đã cười được rồi. Đặc biệt bây giờ đứa con ấy là niềm vui sống và là sự động viên duy nhất để chị có thêm tinh thần mà làm việc nuôi con và chồng (chồng chị cũng bị bệnh nằm một chỗ). Chị quả thật là người phụ nữ có một sức mạnh phi thường, một tình thương vô bờ và rất thiêng liêng.

Bà con mình còn nghèo quá và có nhiều hoàn cảnh thương tâm khó tránh được. Thật xúc động, mang tiếng sống trên “vựa lúa” miền Tây mà phải lo chạy gạo từng bữa, bữa đói bữa no, cuộc sống bấp bênh… Nghe kể lại rằng bà con nông dân ở đây cũng được Nhà nước cấp cho mỗi hộ hai mẫu ruộng để canh tác, tuy nhiên muốn làm ruộng được thì phải cải thiện đất, có nghĩa là phải cày xới, vô phân bón v.v. cho đất được tơi xốp thì khi đó mới có thể canh tác, mà công việc này cần phải cần đến hai năm mới có thể gieo mạ được. Thời gian hai năm để chờ đợi quả thật quá lâu so với người nghèo vì vừa không có đất để làm, vừa cần tiền để bỏ vốn vào đất, vừa cần tiền để lo cho cuộc sống trong hai năm, đây đúng là bài toán không có đáp án với các hộ nghèo tại đây.

Vì lý do đó nên bà con đành phải bán đất dần dần để sống, hết đất thì đi làm thuê làm mướn. Hiện nay nông dân làm ruộng đều có cơ giới nên công việc tay chân cũng ít có, riêng chuyện đi mót lúa cũng không còn như ngày xưa nữa bởi vì khi máy gặt chạy qua thì những cây lúa còn sót chưa cắt bị bánh xe của máy gặt đè bẹp dí xuống ruộng, do đó sẽ không còn lúa để mót. Bà con đói nghèo lại hoàn nghèo đói và biết bao hệ quả tiêu cực vây quanh họ, phải làm thế nào để giúp bà con thoát khỏi cảnh này đây, một thực tế xót xa đến vậy nên chúng ta vẫn còn cần đến nhiều cánh tay để giúp cho bà con mình bớt khổ.

Điểm thứ hai đoàn đến là Ủy Ban Nhân Dân (UBND) xã Mỹ Ngãi, 100 phần cho hai xã Mỹ Ngãi và Mỹ Tân, sau phần phát biểu cám ơn và trao giấy khen cho CTTTXH H&T của chính quyền địa phương và vài lời nhắn nhủ của thầy PL, đoàn có hát tặng bà con bài Hiểu và Thương, bà con rất vui, nụ cười đã nở trên môi tạm thời xua đi bao mệt nhọc lo âu đời thường.

 

Về Bến Tre

Về Bến Tre, đoàn phát quà cho ba huyện Ba Tri, Giồng Trôm và Mỏ Cày, mỗi nơi 100 phần, riêng Giồng Trôm có 50 phần cho người bị nhiễm chất độc màu da cam, chị Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ có phát biểu là di chứng chất độc màu da cam đã hơn bốn mươi năm và qua hai thế hệ mà con cháu họ vẫn phải gánh chịu hậu quả nặng nề, ví dụ như sinh ra dị dạng, trẻ em chậm phát triển hoặc bị tâm thần…, đối tượng này cần rất nhiều trái tim nhân ái để giúp họ vững chải hơn trong cuộc sống hiện tại đầy đau khổ.

Những điểm đoàn đi phát quà, tuy một phần quà chỉ có 300 ngàn đồng nhưng có lẽ đối với người dân nơi đây cũng không phải là nhỏ vì họ thật sự vui mừng khi nhận quà, từng khuôn mặt vui và nụ cười hiền hòa đã nói lên được điều này.

 

Về Đồng Nai

Địa điểm thứ nhất đoàn phát quà là tại hội trường của Ủy Ban. Tại đây đã phát cho 5 xã: Lâm San, Xuân Tây, Xuân Đông, Sông Ray và Xuân Đường, tổng cộng là 280 phần quà. Trước khi phát quà, CTTTXH H&T đã tặng 5 chiếc xe đạp cho năm em học sinh nghèo hiếu học dùng làm phương tiện để đi học, phụ huynh thấy con mình nhận xe vui thì mừng khôn xiết, còn bà con ngồi chứng kiến cũng thấy vui lây và họ cảm nhận được tình thương từ nhiều người. Nhìn thấy bốn em nhận xe, đạp chạy vòng quanh sân ai cũng dõi mắt trông theo, miệng nở nụ cười hạnh phúc và đồng cảm. Tuy nhiên có một em không biết chạy xe đạp, em chỉ dắt bộ vòng quanh trong khi mẹ em mĩm cười hạnh phúc dõi theo bước chân của con mình. Gia cảnh em rất nghèo, cả nhà không có được chiếc xe đạp để em đi, còn riêng em thì luôn luôn đi học trễ, hy vọng rằng em sẽ sớm tập đi xe để đến trường đúng giờ như các bạn.

Điểm thứ hai tại phát quà là Niệm Phật Đường Thọ Khánh, tại đây đoàn phát cho ba xã: Xuân Hưng, Xuân Thọ và Xuân Trường, tổng số là 60 phần quà.

 

Về Hàm Tân

Điểm thứ nhất phát quà là tại trường Mẫu Giáo Hiểu và Thương. Gồm phường Bình Tân, phường Phước Hội, phường Phước Lộc, phường Tân An và xã Tân Bình, tổng số là 301 phần quà, trong đó có 10 phần cho người bị nhiễm chất độc màu da cam. Đây là điểm phát quà đông người nhất, từ tờ mờ sáng đã thấy rất nhiều cụ già khuôn mặt khắc khổ, tay chống gậy, có cả người ngồi xe lăn tới trước rồi, vì họ không được phát phiếu, sợ đến đúng giờ sẽ bị chặn lại không cho vào. Thật là quá xót xa khi biết được lý do này, nếu có chút ít tiền thì họ đâu cần phải lặn lội hơn mười cây số, từ trong quê ra đây để xin vài ký gạo mà cũng chưa chắc là sẽ có được nữa chứ?

Vì đông nên mọi người hay chen lấn, anh chị em trong đoàn cùng quý sư cô ổn định trật tự bằng cách tập cho bà con hát và luôn nhắc nhở họ đừng lo lắng vì sẽ không thiếu quà.

Tại đây phát sinh thêm 31 người không có phiếu, họ là những người nghèo, không thân thế, không quen biết … đi làm thuê làm mướn, cuộc sống vất vả khó khăn, vì đoán biết trước là sẽ có nhiều trường hợp như thế nên đoàn cũng đã chuẩn bị một số phần quà dành cho bà con nghèo.

Vì thời điểm phát quà là dịp cuối năm nên các trường mẫu giáo Hiểu và Thương có tổ chức văn nghệ cho các cháu mẫu giáo, đoàn phát quà cũng được tham dự xem các cháu biểu diễn. Sau phần phát biểu cảm ơn CTTTXH H&T đã hỗ trợ nhiều mặt cho dân tại đây của chính quyền địa phương thì tới phần văn nghệ, phụ huynh tới tham dự rất đông, các cháu mặc đồng phục rất dễ thương, phía sau áo có logo Làng Mai, phía trước có hình bông hồng cài áo và có câu “Mẹ có biết là con thương mẹ không”, nhìn rất nuôi dưỡng. Các cháu hát bài “Hiểu và Thương”, “Đi như một dòng sông” và có hoạt cảnh về những hoàn cảnh khó khăn trong cuộc sống và được các mạnh thường quân giúp đỡ… Tiết mục này được thể hiện bởi các cháu lớp Lá rất nhập vai và đầy cảm xúc, phản ánh đúng với đời thường của đại đa số các cháu v.v. Phải chăng đây là sự tiếp nối những công việc thầm lặng mà các cô chú, các bác đang làm và cũng là sự tiếp nối từ Sư Ông, từ Sư Cô thương kính của chúng ta?

Điểm thứ hai đoàn phát quà là xã Tân Hải và Tân Thuận, tổng số là 45 phần quà.

Điểm thứ ba tại UBND xã Tân Phước: gồm hai xã Sơn Mỹ và Tân Phước, tổng số là 90 phần quà.

Điểm thứ tư là Tịnh xá Trúc Lâm, gồm 4 xã: Tân Hà, Tân Nghĩa, Tân Xuân, Sông Phan, tổng số 106 phần quà.

Sau khi phát xong 106 phần quà cho bà con, mọi người ngồi nghỉ ngơi và cảm thấy thật khỏe vì mình đã hoàn tất được một việc có ý nghĩa, tuy có hơi mệt một chút nhưng mọi người ai cũng vui, vui nhất là được ăn dưa hấu do bà con tặng, dưa này được bà con tưới nước từ giếng khoan do CTTTXH H&T tặng.

Bốn ngày rong ruổi từ Miền Tây sang Miền Trung, đoàn đến điểm nào cũng được chính quyền địa phương nơi đó hỗ trợ và tỏ lòng tri ân CTTTXH H&T vì đã giúp cho dân địa phương từ làm cầu, làm đường, tặng giếng nước để tưới tiêu, tặng nhà tình thương, giúp học bổng đến trường, trợ cấp cho người già neo đơn… những việc làm thầm lặng mà đầy ý nghĩa đó đã giúp cho bà con giảm bớt khó khăn, đồng thời chương trình làm việc này cũng giúp nuôi dưỡng và tưới tẩm hạt giống lành thiện cho thế hệ tiếp nối.

Một chuyến từ thiện cuối năm đã khép lại nhưng lòng người lại mở ra.

16 tháng 2 năm 2015.

Tiếp xúc tiếp trợ

Thưa các bạn, năm 2014, các cô giáo mẫu giáo mà chúng ta từng hỗ trợ tác phí được giúp vô ngạch của nhà nước, vì vậy lương tháng của các cô giáo tương đối cao nên Làng Mai đỡ bớt gánh nặng rất lớn về phần lương của các cô giáo ở Thừa Thiên chưa vô ngạch. Ngược lại chúng ta để tâm giúp đồng bào dân tộc thiểu số ở Quảng Trị, các vùng núi như Da Krong, Tà Long và các bản vùng núi non tỉnh Điện Biên.

Chúng ta cũng bắt đầu giúp rất khiêm nhường những bản người dân tộc các miền núi ở xa, miền Bắc như Sơn La, Điện Biên:

Dưới đây cúng tôi xin tóm lược chuyến công tác tại Miền Bắc.

Thư của cô Nhung (chị Sư Cô Hoàn Nghiêm) ở Hà Nội:

Sơn La – sông Đà.

Bà con ở đây hiện rất khó khăn. Vùng Sơn La có chương trình thủy điện lớn trên sông Đà nên nhà nước cho dời dân về Khu Tái Định Cư phía cao hơn trên núi. Khu này có xây thêm đường sá, có trường học, trụ sở và có hỗ trợ bà con dựng lại nhà dân, những gia đình bị bắt buộc đưa lên vùng cao hơn xung quanh trường học và trụ sở mới. Vì tất cả dân hai bên bờ sông Đà bị buộc phải bỏ luôn mảnh đất quen thuộc, nơi mà xưa nay họ từng canh tác để có gạo ăn, đã từng chăn nuôi gia súc cho nguồn sinh sống. Đất đai, hoa màu, ruộng nương… của người dân trước đây, bây giờ đều đã ngập trong nước sông Đà. Dân được đưa lên cao hơn, ở tại các khu tái định cư. Khi bị dời lên trên này thì hoàn cảnh thay đổi nhiều quá, tập quán canh tác cũng phải thay đổi theo, vì thế cảnh đói xảy ra dù có được trợ cấp gạo ăn mấy tháng đầu. Cả đoàn đã ở lại đây, đến thăm nhà và giúp thêm tiền. Những căn nhà trống trước trống sau, quần áo, vật dụng thiếu thốn… họ phải chống chọi với cái lạnh thấu xương. Đến ở vùng này, trâu bò thiếu cỏ, trời lạnh chống không nổi, có con còn chết vì rét… Thế nhưng may mắn là các cháu rất ham đi học và học rất giỏi, các cháu rất hiếu học. Căn nhà hôm đoàn chúng con đến trao quà có 5 con nhỏ nhưng cả 5 con đều giỏi nhất nhì lớp, chỉ thương là nhà không còn gạo ăn.

Các sư cô đã ghi lại địa chỉ các gia đình, tìm cách xem thử trong tương lai có thể giúp gì cho các cháu, nhưng gia đình đó chỉ là một trong rất nhiều gia đình của đồng bào người dân tộc thiểu số còn đang rất khó khăn.

 

Tóm lược những công tác tại vùng núi non Điện Biên Phủ:

Ngày đầu, cả đoàn vừa đi trọn chặng đường hơn 600km mới đến nơi, nghỉ và ăn trưa trong vòng hơn một tiếng đồng hồ là bắt đầu chương trình, vì vậy nên ai cũng mệt. Nhưng đến khi bắt tay vào công việc thì ai cũng phấn khích và tích cực. Chúng em mời được một số bác sĩ lên chữa bệnh. Thật ra dân bản cũng đã có một số đơn vị y tế được gửi từ tỉnh lên mỗi tháng một lần, nhưng có thể là họ làm chưa đúng ý của bà con nên khi đoàn mình đến, bà con còn ngần ngại, có khi lơ là. Đến khi thấy các bác sĩ khám bệnh rất tận tâm, tư vấn chu đáo, lại còn cho thuốc nên bà con từ các bản khác kéo đến rất đông. Đoàn mình định phát quà và khám bệnh tại bản Lay Nưa từ 13h30 đến 15h sẽ chuyển đến Bản Đồi Cao, nhưng ở Lay Nưa dân kéo đến đông quá, phát quà xong, đoàn chia làm hai để đi xuống bản khác. Đoàn bác sĩ đành ở lại khám đến xế chiều xong mới rút được. Chị Lan, Phó Giám đốc bệnh viện bảo: “đang khám dở chẳng lẽ mình đứng lên không khám nữa”. Có những cụ già được con cháu bỏ việc trên rừng, đi về bản, cấp tốc dẫn các cụ đến để được khám bệnh… Các bác sĩ y tá nói: “mình khám muộn một chút rồi về nghỉ cũng được”. Ai cũng tích cực hết, thấy vui vì tuy bỏ công đi xa, rất vất vả nhưng đã làm được điều gì đó cho mọi người. Quà tặng gồm 10kg gạo, một thùng mì gói, một xuất bánh kẹo, một xuất thuốc bổ, trẻ em thì được tặng thêm áo. Dân đến khám có bệnh đều được kê đơn và phát thuốc miễn phí tại chỗ. Mỗi nơi đều phát sinh thêm vì trẻ em đến nhiều, rồi có những cháu mồ côi. Đoàn chuẩn bị ra về thì có thêm ba cháu mồ côi và bốn gia đình nữa đến nên chúng con cần có mặt cho họ.

Buổi cuối ở Mường Lay, chúng con dẫn đoàn đi đến cầu hang Tôm để chụp ảnh. Sáng hôm sau tại Bản Nam Đồi Cao, đoàn phát luôn cho các hộ và trẻ em bản Huổi Min vì Bản Huổi Min là bản người Mông ở xa, đi ô tô không đến nơi được, phải đi xe máy và sau đó phải đi bộ. Đoàn đến các bản như Bản Nậm Cản, Bản Mo 2. Lúc đầu tính là 50 hộ, chúng con thống nhất với địa phương mời dân xuống bản Nam Đồi Cao và nhận quà tại đó. Dự kiến có 50 hộ và 54 trẻ em, nhưng sau đó phát sinh thêm 13 hộ. hầu hết bà con ở bản đều đã hết gạo ăn, mình mang gạo là đúng ý bà con lắm.

Tại Chùa Linh Sơn, dự kiến là 75 cụ nhưng khi lập danh sách xã xin, số người phát sinh thêm là 79 cụ nhưng cuối cùng thành 92 cụ. Tại Bản Hua Pe là bản người dân tộc Khơ mú, lúc đầu là 26 hộ, sau còn phát sinh thêm 8 hộ. Đó là bản nghèo nhất xã Thanh Luông, xã gần biên giới Lào. Cả bản có 26 hộ, Dân bản đã tập trung đông đủ, kê bàn ghế chờ. Đoàn làm đến hơn 12 giờ trưa, ông trưởng bản mời đoàn ở lại ăn cơm cùng dân bản (trước đó họ đã nói là bản nhiều hộ hết gạo ăn rồi). Đoàn nhã nhặn từ chối không ăn. Thế là trưởng bản nói bản sẽ mời đoàn đến xem múa vài vũ điệu. Các cô gái liền đi thay váy và đi ra múa luôn nhiều màn. Cả đoàn vui lắm, dân và khách đều chịu chơi tới chiều, bụng thì đói meo. Cả đoàn kết thúc tại đây, dân bản cũng rất vui. Trưởng bản bảo chưa bao giờ bản vui như hôm nay, cảm ơn các thầy. Còn con, con cảm ơn quý sư cô Làng Mai rất nhiều, quý sư cô đã gieo duyên cho chúng con để chúng con được góp công sức thiện nguyện, giúp nhân duyên cho chúng con cơ hội được tiếp nối các công tác của các sư cô ở xóm Mới, Làng Mai đã tự tay vẽ thiệp, viết thư pháp, những lời dạy của Sư Ông, dán hình Sư Ông cho thiền sinh thỉnh để bỏ tiền vào quỹ nầy hầu giúp chúng con có cơ hội đi giúp đồng bào.

 

Tại Hà Nội

Con đã hoàn thành chuyến đi về an toàn cho cả đoàn. Chuyến đi thực sự có ý nghĩa với con và với các con của con. Ngay sau hôm đó con trai con đi học, cô giáo và các bạn đều hỏi về chuyến đi. Cô giáo tổ chức luôn một giờ sinh hoạt, cho các bạn tại Hà Nội cùng lớp với con của con, mỗi em kể hoàn cảnh khó khăn của mình với các bạn cùng lớp, từng em kể về mình, về gia đình, về ước mơ… Tối đó Long về kể cho mẹ nghe, Long nói cả lớp con bạn nào cũng khóc, cô giáo cũng khóc, thương cho các bạn ấy. Có bạn phải ở với bà, có bạn ở với mẹ đều là những lao động chính để kiếm sống. Hôm ấy Long đã xung phong giúp đỡ bạn bằng cách kèm cho bạn học, hàng ngày đưa đón một bạn đến lớp (bạn ấy bị tật nguyền, chỉ có một tay cử động được nhưng sáng nào cũng phải giúp mẹ bê đồ từ nhà ra vỉa hè bán bún kiếm sống). Mơ ước của bạn ấy là sau này trở thành thợ may…

Con rất vui và cảm ơn các cô chú Phật tử và quý sư cô làm thiệp, dán hình Sư Ông, viết những câu thần chú Sư Ông dạy bán lấy tiền giúp những đoàn công tác như trên của con, cảm ơn đức Phật từ bi đã gieo cho con những suy nghĩ tốt, hành động tốt, không bài học giáo dục nào bằng bài học thực tế mà con đã cho các con của con thấy trong chuyến đi đó.

 

Tóm lược những công tác tại Quảng Trị:

Ngày 06/10/2014 chúng con, Tăng thân Quảng Trị có chuyển điện thư đến Sư cô, anh Nghiệm để báo cáo tổng hợp công tác các cô giáo và các cháu được chương trình hỗ trợ kinh phí của chương trình Hiểu và Thương, năm học 2014-2015. Hôm nay chúng con sẽ chuyển tiếp và ghi rõ hơn các điểm mà Tăng thân Quảng Trị nhận được từ các nơi: Đạo Tràng Mai Thôn, tăng thân Tây Ban Nha, Chị Chân Ý, Hội Từ Thị ở Đức, tăng thân Hòa Lan và Tăng thân Ý hỗ trợ trong năm 2015.

 

* Hội Cứu Giúp trẻ mỗi tháng ở Quảng Trị :

Chị Chân Ý (Anh Hương – Ban Cứu Giúp Trẻ Em ở Hoa Kỳ) gởi về cho Quảng Trị qua sư cô Đức Nguyên ở Diệu Trạm, Thành phố Huế là: 34.926.000đ cho 668 cháu mẫu giáo Quảng Trị mỗi tháng. Tính ra mỗi cháu mỗi ngày được hỗ trợ 2.377 đồng phụ vào tiền bữa cơm trưa và xế chiều ăn bữa lỡ. Chị Chân Ý giúp 30 lớp có 668 cháu/799 cháu.

* Hội Từ Thị Maitreya Fonds được chia như sau:

Các điểm bán trú tại các bản người dân tộc thiểu số được hỗ trợ 100% mỗi cháu 120.000đ/tháng/cháu, được 239 cháu, còn lại 1100 cháu được hỗ trợ 80.000đ/tháng/cháu. Phụ huynh phải đóng thêm 4.760/ngày/cháu. Tổng cộng Hội Từ Thị giúp 66 lớp được 1339 cháu/1569.

* Cô giáo hội Từ Thị MF trợ giúp thêm lương 72 cô giáo mỗi tháng 380.000đ/cô.

* Học bổng sinh viên MF giúp 109 cháu, mỗi quý hết 65.400đ x109.

* Cứu tế người già không nơi nương tựa 348 suất mỗi quý hết 135.720.000đ.

* Đạo Tràng Mai Thôn:

* Cô giáo: Giúp 58 cô mỗi tháng 380.000đ/cô.

* Mẫu giáo có 42 lớp = 728/869 cháu, mỗi cháu chương trình hỗ trợ 2.500đ/ngày, phụ huynh phải đóng thêm 5.500đ/ngày/cháu.

* Tây Ban Nha qua Đạo Tràng Mai Thôn giúp ăn bán trú được 15 lớp có 275/307 cháu, mỗi tháng giúp 80.000đ/cháu/tháng. Phụ huynh phải đóng thêm 4.760đ/ngày/cháu.

Bình quân tại Quảng Trị, các cháu ăn 8.000đ/ngày/2 bữa (một bữa chính, một bữa phụ). Phần thiếu hụt thì cha mẹ các cháu phụ đóng.

Nhân dịp Tết Nguyên Đán Ất Mùi 2015 , chúng con Tăng thân Quảng Trị kính xin Sư cô hoan hỷ vận động quý nhà hảo tâm giúp cho các cháu mẫu giáo quà tết áo quần như sau:

A: Đạo Tràng Mai Thôn giúp đỡ áo quần Tết, cháu 5 tuổi 395, cháu 4 tuổi 417, cháu 3 tuổi 264 = 51 lớp, có 883/1076 cháu.

B: Hội Từ Thị Đức Quốc: Cháu 5 tuổi: 391, cháu 4 tuổi: 556, cháu 3 tuổi: 415, = 57 lớp, có 1184/1362.

C: Chị Chân Ý hỗ trợ: Cháu 5 tuổi: 494, cháu 4 tuổi: 175, cháu 3 tuổi: 130, = 30 lớp, có 668/799.

D: Tây Ban Nha: Cháu 5 tuổi: 239, cháu 4 tuổi: 51, cháu 3 tuổi: 17, = 14 lớp, có 275/307.

Tổng cộng: Cháu 5 tuổi: 1519, cháu 4 tuổi: 1199, cháu 3 tuổi: 826, = 152 lớp, có 3010/3544.

Chúng con thành kính xin Sư cô hoan hỷ vận động quý vị hảo tâm giúp áo Tết cho 668 cháu. Chị Chân Ý cho ăn trưa. Chúng con cũng xin Làng Mai cho 668 cháu mà chị Chân Ý cho cơm được có áo quần Tết.

Tăng thân Quảng Trị chúng con kính xin quý Sư cô hoan hỷ. Chúng con biết hiện nay Sư cô có những công việc cần phải làm hơn, nhưng chúng con không biết cầu xin nơi nào, nên đành mạo muội làm phiền Sư cô. Chúng con thành khẩn xin Sư cô Đại từ Đại bi hoan hỷ.

Tăng thân Quảng Trị chúng con kính bái bạch.

Những yêu cầu trên đã được thực hiện nhờ những đóng góp của nhiều bạn, tiền bán thư pháp của Sư Ông… Chúng tôi đã nhờ may được 4250 bộ áo quần Tết cho các cháu vùng xa trên núi vì mùa đông quá lạnh để phát cho các cháu ở Quảng Trị và ở Điện Biên Phủ.

Xin ghi tượng trưng chi tiết một tỉnh như trên để quý bạn TIẾP XÚC, nhưng đồng thời Đạo Tràng Mai Thôn cũng giúp mẫu giáo ba tuổi, bốn tuổi, năm tuổi, cũng như giúp học sinh, sinh viên (các cháu đã được Làng Mai nâng đỡ từ mẫu giáo mà được tiếp tục lên lớp, đi lên tiểu học, trung học và đại học đến giờ. Làng Mai xin ghi ơn quý anh chị tác viên xã hội đã giúp các hội từ thiện đệ tử của Sư Ông như Hội Từ Thị Maitreya Fonds, Hội Trẻ Em Thiếu Ăn do chị Chân Ý làm ở Hoa Kỳ và anh chị sư cô Hoàn Nghiêm ở Hà Nội mới đem được tình thương của quý bạn đến tận cùng ngỏ ngách trên núi xa của các tỉnh Quảng Trị, Thừa Thiên, Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Thuận, Khánh Hòa, Lâm Đồng, Đồng Nai, Đồng Tháp, Bến Tre… Năm nay nhân Tết Ất Mùi, Làng Mai đã nhờ các anh chị tác viên đem phần quà Tết cho các bản xa nghèo đói của tỉnh Điện Biên 7600 Mỹ Kim chia cho 518 gia đình đói; Tỉnh Thừa Thiên (3000mk), Quãng Nam – Đà Nẵng (3000mk), Quảng Ngãi (3000mk), Bình Thuận (3000mk), Khánh Hòa (3000mk), Lâm Đồng (30.00mk), Đồng Nai (3000 mk), ĐồngTháp (3000 mk), Bến Tre (3000mk).

Một số hình ảnh:

 

Đàn voi của Thầy

Các sư em thương,

Chị vẫn nhớ những ngày đầu mới về Bát Nhã, mỗi khi có dịp ngồi chơi với các sư em, chị đều được yêu cầu kể chuyện ở Làng cho các sư em nghe. Mà đâu phải riêng chi mình chị, hễ có sư cô hay thầy nào từ Làng hay các trung tâm khác của Làng về thăm hay nhập chúng, các sư em cũng đều thích được nghe kể chuyện ở Làng. Một trong những chuyện các sư em thích nghe nhất và thậm chí nghe hoài không biết chán, đó là những câu chuyện về Thầy, hẳn rồi vì Thầy là Thầy của chúng ta mà. Bây giờ Làng mình có nhiều trung tâm và các sư em thì đông hơn ngày trước nhiều, dù ở cách xa nhau nhưng không vì vậy mà chị em mình mất đi cơ hội kể chuyện cho nhau nghe, các sư em có thấy vậy không?

Mấy năm nay, Làng mình có thêm các trung tâm ở Thái Lan, Mộc Lan, Bích Nham, Hồng Kông, Nhập Lưu, Học Viện Vô Ưu ở Đức, v.v.. Những trung tâm khác thì chị chưa đến, nhưng Học Viện Vô Ưu ở Đức và Thái Lan thì chị đã đến trong những khóa tu lớn, hay những lần đưa các sư em sang Thái dự lễ xuất gia, thọ giới. Lúc đó đại chúng ở Thái chưa dọn lên đất mới nhưng chị đã có mặt trong ngày đặt đá ở đất mới, khởi đầu cho công trình xây dựng trung tâm về mặt cơ sở hạ tầng. Và từ khi có các trung tâm mới, chị đã được nghe rất nhiều câu chuyện của các anh chị em mình. Câu chuyện nào cũng hay, cũng nuôi dưỡng chị. Dù chưa đến những nơi ấy, nhưng với đầu óc tưởng tượng khá phong phú, chị có thể hình dung được khung cảnh của các trung tâm ấy, mà sự thật thì chị đâu có giỏi tưởng tượng, bởi trung tâm nào cũng có hình và có cả phim nữa.

Được nghe những câu chuyện từ các anh chị em mình, chị thấy hạnh phúc lắm. Ở yên một chỗ, không tốn vé máy bay mà ai cũng biết được rất nhiều chuyện về các sinh hoạt của tăng thân khắp chốn, cảnh vật, thời tiết thay đổi bốn mùa v.v. Được nuôi dưỡng qua những câu chuyện của các anh chị em, chị thấy mình cũng nên mở lòng kể chuyện cho các sư em nghe. Phải rồi, có những câu chuyện đẹp đã nuôi dưỡng chị nhiều lắm các sư em, chị thấy mình không nên cất giữ cho riêng mình và chị muốn chia sẻ với các sư em của chị. Đang ở Làng nên chị sẽ kể về Làng cho các sư em nghe nhé! Chuyện ở Làng thì nhiều lắm, kể không bao giờ hết, viết không bao giờ cùng. Câu chuyện chị sắp kể ra đây đã đi qua ba mùa đông rồi, đó là mùa đông năm 2012, một trong những câu chuyện đẹp mà chị có trong những lúc ở bên Thầy, giây phút ấy giờ đã trở thành huyền thoại rồi, các sư em.

Các sư em đã nghe kể về các xóm ở Làng rồi phải không, để chị kể sơ một chút về lộ trình của ba xóm cho các sư em nghe trước khi bắt đầu câu chuyện nhé. Đường lên xóm Thượng từ xóm Hạ không xa lắm, đủ một vòng thể thao 45 phút đi bộ thong thả, đó chỉ là đi thôi. Muốn dừng lại lâu hơn để tiếp xúc với cảnh vật hai bên đường, ngắm trời mây thì chừng đó thời gian không đủ, nhất là đối với những người yêu thích thiên nhiên. Trước khi vào hẳn trong xóm phải đi qua rừng sồi và bên kia là vườn nho. Những cây sồi lâu năm nên thân và gốc cây to lắm. Rừng sồi còn có tên Đồi thỏ do các chị em tự đặt, vì nơi đây có nhiều thỏ. Những hang thỏ nằm dưới hoặc bên cạnh các gốc cây sồi. Những mùa thời tiết đẹp, ngày quán niệm ở xóm Thượng, các chị em thường rủ nhau đi sớm hơn, mang theo thức ăn và trà nước lên rừng sồi ngắm cảnh rồi ăn sáng, uống trà. Giờ đó những chú thỏ đã chịu chui ra khỏi hang để dạo chơi và ăn cỏ. Sóc thì dạn hơn, lúc nào cũng thể hiện tài nhảy phóc của mình, người ngồi dưới gốc cây, sóc nhảy trên cành, nai thì gặm cỏ trong các vườn nho cạnh mé rừng, hòa bình quá phải không các sư em. Cũng nơi rừng sồi này, vào tháng ba, hoa Thủy tiên biểu hiện vàng rực cả một vùng.

Vào những ngày quán niệm ở xóm Thượng hay xóm Hạ, quý thầy, quý sư cô và thiền sinh hai xóm có dịp đi bộ. Xóm Mới ở cách xa nên các chị em, ngoài đi bộ qua Sơn Cốc trong những ngày dành cho chúng xuất sĩ trong mùa An cư, phải đi xe qua hai xóm trong những ngày quán niệm. Và khi quán niệm ở xóm Mới thì hai xóm kia cũng phải đi xe. Sơn Hạ thuộc chúng xóm Thượng nên ngày quán niệm sinh hoạt chung tại xóm Thượng.

Các anh chị em ngoài những ngày quán niệm vẫn có những buổi đi bộ chơi trong những ngày làm biếng. Nhiều người thích khám phá những con đường mới hơn, xa hơn và mỗi lần khám phá ra con đường mới hay một đám hoa dại lạ, một lâu đài cổ kính, một hồ nước thiên nhiên v.v… vậy là truyền tin cho nhau biết và rủ nhau đi cùng. Chị không biết đây có phải là sở thích chung của nhiều người, ưa đi tìm những cái mới lạ. Đôi khi ưa thích đi tìm những cái mới lạ, chị đã thờ ơ và quên đi những cái rất bình thường, rất thật đang ở ngay bên cạnh mình. Và tình trạng ấy đã xảy ra cho chị đó các sư em.

Hôm ấy chị cùng Đàn Nghiêm và Tập Nghiêm lên cốc Thầy, cốc Ngồi Yên ở xóm Thượng. Lúc nào cũng vậy, trước khi bắt đầu một công việc gì, Thầy trò cũng có thì giờ uống trà trước khi làm. Hôm đó, trong lúc ngồi uống trà, Thầy nhìn ba chị em và hỏi: “Trên đường vào đây các con có thấy đàn voi của Thầy không?”. Câu hỏi hơi bất ngờ khiến ba chị em không hẹn mà đưa mắt nhìn nhau. Nụ cười thay cho câu trả lời là thượng sách của những lúc bí. Các sư em biết đó, kiểu hỏi của các thiền sư luôn mang tính chân đế mà học trò thì còn tục đế quá, hỏi làm sao mà lãnh hội được liền, nghĩ vậy nên chị tự than thầm: “Chúng con còn tục đế lắm Thầy ơi!”. Hiểu được tâm trạng của những đệ tử chưa thấm tương chao, Thầy mỉm cười một cách rộng lượng. Thầy trò ngồi yên uống trà. Nâng ly trà trong hai tay, sau khi nhấp một ngụm trà, Thầy nói tiếp: “Các con nhìn thấy đàn voi đó là mỗi khi đi qua đó Thầy sẽ nhớ tới các con. Lát nữa trên đường về các con nhớ nhìn cho kỹ, qua khỏi cái bảng Arrival và nhìn về phía bên trái, các con sẽ thấy có hơn năm chục con voi đứng ở bên đường chào đón các con”. Rồi Thầy cười và tiếp: “Chỉ có Thầy mới thấy được những con voi đó!”.

Có chuông sinh hoạt, Thầy đứng dậy và bảo: “Đi chơi với thầy các con!”. Câu này thì ba chị em lãnh hội được ngay liền. Dù biết kiểu “đi chơi” của Thầy rồi nhưng ba chị em không một ai lên tiếng, cứ bước theo Thầy ra hướng thiền đường. Vào những giờ này, nếu chị em nào lên làm thị giả Thầy đều được Thầy “mời” đi chơi, tức là đi ngồi thiền đó các sư em. Thầy biết các chị em không thích ngồi thiền chung ở xóm quý thầy khi không có chúng lớn ba xóm. Biết vậy, Thầy dành luôn những gối cạnh Thầy cho các chị em, điều này còn ngại hơn vì chị ý thức là mình đang ngồi trên cả quý thầy lớn tuổi hạ hơn mình. Vậy mà cũng phải ngồi đó các sư em, bởi cung kính không bằng nghe lời mà. Thầy thì vượt thoát, là an khi thở, lạc khi ngồi, một ngồi xuống dứt trầm luân, còn chị thì sau vài phút chơi với cảm thọ mới ý thức rằng mình đang được ngồi thiền có Thầy bên cạnh và với các sư anh, sư em của mình. Vậy đó mà đôi lúc chánh niệm trốn đi chơi, chị đã vật lộn với hạt giống ưa thích và chống cự, để mất thời gian trân quý Thầy và đại chúng lúc ấy. Tệ hơn nữa là bài học phá chấp theo tinh thần Bát Nhã mà Thầy đang gởi đến cho toàn chúng: “không trên không dưới, không trước không sau” ấy, chị nào thấu hiểu để “ngộ” liền.

Nhưng hôm đó, không biết Bụt có nghe câu gọi thầm của chị “Bụt ơi, cứu con!” không mà khi ra tới các bậc cấp dẫn lên thiền đường, Thầy dừng lại và quay ra hỏi ba chị em: “Sao thiền đường tối vậy con, sao không thấy ai trong đó hết vậy?”. Ba chị em ở xóm Hạ mà, Thầy hỏi vậy thôi chứ Thầy biết là ba chị em cũng giống Thầy, chẳng biết tại sao thiền đường vắng người. May quá, lúc ấy có một sư chú đi tới, Thầy hỏi sư chú đó thì biết là tối nay không có ngồi thiền mà sinh hoạt y chỉ sư, y chỉ đệ. Phải nói là chị mừng… hết lớn và chị biết hai sư em kia cũng vậy. Thầy nhìn ba chị em và nói: “Không có ngồi thiền” và Thầy cười rất tươi như đọc được những gì các chị em đang có. “Mình đi chơi các con, đi thăm đàn voi của thầy!”. Nói rồi Thầy đi về hướng cốc Ngồi Yên. Ba chị em nhìn Thầy rồi nhìn nhau, không biết màn kế tiếp là gì nhưng vẫn cứ đi theo Thầy. Chị nghĩ chắc có ai đó mới cúng dường Thầy bộ sưu tập voi đang để trong cốc, Thầy lúc nào cũng vậy, có cái gì vui cũng muốn chia sẻ cùng đệ tử. Thầy đi từ từ tới xe, mở cửa lên xe ngồi, thắt dây an toàn đàng hoàng. Ba chị em, trước khi lên xe còn đứng đưa mắt nhìn nhau trông như người ngớ ngẩn. Tới đây thì chị hết dám đoán mò nhưng vẫn không thôi thắc mắc. Ba chị em cũng ngồi vào xe, thắt dây an toàn và… hồi hộp, không biết Thầy đang đưa mình đi đâu. Thầy bảo Đàn Nghiêm lái xe ra hướng đầu đường.

Chị ngồi trong xe mà bao nhiêu câu hỏi khởi lên, bởi có bao giờ chị nghe ai nói có sở thú ở vùng này đâu. Qua bãi đậu xe cạnh vườn rau, Thầy bảo cho xe chạy chầm chậm và hỏi: “Sao, các con có thấy đàn voi của thầy không, có thấy gì không?”. Thầy hết nhìn sang Đàn Nghiêm lại quay ra sau nhìn hai chị em. “Nhìn đi, nhìn ra bên ngoài đi con! Sao, các con có thấy con voi nào không?”. Chịu. Ba chị em vẫn không thấy con voi nào của Thầy đâu cả. Vẫn con đường đó, một bên là rừng sồi già, một bên là vườn nho. Chị không biết các vị thiền sư ngày xưa hành xử như thế nào với những người đệ tử chậm tiến, nhưng chị biết kiểu độn căn cỡ chị mà gặp Tổ Lâm Tế thì chắc phải ăn vài hèo. Nhưng may cho chị, Thầy là Thầy, vì vậy không những Thầy không cho ăn hèo nào mà còn từ bi kiên nhẫn với học trò vô cùng. Cuối cùng Thầy chỉ vào từng gốc sồi và nói: “Đó, đàn voi của Thầy đó, các con coi cái gốc cây có giống như chân của con voi không. Nhiều chân voi lắm, cả một bầy voi đang đứng bên nhau đó con, nhìn đi, nhìn cho kỹ!”. Bụt ơi! Tới đây thì chị chỉ biết thở và cười để buông bỏ những nghi hoặc từ khi đặt chân vào cốc Thầy.

Các sư em thương! Lâu nay chị ưa thích đi khám phá những điều mới lạ: những con đường mới lạ, lâu đài mới lạ, một câu chuyện mới lạ, loài hoa dại mới lạ, khu rừng mới lạ… mà vô tình với những gì quen thuộc thân thương đang có mặt chung quanh mình. Từ khi được Thầy dạy nhìn kỹ, chị đã thấy đàn voi của Thầy một cách sâu sắc hơn. Và mỗi lần có dịp đi ngang qua rừng sồi, chị lại bắt gặp ánh mắt Thầy đang mỉm cười. Trong cuộc sống còn biết bao nhiêu điều chúng ta chưa nhìn thấy được, các sư em, có phải do chúng ta chưa thật sự nhìn kỹ? Nhìn kỹ mẹ, nhìn kỹ ba, nhìn kỹ anh chị em, nhìn kỹ những người đang có đó cho mình, nhìn kỹ một bàn tay, nhìn kỹ một đám mây, một nụ hoa… và nhìn kỹ lại mình, chúng ta sẽ khám phá ra nhiều cái hay, cái đẹp trong tự thân của mỗi loài. Nhìn cho kỹ, chúng ta sẽ thấy niềm biết ơn dâng tràn, sự trân quý dâng tràn và niềm thương cũng dâng tràn. Biết nhìn kỹ thì cuộc sống sẽ sâu sắc hơn, giây phút hiện tại rõ ràng và thật hơn. Nhìn kỹ để thấy thực tại mầu nhiệm đang có mặt đó cho mình.

Xe chạy ra đầu đường, Thầy bảo quay ngược xe trở lại. Lần này xe chạy chậm hơn, Thầy trò đang tiếp xúc với những gì đang thật có trong im lặng. Và kể từ giờ phút ấy, chị học nhìn cho kỹ, học tiếp xúc với mọi cảnh, mọi vật chung quanh bằng con mắt của Thầy, con mắt vô tướng hiện thật tướng.

Nhìn cho kỹ, đó là thông điệp chị đã nhận được từ Thầy hôm ấy, chị xin gởi tới cho các sư em của chị.

Ước nguyện – Great Inspiration

To have the capacity to live with oneself
Recognize, accept and embrace oneself,
Is a foundation for a monastic life.
To keep the fire of our beginner’s mind alive
By not letting ourselves drown in the river of Skandhas
And by always maintaining the same direction:
The bliss of true freedom.

 

Turning towards the Buddha within myself
I make the great vow to always find the right path
So I can be truly liberated from the 3 poisons
And dwell in a land of love, peace and understanding.

 

Sống thật với chính mình
Có khả năng nhận diện
Chấp nhận và thương yêu
Những điều đẹp, chưa đẹp
Nơi chính bản thân mình
Là điều con nuôi dưỡng
Làm nền tảng đời tu.

 

Ngọn lửa Bồ Đề Tâm
Luôn giữ cho sống mãi
Tâm tư không bị cuốn
Theo dòng ngũ uẩn trôi
Lòng dặn lòng hướng về
Niềm tự do chân thật.

 

Trở về nương tựa Bụt
Trong chính tự thân con
Xin nguyện luôn tìm về
Những nẻo đường chân chánh
Để tự do có mặt
Thoát khỏi mọi tham cầu
Ghét ghen và hờn giận
Để tâm tư an trú
Vững chãi trên thật địa
Tỏa sáng hiểu và thương.

Mùa đông đang đi qua

Bạn hiền ơi, tôi viết những dòng chữ này cho bạn hiền từ trong nhà thương. Ngoài trời lạnh lắm dù nắng vàng tươi. Tôi biết mình viết không có gì đặc biệt, lại cũng không thích kể những gì nghiêm trang ai cũng biết mà chỉ thích viết chuyện bên lề, chuyện cá nhân, chuyện “nhí nhố” nên năm nào tôi cũng khất nợ với Lá Thư Làng Mai tới giờ chót mới cầm bút. Và nghĩ rằng hễ viết không kịp … thì thôi.
Nhưng năm nay, giữa những bận rộn không tránh được, tôi lại muốn viết ít hàng cho bạn hiền, cho Lá Thư Làng Mai, có lẽ như một thói quen, hay là những chuyện đang xảy ra rồi sẽ thành quá khứ mà không ghi lại thì cũng thấy thiếu.

Trước Tết
Pháp thoại của Thầy vui quá sức. Có một đoạn Thầy giảng về Bụt và Ma Vương đối thoại với nhau bằng ngôn ngữ hiện đại làm tôi cười quá chừng. Bạn hiền nghĩ coi, thầy A Nan bảo Bụt không tiếp Ma Vương được (có thể vì mắc đi họp hội nghị), còn Ma Vương thì than phiền là đệ tử Ma Vương lúc này bày đặt đòi ngồi thiền, đòi bảo vệ môi trường, v.v. Bụt than thở là Bụt nào có sướng gì, người ta lên chùa cúng bái, nhét tiền vào tay Bụt, làm như Bụt tham nhũng, rồi để Bụt lên xe hoa khiêng đi gật gù, đặt vào miệng Bụt những điều Bụt không hề nói… Sau bài giảng đó ai cũng xếp tập lại vì tưởng Tết thì học ít thôi, ai ngờ Thầy giảng tiếp Duy Biểu. Xong pháp thoại là lễ dựng nêu, rồi hội chợ hoa. Năm nay tôi mua được nhiều hoa đẹp mà rẻ nên gian hàng hoa xôm tụ lắm. Thầy dẫn mọi người đi thăm chợ hoa, ngắm từng cây lan, chậu cúc, Thầy chọn một cây … xương rồng. Tôi nghĩ thầm chắc Thầy đổi gu rồi. “Bé cái lầm” nhé, khi tôi hỏi Thầy lý do thì Thầy nói hóm hỉnh: “mình không có tiền, thấy cái chậu đó có 4 euro nên chỉ đại cho rồi”. Thầy trò cùng cười.

Tháng Hai

Ngày 06/02/2014 thầy Pháp Ý mất sau một cơn suyễn đột ngột. Buổi chiều đại chúng vân tập lên thiền đường Tăng xá để làm lễ. Thầy viết hai tấm thư pháp tiễn đưa: your cloud never dies và Smile thầy Pháp Ý với một biểu tượng mặt cười. Thầy chịu chơi quá.
Tháng hai, do ảnh hưởng mưa bão từ đâu đó nên trời chợt tạnh chợt mưa. Mấy cây hoa tính trồng hoài mà không xong. Ngày làm lễ Tự Tứ có cơn mưa thật lớn với gió rất mạnh. Hình như ít khi tôi nhìn qua kính mà thấy từng mảng mưa bị thổi dạt từng lúc như vậy. Ai cũng phải nhìn. Tự dưng sau đó trời nắng lên đẹp. Cái nắng hiếm hoi của mùa đông, mùa … mưa. Cái nắng bừng lên làm trời đẹp đến ngẩn ngơ. Thầy kêu chụp hình kỷ niệm toàn chúng đắp y. Tôi vô tình được đứng gần Thầy, lần đầu tiên, nghĩ bụng mình hên quá xá.
Ngày 20/02/2014 chúng xóm Mới, xóm Hạ dọn lên trên xóm Thượng ở để dự khóa tu xuất sĩ một tuần. Ban tổ chức thông báo có 245 xuất sĩ tham dự khóa tu chung nên năng lượng rất hùng tráng. Tôi được ở cốc Linh Quy với hai sư em. Công nhận ở xóm Thượng chỗ nào cũng đẹp, cửa sổ phòng tôi nhìn ra rừng rất nên thơ. Ăn cơm ngon, nghe pháp thoại hay (Thầy dạy chúng mạnh lắm), ngày văn nghệ xuất sắc, và ngày chơi trò chơi Đường Về Làng II thì vui quá đỗi là vui. Các sư chị sư em trả lời rất khá. May tôi được ở trong ban giám khảo chứ nếu tôi chơi chắc đội của tôi sẽ thua bí bét.

Cuối khóa tu, nghe tin ba sư cô Hương Nghiêm vừa qua đời.

Tháng Ba

Năm nay nghĩ mình sẽ không đi đâu, nhưng rốt cuộc tôi cũng đồng ý làm đệ nhị thân đi với sư em Sinh Nghiêm về thăm bà nội em ở đảo Réunion. Gia đình ông bà nội em quen với gia đình tôi từ những ngày xa xưa ở Đà Lạt. Ông của em là bác sĩ và tôi dám chắc đã có lần tôi mếu máo khóc vì sợ bị chích ở phòng mạch của ông. Mẹ tôi và bà nội sư em thì cùng trong nhóm các bà hay đi thăm cô nhi viện và làm các việc của hội Hồng Thập Tự. Nên chút duyên xưa khiến tôi hăng hái đi với sư em dù không biết mình có giúp được gì. Trong thời gian đó ở Làng có sự kiện viện Đại Học Hồng Kông trao bằng Tiến Sĩ danh dự cho Thầy. Tôi tiếc phải vắng mặt quá chừng nhưng không hối hận, vì có thêm chút háo hức mơ hồ được biết nơi đã nhắc đến trong lịch sử là chốn lưu đày vua Duy Tân, vua Thành Thái năm xưa.
Đảo Réunion nhỏ, nóng. Trên đường về nhà ở St. Pierre, đường chạy dọc biển thật mát, đầy hoa tigôn, hoa điệp, hoa phượng (lác đác vài cánh đỏ trên đọt) và cây dừa. Không phải hình ảnh của … châu Phi hay resort mà là hình ảnh của Indonesia, hay Vũng Tàu, Nha Trang. Biển xanh ngắt, nhưng mọi người khuyến cáo từ trên máy bay là không được tắm vì có cá mập. Nhà bác của Sinh Nghiêm cũng giống nhà ở Sàigòn, vườn có mấy cây xoài lủng lẳng trái nhìn rất thích. Hai chị em chia phiên nhau: Sinh Nghiêm lắng nghe bà nội, chỉ bà nội phương pháp thực tập để bà vui vẻ hơn, mở lòng hơn; tôi thì nấu ăn chung với cô của Sinh Nghiêm và nhẹ nhàng kể chuyện, chia sẻ. Dượng của sư em là người bản xứ, lại theo đạo Công giáo, nhưng qua phần giới thiệu về cách sống ở Làng của hai chị em ông rất thích, và cũng thích hát bài “Ta hạnh phúc liền giây phút này” (bằng tiếng Pháp, dĩ nhiên).
Có hôm cả nhà ăn xong (tôi cho cả nhà ăn chay hết) ngồi hát chung rất vui và đầm ấm. Có một ngày dượng của sư em nghỉ làm, chở cả nhà đi hái ổi (là một đặc sản của vùng này) nhưng chưa tới mùa, tuy nhiên con đường lên núi thật là tuyệt vời, hoa nở khắp nơi như hoa dại: cẩm tú cầu đủ màu, địa lan, hoa màu xanh tím như hoa mua, hoa sim, cây cối xanh ngắt. Đường quanh co gấp chục lần đèo Prenn và khí hậu mát lạnh thật giống cảnh Đà Lạt hay Bảo Lộc. Chỉ đi thôi là đủ vui rồi. Một buổi chiều khác từ cửa sổ phòng tôi nhìn ra biển, trời về chiều đầy những ráng mây hồng và hình ảnh những cây dừa in bóng tuyệt đẹp. Tôi không đem máy hình, mà cũng không cần chụp, chỉ sống trọn vẹn với cảm giác ngất ngây khi bắt gặp một cảm xúc chợt tới.
Mấy hôm sau ông nội của Sinh Nghiêm tới. Hai ông bà đã ly dị từ lâu nhưng nỗi đau vẫn còn âm ỉ trong lòng bà. Đó cũng là lý do sư em Sinh Nghiêm muốn về thăm để giúp bà giải tỏa những kết sử khổ đau trong lòng trước khi bà ra đi. Bà vui lắm. Hai ông bà chụp hình chung, bà ngoẹo đầu vào vai ông, ai cũng hạnh phúc. Bà chê ông già, nhưng bà còn già hơn. Tiếng cười rộn rã khắp nơi. Bà cứ thì thào là bà “thực tập” vậy được chưa, coi như bà “nice” (dễ thương) vì các sư cô biểu chứ bà không tự ý đâu nhá.
Gần tới ngày về, chúng tôi được đi chợ rau cải bán ngoài trời. Thấy rau trái bày thích mắt. Sa kê bán đầy. Lần đầu tiên tôi thấy đọt cây kè tươi, nghĩ tới củ hủ dừa nên mua về để thị giả nấu cho Thầy dừng thử. Có một gian hàng bán loại thơm màu đỏ nhìn như muốn ứa mật ra nên cũng không thể bỏ qua. Vui nhất là gặp hàng hoa. Tôi chỉ chăm chăm đi tìm lan nhiệt đới nên khi bắt gặp cây lan vàng như ở Thái Lan các thầy mua cho Sư Ông là tôi mừng quýnh. Tôi xin địa chỉ và tìm đến được một vườn lan đủ loại. Có một cây có hoa lan trắng nhụy vàng tuyệt vời luôn, nhưng vì lan đã cũ, nở lâu rồi nên tôi không dám mua. Ông hàng hoa kiếm được cho tôi một chậu lan vàng có tới năm nhánh đầy búp làm tôi mừng quá, đáng làm quà đem về cúng dường Thầy vì lần trước không thể đem ra khỏi từ Thái Lan được. Phải tính cách gói như thế nào để cầm về nữa. Và dĩ nhiên tôi không thể không mua những nhánh lan con đủ loại vừa được chiết ra với giá rất “mềm” để đem về Làng trồng thử.
Tới ngày chúng tôi đi, bà nội và bác gái sư em mới chịu làm mới với nhau. Lúc hai người làm thiền ôm và khóc được thì tôi cũng rưng rưng, thấy rõ là pháp môn nhiệm mầu và biết ơn Thầy quá.

Cũng trong tháng này, có tin mẹ của các sư cô Học Nghiêm và Bội Nghiêm ra đi sau cơn bịnh dai dẳng mấy năm.

Tháng Tư

Tháng của mùa xuân. Hoa bắt đầu nở khắp nơi. Năm nay tôi không phải đi đâu nên ngày nào cũng ra thăm vườn, thăm hoa. Có những chỗ hoa trồng từ hồi nào mà bây giờ đột ngột khoe sắc. Nhưng cũng có những chỗ tưởng là có hoa thì bây giờ thưa thớt vì củ bị con gì ăn mất. Tôi đem cây ngọc lan trắng duy nhất còn sống sót trong mười cây đem về từ Hàn Quốc ra cho xuống đất. Mong là cây mạnh đủ để cắm rễ nơi này.
Có một ngày, sư cô Bảo Nghiêm bị đột quỵ thật bất ngờ. Xe cứu thương đến. Vì sư cô bị yếu tim nữa nên bác sĩ tới khám và quyết định phải đưa đi bằng trực thăng. Họ chữa chạy thật giỏi, vài ngày sau sư cô được về. Tuy nhiên sư em Thi Nghiêm phải làm thị giả cho sư cô khá lâu sư cô mới trở lại bình thường được.
Cuối tháng là khóa tu ở Tây Ban Nha. Họ mời tới 50 xuất sĩ nên chúng tôi đi bằng xe buýt. Đi hơn 10 tiếng mới tới Madrid nhưng tôi thấy chuyến đi ngắn lắm, chắc có lẽ vì nghỉ nhiều. Tăng thân Tây Ban Nha rất cưng chúng tôi, ngoài khóa tu như thường lệ, họ tổ chức cho chúng tôi đi viếng thành phố Toledo và cúng dường tiền túi để ăn trưa hay mua quà.
Thành phố rất đẹp. Sư chú Pháp Đan thuyết trình rất lưu loát về lịch sử của thành phố cũng như của Tây Ban Nha trên đường đi nên tôi học được nhiều. Chúng tôi đi thăm nhà thờ dát vàng lộng lẫy, đi bộ trên những con đường nhỏ lát gạch nên thơ, và cuối cùng thì đi thăm một tu viện kín của các ma xơ để … mua kẹo. Kẹo ở đây được nhiều người mua để yểm trợ cho tu viện (chắc cũng giống mua nhang để yểm trợ chùa).
Trên nguyên tắc, các ma xơ dòng tu kín không được cho người khác thấy mặt nên mình chọn kẹo xong, để tiền vào cái hộp bằng gỗ xoay tròn (như cửa kiếng xoay tròn ngoài siêu thị) thì kẹo mình mua sẽ được đưa ra cũng bằng cái hộp đó. Trong khi chúng tôi đứng xếp hàng hăm hở chờ tới phiên mình thì có một ma xơ, có lẽ nghe nói có người tu tôn giáo khác tới nên mở cửa mời chúng tôi vào nhà nguyện của họ. Giữa chỗ các ma xơ ngồi và chúng tôi có một lớp hàng rào, có thể thấy nhau nhưng không vượt qua được. Không biết cái hàng rào đó để bảo vệ các xơ không bị người đời quấy phá hay để các xơ nhớ là họ đã khấn tu kín trọn đời, không thể ra ngoài. Mình cũng khấn tu trọn đời nhưng hàng rào giới của mình vô hình hơn, và dĩ nhiên mình thấy mình tự do hơn.

Tháng Năm

Xong Madrid thì tới Barcelona. Tôi và sư cô Định Nghiêm vào ban tiền trạm đi trước để xếp phòng cho phía nữ nên hụt đi vãn cảnh thành phố Madrid sau ngày khóa tu. Chỗ ở cho tăng đoàn tại Barcelona là một tu viện Công giáo đã có 150 năm, dành cho nữ tu, hiện giờ các bà xơ còn lại đều rất già. Trên tầng hai là chỗ ở của các ma xơ, khách không được lên. Có khoảng tám vị già lắm, phải nhờ y tá tới chăm nom, tập cho đi. Còn lại bốn ma xơ khoảng ngoài 60 thì làm văn phòng, tiếp khách và đi làm ở ngoài trường học. Họ có một trường mẫu giáo, tiểu và trung học Công giáo. Tại đấy các ma xơ có dạy các cháu ngồi thiền mỗi ngày. Hai ngày tới sớm làm tiền trạm, mỗi sáng lúc 7 giờ chúng tôi xuống ngồi thiền chung. Họ có một thiền đường nhỏ chừng 30 người, trên bàn thờ có hình Bụt Thích Ca ở giữa, hình chúa Jesus một bên. Xơ Martha, đồng thời cũng là một Roshi của Rinzai (Thiền Lâm Tế) và Soto (Thiền Tào Động), thỉnh chuông cho ngồi thiền 30 phút rồi đọc kinh, toàn là kinh của Làng được dịch ra tiếng Tây Ban Nha. Nhiều con chiên ở ngoài cũng tới ngồi thiền buổi sáng rồi mới đi làm.
Kiến trúc ở Barcelona thật đặc biệt và chợ Ramdas ở khu Catalanian Plaza thì quá giống chợ châu Á, từ những ly sinh tố đủ màu đến hàng bán olive đủ loại (dĩ nhiên vùng nào thức ấy, chợ châu Á thì chắc là cửa hàng bán ô mai). Ngày làm biếng, chúng tôi lại được mấy vị trong tăng thân Barcelona dẫn đi thăm nhà thờ Famillia, nhà thờ thật vĩ đại và xây từ thế kỷ trước tới bây giờ vẫn chưa xong. Họ tổ chức chu đáo nên mọi người đều được nghe giải thích bởi hướng dẫn viên bằng tiếng Anh với cái máy nhỏ bỏ túi, muốn đi đâu cũng được. Có nghe giải thích mới thấy giá trị của sự xây cất và đầu óc vĩ đại của Gaudi, ông kiến trúc sư đã làm cho Barcelona nổi tiếng với những ngôi nhà đầy sáng tạo và mầu mè như trong truyện cổ tích. Một số sư em tới từ Việt Nam thì chỉ hào hứng đi thăm sân vận động Tây Ban Nha để chụp hình.
Sau đó là khóa tu dành cho ngành giáo dục ở trường đại học Barcelona. Thầy chỉ dạy có ba ngày đầu, những ngày kế các giáo thọ phụ trách khóa tu sẽ giảng tiếp. Cuối ngày thứ ba các nhóm pháp đàm được mời ra Arc de Triump để ngồi thiền theo kiểu Flashmob, tới nơi mới thấy người ngồi đông nghẹt, có lẽ đến năm hay sáu ngàn (6000) người. Khi Thầy giảng xong, sư cô Chân Không vừa cất tiếng hát thính chúng đột ngột đứng lên hết để chào Thầy ra về. Có một số người chạy theo xe Thầy trông rất quyến luyến đến thấy thương.  Người Tây Ban Nha tình cảm quá chừng.

Đi Tây Ban Nha về có Đại giới đàn Cam Lộ Vị. Kỳ này làm với tính cách trong nhà nên ít chư tôn đức hơn các lần khác. Tôi sống lâu lên lão làng nên được đẩy lên hàng thập sư, thấy chỗ mình ngồi ngày càng gần với bàn thờ.

Tháng Sáu

Khóa tu hai mươi mốt ngày. Thầy vẫn giảng như bình thường. Sư em Chuẩn Nghiêm ở chung gia đình điều động thiền sinh giúp làm vườn rất giỏi dù sư em nhút nhát và chưa thạo tiếng Anh. Nhờ có sự phụ giúp của sư em, đêm nào cũng soi đèn đi bắt những con ốc sên tham ăn và cho phân đúng hạn nên những cây lan tươi tốt hẳn. Khoảng sân tí ti ở Sân Chim như một sân vườn nhỏ quê nhà với lan treo trên cao, lan bày dưới đất, hoa nở không nhiều nhưng hết cây này có nụ đến cây kia đơm bông. Những nhánh lan non nhiều loại tôi đem từ La Reunion về cũng bắt đầu ra rễ mới. Mỗi buổi sáng có chút giờ tưới lan, tôi thấy mình đang vui thú điền viên và hạnh phúc biết bao khi khám phá ra một chồi hoa núp dưới lá. Cây nào nở hoa, tôi lại đem vào phòng điện thoại cho mọi người ngắm. Hạnh phúc thật đơn giản bạn hiền ơi.

Tháng Bảy

Khóa tu mùa Hè. Năm nay khách đông quá. Xóm Mới nhỏ xíu mà gần 300 người, đi đâu cũng gặp người. Nhưng nhờ vậy có thiền sinh giúp làm vườn Bụt khá đẹp, khi được trải cỏ vào, nhìn đâu cũng ngát một màu xanh nên dù diện tích xóm Mới nhỏ nhưng cũng có không gian cho mọi người.
Sư em lo về hợp đồng sách của Thầy báo cho tôi hay sách Thầy đã được dịch ra tiếng Mông Cổ và họ mời Thầy sang giảng. Ôi, nhu yếu thì nhiều mà sức người có hạn. Trong mùa hè tôi còn phải gặp Tăng thân Nhật để bàn về việc tổ chức chuyến đi năm tới cho Sư Ông. Năm 2011 chuyến đi đã được chuẩn bị xong thì xảy ra vụ sóng thần nên phải hủy giờ chót. Thầy bảo tôi: “mình ‘nợ’ Nhật một chuyến đi” nên trì hoãn mãi tới bây giờ mới tổ chức lại được.

Tháng Tám
Mùa hè năm nay ngắn vì trời nóng có mấy ngày, còn lại thì mát và lạnh. Có một cây mận nở một chùm hoa trắng. Có một cây táo đang ra lá non (như vào xuân vậy). Và có những cây phong bắt đầu đỏ lá. Ngộ quá, trong khi sen vẫn còn đang nở cuối mùa.
Hết khóa tu mùa hè thì tới khóa tu ở EIAB (Đức) rồi khóa tu tiếng Ý. Năm nay Làng quyết định để Thầy được một năm “nghỉ ngơi” nên yêu cầu thiền sinh Ý về Làng tu học như khóa tu tiếng Pháp vậy. Không ngờ sức khỏe Thầy lại bị suy giảm sau chuyến đi EIAB, nên dù ở Làng mà Thầy ráng ra dạy được ba buổi, mỗi buổi pháp thoại chỉ có 45 phút.
Có tin mẹ thầy Pháp Ấn vừa mất. Thầy về nhà trước đó cả tháng để lo cho gia đình, cho bác gái nên bác trai vui lắm. Tôi nghĩ tới ba mẹ mình nên quyết định về nhà ở với gia đình cả tháng là quá đúng.
Sức khỏe Thầy ngày càng yếu. Ban thị giả túc trực 24/24. Nhưng Thầy không nghỉ ngơi được bao nhiêu. Những khi không ngủ được, Thầy gọi thị giả tới để tiếp tục sửa bài, làm sách. Ôi, Thầy của chúng con!

Tháng Chín

Tôi xin phép về nhà một tháng, thật sự có mặt cho gia đình. Một tháng qua nhanh. Tôi chỉ ở nhà, không thăm viếng liên lạc ai, chỉ dành trọn vẹn thời gian cho ba mẹ tôi. Mới có một năm mà về nhà nhận ra ba me tôi thật sự yếu đi nhiều. Biết làm sao hơn, chính tôi cũng thay đổi nhiều sau một năm kia mà.

Tháng Mười

Tôi trở về Làng được vài hôm thì Thầy vào bệnh viện. Ban thị giả đã năn nỉ quá chừng mà Thầy không chịu nên khi Thầy đồng ý vào bệnh viện là ai nấy … mừng quýnh. Tôi đi về mỗi ngày với sư cô Định Nghiêm và đem cơm cho ban thị giả. Có những ngày đẹp trời, ăn cơm trên những chiếc bàn dài ngoài sân cỏ như ăn picnic. Có những ngày mưa, mỗi người một tô cơm vào xe ngồi ăn. Tin tức về sức khỏe Thầy mỗi ngày lắm khi làm mọi người lên ruột. Thầy quyết định về nhà. Tin Thầy về làm ai cũng mừng. Các sư em xóm Mới cúng dường Thầy cả chục chậu hoa Cúc Đại Đóa, xếp dài dài ở cửa để Thầy ngắm. Thầy về, đi một vòng từ Phương Khê, mặt rất vui, còn dặn đem hoa vào cho mát.
Thầy thương mấy sư con, nên từ khi còn ở bệnh viện cứ nhắc hoài đến ngày Xuất sĩ. Thậm chí còn nói là thôi về một buổi cho ngày Xuất Sĩ rồi lên bệnh viện lại. Không biết từ đâu mà Thầy có ý đãi bắp nổ (popcorn) cho vui. Nên ngày xuất sĩ kỳ này được gọi là Popcorn day. Cũng khá lâu rồi đại chúng không được gặp Thầy nên ai cũng nôn nao. Tập tụng kinh một lát thì thầy Pháp Áo đẩy xe lăn đưa Thầy ra. Ai cũng xúc động. Thầy ốm yếu, xanh xao, tuy mệt nhưng vẫn tươi cười và có mặt cho các sư con một chút. Ban thị giả đã thực tập lâu nay cách nổ bắp nên những rổ bắp nổ dòn và ngon, so với những bao bắp rang mặn chát lúc đầu đem về xóm Mới nhờ tiêu thụ dùm thiệt khác rất xa.
Thầy dọn lên Cốc Ngồi Yên. Ban thị giả cũng dọn nhà lên theo. Các sư cô được chia cho cái cốc gần bên, còn các thầy thì về Tăng xá khi không đến phiên trực.
Có một ngày tôi nghe tin Thầy ngủ được tới ba tiếng, dậy làm việc với thầy Pháp Áo, xong 5 giờ sáng, Thầy rủ thị giả đẩy xe đi thăm từng phòng ở Tăng xá và ngồi chơi với quý thầy. Nghe kể thầy Pháp Hữu tưởng mình ngủ mơ khi nghe tiếng Thầy ở ngay kế bên giường, kêu thị giả dậy pha trà đãi khách. Hôm đó Thầy khỏe hơn, buổi trưa ăn được một muỗng cơm làm thị giả nấu ăn mừng quá sức vì lâu nay Thầy chỉ ăn cháo.

Tháng Mười Một

Đầu tháng, Thầy quyết định vào lại bệnh viện, nhưng lần này là bệnh viện lớn hơn. Nhờ bác sĩ Thái can thiệp nên được bệnh viện nhận vào và làm test liền. Mỗi ngày tôi và sư em Tùng Nghiêm lái xe từ Làng lên bệnh viện đem cơm cho ban thị giả. Ngày thứ hai đem cơm lên thì thị giả bảo Thầy kêu hai chị em vào gặp, vui ơi là vui. Cái phòng nhỏ xíu mà người thì đông, nào là thị giả, rồi Anh Hương và Đức mới từ Mỹ qua thăm, rồi thêm cả hai chị em không biết đứng đâu ngồi đâu, nhưng Thầy thì vui lắm, thần sắc rất tươi.
Ở bệnh viện này Thầy được chăm sóc kỹ lưỡng. Bác sĩ y tá đều dễ thương. Mỗi ngày Thầy ăn thêm được một chút, hy vọng với đà này thì có thể Thầy đi Vatican được. Ban thị giả không muốn ai vào thăm để Thầy được nghỉ ngơi và trị liệu. Nào ngờ ngày 11/11 Thầy bị xuất huyết não. Định Nghiêm gọi cho tôi khi Ban Giáo thọ xóm Mới đang họp. Tôi nghe tiếng Định Nghiêm nghẹn trong máy báo tin là bác sĩ nói Thầy có thể chỉ còn sống vài tiếng tới vài ngày, có thể sắp xếp cho đại chúng lên thăm lần cuối. Tim tôi thắt lại. Chuyện gì đã xảy ra khi mới hai hôm trước Thầy còn hào hứng bàn chuyện với hai thầy Pháp Ấn và Pháp Khâm? Tôi nhắn lại với các chị em giáo thọ lớn ở nhà, đi liền. Thầy nằm đó, thở đều, chìm sâu vào trạng thái vô thức. Ban thị giả, người đi thiền hành, người xoa bóp Thầy, ai nấy mắt đỏ hoe. Tôi cầm tay Thầy. Chỉ cần Thầy sống với chúng con thôi, còn sao cũng được. Lúc trước tôi hy vọng Thầy mau khỏi bệnh để đi thiền hành lại với chúng, bây giờ tôi tự hạ giá – nếu Thầy có phải ngồi xe lăn cũng không sao. Miễn là Thầy còn đó.
Lúc này bác sĩ Thái như một cứu tinh, bác sĩ nói là còn nhiều điều mình có thể làm được lắm chứ không phải là đã hết cách. Ban thị giả được khuyên tiếp tục bảo vệ cho Thầy, không cho thăm viếng. Tôi nhận lời làm thị giả cho sư cô Chân Không, ở chung với ban thị giả và bắt đầu cuộc sống ở bệnh viện.
Trong những ngày bệnh, Thầy duy trì hơi thở rất sâu, rất đầy. Có phải Thầy đã thực tập An Ban Thủ Ý đến mức độ dù đang mê man, tàng thức vẫn làm việc rất giỏi?
Ở nhà, đại chúng quyết định vẫn làm lễ Đối thú an cư đúng ngày và bắt đầu khóa An cư như thường lệ. Chúng con, tăng thân của Thầy, vẫn đi tới vì đó là mong ước của Thầy. Năng lượng tu tập rất dũng mãnh và hùng tráng vì ai cũng quay về với nội tâm, tu cho mình, tu cho Thầy, yểm trợ cho đại chúng. Các sư em khoe với tôi là sắp giận nhau thì chợt nhớ tới Thầy đang nằm bệnh viện là buông bỏ liền. Chư tôn đức các nơi xa xôi cũng bay về để giúp đỡ, huynh đệ xa chúng lâu nay cũng về để thăm Thầy, các xóm bận rộn tiếp đón, đến nỗi có em ví như là không khí Đại Giới Đàn.

Tháng Mười Hai
Những ngày đi Vatican tới rồi. Sư cô Chân Không không muốn đi, tôi cũng không muốn đi. Không ai muốn rời Thầy trong lúc này, nhưng Sư cô biết là phải thay Thầy để tiếp tục mọi chuyện vì đó mới là điều Thầy mong muốn. Lúc nào Thầy lại chẳng nhắc nhở đến sự tiếp nối?
Sư cô Chân Không, thầy Pháp Ấn và tôi rời Pháp khi tăng thân đã bay qua Ý được hai hôm. Đến Rome, chúng tôi được ở chung với tăng thân trong khách sạn Trianon Borgo Pio S.r.l theo sự sắp xếp của ban tổ chức. Kỳ này đi theo Sư cô với vai trò thị giả, thời gian ở Ý lại ngắn, tôi không tháp tùng anh chị em đi sinh hoạt với tăng thân địa phương hay thăm các tiệm kem Ý nổi tiếng mà chỉ ở nhà giúp Sư cô chuẩn bị cho ngày gặp mặt Đức Giáo Hoàng.
Bù lại sáng đó, trong khi anh chị em đứng xếp hàng đưa hộ chiếu để lấy bảng tên ở trạm gác rồi mới được xe buýt chở vào địa phận Vatican thì tôi được ké Sư cô, ngồi trên chiếc xe của Vatican đón đi thẳng vào mà không phải trình hộ chiếu hay có ai hỏi han cả. Mỗi lần xe chạy ngang một trạm gác thì có một chú cận vệ giơ tay chào nữa mới oai chứ. Những chú cận vệ Thuỵ Sĩ canh gác Vatican rất trẻ, đồng phục truyền thống có màu sắc và kiểu dáng như trong truyện cổ tích. Nghe nói những người cận vệ này đều là người công giáo Thuỵ Sĩ và được huấn luyện để kiêm luôn làm cận vệ Đức Giáo Hoàng. Tôi đi Rome đã mấy lần, nhưng toàn là tới Vương cung thánh đường và quảng trường St. Peter thì hết, có bao giờ được bước chân vào bên trong Thành quốc Vatican đâu.
Xe chạy trên những con đường nhỏ lát gạch, bao quanh là công viên nên mình có cảm tưởng như đang đi trong một khu vườn lớn hơn là một thành phố. Ngày đầu là ngày tu tập nên đức Giáo Hoàng chưa có mặt, chỉ có Đức Giám Mục Sanchez điều động. Xong phần vấn đáp thì đã trễ giờ nhưng Giám Mục Sanchez vẫn muốn đi thiền hành nên tôi có cơ hội đặt chân trên những con đường của Vatican. Mỗi bước chân tôi đều nghĩ tới Thầy. Thầy đang đi với con, con đang đi cho Thầy. Thầy đang nằm trên giường bệnh nhưng Thầy cũng đang ở đây với chúng con. Đoàn người đi thảnh thơi và đầy chánh niệm. Vì toàn là đại diện các tôn giáo nên năng lượng chú tâm và có mặt rất lớn. Đang đi, tôi thấy có nhiều tòa nhà lân cận mở tung cửa sổ trên cao và lố nhố người nhìn xuống. Tôi mỉm cười. Chắc hẳn đây là lần đầu tiên họ thấy những tà áo nâu Phật giáo trong lãnh thổ Vatican.
Ngày thứ nhì là ngày ký bản Tuyên ngôn. Xe Vatican lại đến khách sạn đón chúng tôi. Lần này, cũng là tới tòa nhà đó, nhưng không biết vì lý do gì mà họ đi ngả khác dài và vòng vèo hơn, có lúc tôi ngạc nhiên khi thấy đường xe chạy ở ngay dưới những vòm cong của hành lang một tòa nhà. Xe dừng lại trước cửa, có thảm đỏ đón tiếp hẳn hoi. Các đại diện tôn giáo được mời ngồi chờ ở một phòng bên Hội trường. Sư cô nhỏ bé nhất trong nhóm người đó. Amma, đại diện cho đạo Hindu cũng không cao lắm nhưng tròn trịa hơn. Đó là hai đại diện nữ duy nhất trong hội nghị và được xếp ngồi hai bên Đức Giáo Hoàng.
Tôi được ngồi ở cuối hội trường nhưng vẫn theo dõi được mọi chuyện nhờ hai màn hình lớn hai phía. Sau phần phát biểu của một số người thì tới lúc ký tên. Một cuốn sổ lớn có viết sẵn bản Tuyên ngôn và một cây bút đen được ban tổ chức đem tới trước mặt Đức Giáo Hoàng. Ngài ký tên đầu tiên rồi cuốn sổ được đem qua cho người khác. Khi tới phiên Sư cô Chân Không, đã định trước nên thầy Pháp Ấn tiến lên với cái ấn có khắc pháp tự và chữ ký của Thầy; rồi hai đại diện của giáo đoàn Tỳ kheo, Tỳ kheo ni đã cùng chung tay đóng dấu ấn của Thầy vào cuốn sổ. Sau khi mọi người đã ký tên xong, ban tổ chức giơ cao cuốn sổ cho mọi người xem. Vô tình mà giữa những hàng chữ đen ký đầy trang, dấu ấn của Thầy nổi bật lên như một đóa hoa đỏ. Tôi nói thầm trong lòng: “Thầy ơi, Thầy đang có mặt tại đây với mọi người đó”.
Sau bữa ăn trưa được khoản đãi khá long trọng với mười mấy món chay, Sư cô Chân Không, thầy Pháp Ấn và tôi lên xe về liền để kịp ra phi trường, còn các anh chị em khác thì vẫn còn ở lại để đi thăm Vatican. Nghe kể là có một nhóm vào chơi một siêu thị dành riêng cho người tu, thấy giá cả quá rẻ vì không thuế nên ai cũng ôm một đống đồ để về làm quà. Nhà mình mà, đông em nên mua bao nhiêu cũng chẳng đủ. Đến chừng ra tính tiền mới biết là phải có thẻ. Còn đang lúng túng thì may quá, một bà xơ xếp hàng ở phía sau chen lên, giơ thẻ cho ông bán hàng xem và nói một hồi (mình đoán) như nhóm này là khách của Đức Giáo Hoàng đó. Ông bán hàng sau đó vui vẻ làm nhiệm vụ, còn nhà mình thì bị một phen hơi quê, vui vẻ cám ơn rối rít. Một nhóm khác đi viếng viện bảo tàng, gặp phái đoàn của Amma, được Amma hào phóng ôm thân ái vì thấy nhà mình toàn người tu trẻ. Amma, tiếng Hindi có nghĩa là Mẹ, được coi như một bậc thầy lớn của Ấn Độ giáo, nổi tiếng vì khả năng đem bình an đến cho mọi người qua vòng tay ôm đầy thương yêu của một bà mẹ.

Từ Vatican về vài ngày, tôi nghe nói Thầy bắt đầu mở mắt lâu hơn hai tiếng. Bác sĩ khen là triệu chứng tốt. Mỗi ngày Thầy đem đến thêm một ngạc nhiên với những dấu hiệu hồi sinh nho nhỏ. Tôi có cảm tưởng Thầy đã đi qua giai đoạn hiểm nghèo, giai đoạn đau tim mà có đêm cả ban thị giả túc trực ở hành lang bệnh viện vì lo lắng, ngủ ngang ngủ dọc như ở nhà thương Việt Nam. Hôm sư cô Chân Không vào khoe với Thầy là dù Thầy nằm trên giường bệnh nhưng Thầy vẫn sẽ sinh tới 42 đứa con như thường với sự giúp đỡ của hai bà mụ là sư thúc Chí Mãn và thầy Giác Viên, Thầy mỉm miệng cười. Nghe kể không ai tin, nhưng sau này Thầy cười nhiều hơn thì đúng vẫn nụ cười đó. Đầu tháng Một, Thầy sẽ được chuyển qua nhà thương khác để bắt đầu tập vật lý trị liệu. Đó là một tin vui và đó cũng là một bước tiến mới nữa trong giai đoạn hồi phục của Thầy.

Và bạn hiền ơi, trong khi tôi viết lại những dòng chữ này thì sức khỏe Thầy đang tiến triển từ từ, dù chậm. Thỉnh thoảng tôi bảo là tôi tin Thầy sẽ khỏi bệnh nhanh hơn mọi người đoán. Có người nhìn tôi nghi ngờ thì tôi chỉ cười toe toét: “Niềm tin không phải trả  tiền, đã hy vọng thì tại sao lại không hy vọng cái tốt nhất!”. Và phép lạ, ai biết đâu được, vẫn xảy ra đó thôi.

Mùa đông rồi sẽ đi qua, phải không bạn hiền?

Thân quý!

Bước ngoặt cuộc đời

Thử thách

Con sinh ra trong một gia đình có truyền thống đạo Bụt nhưng nhà con chỉ thờ ông bà tổ tiên. Cả nhà hiểu rất ít về đạo Bụt. Bố con là một cựu chiến binh. Ngày trước ông nội con thường hay lên chùa cầu nguyện, mong cho bố con được sống sót trở về. Nhờ vậy mà bố con chỉ bị thương nặng chứ không hy sinh nơi chiến trường. Mẹ con mất khi con mới lên ba. Con lên năm thì bố con cưới mẹ con bây giờ. Dù là mẹ Hai nhưng con chưa một lần gọi mẹ là dì, con chỉ gọi mẹ thôi. Mẹ con là giáo viên nên không đi chùa. Chữ chùa trong đầu con khi còn nhỏ chỉ là xôi với chuối. Bà nội con thi thoảng có đi chùa ở gần nhà vào ngày Rằm hay mồng Một. Những ngày bà nội đi chùa, khi về bà thường ghé qua nhà cho con trái chuối hay cái oản. Con ăn chuối, ăn oản như một món quà tình thương bà nội dành cho.

Tuổi thơ của con cũng bình thường như bao đứa trẻ khác, con vẫn chơi đùa, la hét cùng bè bạn. Con không hề biết là mình bị nói đớt. Cho đến khi học chừng lớp ba, lớp bốn con mới nhận ra rằng mình nói điều gì ra cũng bị bạn bè nhại lại. Kiểu nhại của mấy đứa con trai nghịch nhất lớp mới đáng sợ làm sao! Con đã biết mắc cỡ nên từ đó trở đi con bắt đầu ít nói. Thậm chí lên bảng trả lời miệng con cũng không chịu lên, con chỉ đòi viết bảng. Thật may cho con là thầy cô giáo luôn luôn giúp đỡ, không bắt con trả lời. Khi cần có điểm kiểm tra miệng thì thầy cô giáo thường cho con lên bảng làm bài tập, đôi khi chấm bài thực hành.

Ông trời luôn công bằng với tất cả mọi người. Có lẽ thấy con ít nói nên ông trời ban cho con đức tính cần cù làm việc. Con luôn làm tốt những bài thực hành về nhà. Ngày ấy con làm bài tập với một niềm vui chứ không hề nghĩ rằng làm bài để lấy điểm. Con cứ thế lớn lên trong sự thầm lặng của nội tâm mà chính bản thân con cũng không biết.
Thời Trung học phổ thông, có lúc con thấy chán học vì thấy chán chính bản thân mình. Sau khi học xong Trung học phổ thông, con muốn chọn việc làm nào đó mà chỉ có làm việc, không cần phải nói. Con không thể chọn ngành giáo viên dù cho anh trai, chị gái đã tiếp nối nghề của mẹ.

Con đã coi rất nhiều ngành học, cuối cùng con chọn học ngành tin học văn phòng với suy nghĩ là con chỉ có làm việc với máy tính mà không cần nói chuyện với ai. Cũng tương tự như khi còn học phổ thông, con vẫn còn rất mắc cỡ khi nói. Con đã viết thư chia sẻ mặc cảm của con với cô giáo chủ nhiệm nên cô giáo đã hết sức yểm trợ. Thêm một lần nữa, con đi học mà rất ít nói. Ở ký túc xá với con có hai người bạn gái rất thương con, con đã nhận được rất nhiều sự yểm trợ của hai bạn đó. Nhờ hai bạn mà con thấy cuộc đời còn có nhiều ý nghĩa.

Con học ngành tin học văn phòng hai năm. Khi học xong cũng khó xin việc làm vì bằng đó là một điều kiện cần nhưng không đủ. Nếu muốn xin được việc làm đúng với ngành mình học thì phải có thêm bằng kế toán. Người ta cần bằng kế toán hơn là bằng tin học văn phòng. Lại một thử thách nữa với con. Nếu muốn có việc làm đúng như theo nhu cầu của xã hội thì phải học lên nữa mà con thì ngán đi học lắm rồi! Con muốn đi làm một việc gì đó để có tiền phụ giúp bố mẹ trả bớt nợ nần. Nhà con khi đó đang nợ nần rất nhiều vì bố mẹ con phải nuôi bốn anh em ăn học, anh lớn chưa học xong thì đã đến chị gái, rồi đến con, lại thêm em trai con nữa. Nhìn bố mẹ vất vả mà con không cam lòng.

Bố con muốn con lập gia đình như bao người con gái khác. Hình như con gái lớn lên là phải lấy chồng, nó giống như một điều bất di bất dịch. Bố con cũng lo cho con nhưng đâu thể lo hết cho con cả cuộc đời. Nhiều lần bố nói con đừng lo, bố mẹ có thể lo cho con được mảnh ruộng, mảnh vườn, vợ chồng cứ thế mà làm ăn. Bố con không thể không lo cho con, hối thúc con lấy chồng khi trong làng, ngoài xóm, mọi người cứ nói theo kiểu thọc gậy bánh xe. Con không biết làm gì hơn ngoài việc hằng ngày phụ bố mẹ con làm ruộng, làm vườn. Con tìm niềm vui trong công việc.

 

Con phải quyết định lấy cuộc đời của con

Một ngày nọ, con gặp sư cô Hỷ Nghiêm tại nhà anh trai con, sư cô mặc áo tràng lam và mang kính. Nhìn sư cô thật đẹp, vẻ đẹp của người xuất gia mà lần đầu tiên con được thấy. Như có một tia sáng lóe lên trong con khi con nhìn thấy sư cô. Con tự hỏi: Con có thể đi xuất gia như sư cô? Thực ra thì trước đây con cũng có ý định đi tu, nhưng khi đó con muốn đi tu với một quan điểm chán đời như Lan (trong câu chuyện Lan và Điệp) dù con chưa bị rơi vào tình trạng thất tình. Rồi con nghĩ: ở chùa chỉ có quét sân rồi tụng kinh, ăn cơm tương rau, khuôn mặt lúc nào cũng rầu rầu… Nhưng khi con nhìn thấy sư cô Hỷ Nghiêm, tự nhiên trong con có một cái gì đó thay đổi mà chính con cũng không nhận ra.

Con cũng đã từng tâm sự với anh chị con là con muốn đi tu nhưng chưa biết nên tu ở chùa nào? Gia đình con không đi chùa nên con không biết chùa nào cả. Chùa bà nội con thường đi không có người tu. Chùa chỉ mở cửa vào ngày Rằm, mồng Một để chào đón các già trong xã. Khi còn nhỏ con có đến chùa một lần, lúc bà nội mất. Con vẫn còn nhớ cảm giác sợ, chùa cứ tối tối mà lại có mấy ông tượng nên con rất sợ, con chỉ đứng ngoài sân. Ở gần nhà anh chị con có một ngôi chùa nhưng chùa này là chùa của một thầy, và có nuôi trẻ mồ côi. Ban đầu con cũng có ý định là đến tu ở chùa này để rồi giữ con nít.

Anh chị con thấy con có ý định đi tu nên bảo con đọc cuốn sách Hiệu Lực Cầu Nguyện do sư cô Hỷ Nghiêm gửi về. Thực ra khi đọc con chẳng hiểu gì nhưng vì con muốn đi tu nên cố gắng đọc cho hết, xem thử cuốn sách nói tu như thế nào? Đọc hết rồi mà con vẫn chẳng hiểu tu là sao, nhưng cuối cuốn sách có địa chỉ: Langmai.org nên con lên mạng, thử vào địa chỉ xem sao? Thật thú vị! Vậy là từ đó con có một cái mới để xem mỗi ngày. Thực ra con chưa hiểu gì nhưng hình ảnh những người tu trẻ khiến con rất ấn tượng. Ngày ấy trang nhà Làng Mai còn nghèo lắm, rất đơn giản, có khi rất lâu cũng chẳng có bài mới để đọc nhưng con vẫn thích lên để được xem hình. Con rất thắc mắc trong lòng: Vì sao những chàng trai, cô gái đẹp thế kia mà sao lại đi tu thế nhỉ? Có lẽ là phải có một cái gì đó thật bí mật.

Khi sư cô Hỷ Nghiêm về thăm nhà anh chị con lần thứ hai, con xin địa chỉ email của sư cô và con hay gửi email cho sư cô dù chỉ một dòng. Cho đến một hôm, sư cô đã viết cho con một lá thư dài một trang. Cảm giác trong con lúc đó thật hồi hộp khi nhận được một email dài như vậy. Con chợt nghĩ: Trời ơi, sư cô viết gì mà dài thế! Những lời sư cô viết con chưa một lần con được nghe, được biết. Những lời trong lá thư ấy như một dòng nước mát chảy vào trong con. Tâm con như một mảnh đất khô cằn nay được gặp cam lồ của Bồ tát. Sư cô cho con biết là tại Bát Nhã sẽ có lễ xuất gia, nếu con muốn biết là mình có quyết định chọn con đường này hay không thì hãy xin anh chị cho đi lên đó chừng mười ngày. Anh chị cũng lo khi con đi vì sợ con đi tu luôn, nhưng con đòi quá nên anh chị phải cho đi, con phải quyết định lấy cuộc đời của con.

Sao các bạn trẻ đi tu nhỉ?
Lên Bát Nhã, một thế giới hoàn toàn khác đối với con. Con không hiểu tại sao lại có nhiều người trẻ đi tu như thế. Nhưng điều mà con thích nhất là ai cũng cười. Không khí chuẩn bị cho khóa tu Về Giữa Gió Xuân thật vui. Con cứ nhìn lén và thầm thốt lên: Ôi chao ôi! Toàn người trẻ. Gương mặt ai cũng tươi mát, xinh đẹp.
Từ ngày con nuôi ý định đi tu, con nghĩ tu thì phải chịu đựng giỏi. Đầu con bắt đầu vẽ ra đủ thứ. Con nghĩ rằng để được nhận vô tu thì phải trải qua một cuộc thi, đó là thi ngồi trên đá giữa trời nắng, nếu ai chịu đựng nổi thì sẽ được nhận vô tu… Nhưng sau khi lên Bát Nhã, tất cả những gì con nghĩ, tưởng tượng như được tháo tung. Con đón nhận tất cả với tâm thật thoải mái và hạnh phúc.
Buổi sáng đầu tiên thức dậy sớm để đi ngồi thiền, đúng ra thì con không quen dậy sớm, nhưng tiếng chuông sao hay quá nên con ngồi dậy để nghe chuông. Thấy mọi người mặc áo dài đi con cũng đi dù con còn mặc đồ đời. Cảnh núi đồi của Bát Nhã sao đẹp và hùng vĩ quá. Con cứ tha hồ mà thưởng thức. Cảnh đẹp, lại được nghe những lời nói rất nhẹ nhàng nên con cứ đi từ hết ngạc nhiên này đến ngạc nhiên khác.
Khi khóa tu bắt đầu thì con lại càng bất ngờ hơn nữa. Sao nhiều người trẻ đến tham dự quá vậy, ai cũng cười thật tươi. Trong khóa tu có lễ xuất gia, con đã khóc từ đầu cho đến cuối buổi lễ. Những người con trai, con gái còn rất trẻ kia đã can đảm bỏ đi mái tóc xanh của mình để hòa mình vào dòng áo nâu. Hẳn là cuộc sống này rất đẹp. Hết khóa tu, con quyết định ở lại. Con gửi bé Thân mang về nhà với một ba lô trong đó có điện thoại di động và áo quần của con.
Quý sư cô, sư chị thương con lắm. Con được quý sư cô, sư chị và các cô bác lo cho con từng chiếc áo tràng, áo ấm và cả đồ vạt hò nữa. Con thật hạnh phúc khi được mặc áo màu giống nhau. Nhìn một đại chúng lớn mang màu áo giống nhau đã đánh động con rất nhiều. Đó là một sự hòa điệu thật giản dị mà thật hùng.
Bước ngoặt mới
Con được xuất gia trong gia đình Sen Trắng, có 32 thành viên và con cũng nhận được rất nhiều tình thương từ các sư anh, sư chị trong cây cũng như tình thương của đại chúng. Con thấy cuộc đời con thực sự đã bước sang một bước ngoặt mới. Nơi đây con chỉ nhận được tình thương mà không có ai chọc con như ngày xưa nữa. Quý sư cô còn giúp con đọc và nói được rõ hơn. Con nhớ hồi đó, con được ở cư xá Liễu Xanh, xóm Bếp Lửa Hồng, tầng hai. Sư cô Phúc Nghiêm là y chỉ sư của con, sư cô đã chỉ cho con cách thực tập là mỗi chiều mang sách ra tập đọc, chữ nào khó đọc thì phải đọc nhiều lần. Quý sư chị trong phòng còn động viên, an ủi con rất nhiều. Cứ như thế con thực tập mỗi ngày. Có lẽ nhờ phước đức của gia đình để lại nên con được xuất gia, vì sau này con thấy xét xuất gia rất kỹ. Vậy thì con cần phải tu để xứng đáng với những gì mà con đã được thừa hưởng.
Bây giờ con xuất gia được hơn sáu năm, con số sáu năm chưa phải là nhiều nhưng tình thương mà Sư Ông và đại chúng dành cho con thật lớn. Bố mẹ con cũng đang dần hiểu về tăng thân, điều này là nhờ đại chúng giúp đỡ. Con luôn nhận được sự yểm trợ cùng sự thương yêu của đại chúng. Cứ mỗi lần ra Hà Nội, con lại được đại chúng cho về thăm nhà. Có khi con về một mình, khi thì cùng với sư chị, sư em. Nay bố mẹ con đã sửa nhà rộng rãi hơn để đón chào đại chúng.
Đã đôi lần con nghe giọng nói của chính mình qua máy ghi âm và con cũng không ngờ rằng giọng nói của con thay đổi nhiều đến như vậy. Nhiều lúc con chia sẻ với các chị em là đôi lúc mặc cảm của con ngày xưa vẫn cứ trở về. Con lại nhận được nguồn động viên lớn từ các sư chị, sư em. Con đang dần bỏ được mặc cảm.
Con kính cảm ơn cuộc đời đã có Sư Ông, đã có tăng thân để con nương tựa. Tăng thân đã cứu đời con.

Tràng hoa Mộc Lan

Trong chúng ta ai mà không mong muốn đời sống của mình có nhiều niềm vui và hạnh phúc. Là người xuất gia, chúng tôi chế tác hỷ, lạc trong từng giây phút để tự nuôi dưỡng chính mình và mọi người xung quanh. Những niềm vui ấy tuy bé nhỏ, đơn sơ nhưng là tư lương rất cần thiết giúp chúng tôi tiếp tục bước tới trên con đường giải thoát. Đây là những bông hoa khác nhau được kết thành một tràng hoa xinh đẹp. Chúng tôi xin kính tặng đến tất cả, mong rằng các bạn sẽ cùng chúng tôi tiếp xúc và thưởng thức trọn vẹn những chất liệu thật đẹp, thật lành từ tràng hoa ấy.

 

Giọt sương trong

Cái đẹp bao giờ cũng làm cho một ai đó phải dừng lại để ngắm nhìn và kính ngưỡng. Sau giờ thiền tọa mở cửa ra, đứng lặng yên trong chốc lát để cảm nhận buổi mai thật hùng tráng và đầy nắng trong lòng, nhìn mọi người chung quanh đang thả từng “giọt sương trong” xuống đất Mẹ một cách nhẹ nhàng và cẩn trọng. Đó là lúc bạn đang biết bạn là ai? Đôi lúc ta phải cho mình cơ hội để hiểu “mình là ai” để rồi được cảm thông, được nâng niu, ôm ấp những gì “rất người” trong mỗi chúng ta.

Năm nay con có cơ hội được chơi với trẻ em trong khóa tu gia đình. Ai cũng nghĩ là quý thầy, quý sư cô chăm sóc và nuôi dưỡng các em rất nhiều, nhưng thật sự anh chị em chúng con cũng được hưởng nhiều năng lượng vui tươi, hồn nhiên khi chơi với các em. Với tâm hồn trong sáng, đất tâm của các em rất dễ tiếp nhận các hạt giống tốt. Bé trai Sita người Ấn Độ luôn luôn gương mẫu trong việc thực tập xếp giày dép. Con không nghĩ là em thuộc bài kệ xếp giày dép nhưng mỗi lần em vào phòng sinh hoạt dành cho trẻ em là những đôi dép trước cửa được đặt ngay ngắn. Có lần Sita đứng trước cửa phòng, nhìn những đôi dép còn lộn xộn, em lúc lắc cái đầu thì thầm: “no good” (không tốt!), rồi khum chiếc lưng nhỏ bé xuống và dùng đôi bàn tay xinh xắn sửa lại cho hàng dép ngay ngắn trở lại. Hình ảnh đó luôn nhắc nhở con ý thức hơn mỗi lần xếp dép lên kệ.

Ba mẹ của các em cũng ngạc nhiên khi nhận được tấm thiệp nhỏ xinh xắn, với những nét bút nguệch ngoạc của con mình trong dịp đầu năm. Trong tấm thiệp đó, các em viết lời cảm ơn ba, mẹ về một vài điều mà ba mẹ đã làm cho các em, đặc biệt các em hứa sẽ làm tốt hơn trước về một điều gì đó. Các em chỉ từ 4 tới 10 tuổi thôi nhưng bé nào cũng rất hớn hở khi quý thầy, quý sư cô nói: “Hôm nay mình sẽ học làm thiệp cho ba mẹ nhé!”. Những câu “đắt hàng” nhất là: “Mommy! thank you for cooking” (cảm ơn mẹ đã nấu ăn cho con), “Dady! thank you for making money” (cảm ơn ba đã kiếm tiền nuôi gia đình), “Thank you for buying my clothes” (cảm ơn ba/mẹ đã mua quần áo cho con), “I promise not to be bad any more” (con hứa sẽ không hư nữa). Có những câu rất nuôi dưỡng mà mình không hề nghĩ tới như: “Thank you for changing diaper when I was little” (cảm ơn mẹ đã thay tã cho con khi con còn là em bé), “Thank you for giving me baths” (cảm ơn ba đã tắm cho con), “I promise to obey to you” (con hứa sẽ nghe lời ba mẹ), v.v. Sita thì chưa biết viết, nhưng không hiểu sao em cũng viết được chữ SITA ngoằn ngoèo lên tấm thiệp ngộ nghĩnh. Không ngờ những tấm thiệp nhỏ bé lại có công năng nhắc nhở các em rất nhiều.

Thật hạnh phúc khi mình chăm sóc các em và được nghe ba mẹ các em kể về sự chuyển hóa của các em. Sau khi tặng thiệp cho ba mẹ, chỉ ngay sáng ngày hôm sau, vừa thức dậy là bé Triny (người Việt) la khóc và lấy cuộn giấy vệ sinh xé nát như mọi ngày. Nhưng khi được mẹ bé nhắc: “Ngày hôm qua con viết trong tấm thiệp tặng mẹ là con hứa sẽ ngoan, không hư như trước nữa, vậy mà bây giờ con lại như vậy. Con không giữ lời hứa rồi!”. Ngay lập tức bé lắng lại, ngừng la khóc và làm theo những gì mẹ nói.

Được chơi với những thiên thần vui tươi, trong sáng, sao mà không được nuôi dưỡng chứ? Nhưng cũng phải có rất nhiều kiên nhẫn, nhất là những khóa tu có nhiều em với độ tuổi quá chênh lệch. Được chơi với các em, con thấy mình được trở về những năm tháng tuổi thơ, thấy mình và các em là một, không khác.

Chân Xứ Nghiêm

 

Ai là tri kỷ

Tôi muốn nói lên lòng biết ơn sâu sắc nhất của tôi đối với bạn, người đã cho tôi biết cảm giác thương yêu chân thật là gì. Bạn đã cho tôi động lực, niềm tin để sống như bao nhiêu người khác trên cuộc đời này và cũng chính bạn đưa tôi xuống hang cùng tăm tối nhất mà tôi cứ ngỡ rằng mình không thể nào thấy ánh bình minh phía trước.

Tôi không thể lấy bạn ra khỏi tôi hoặc chọn lọc vẻ đẹp trinh nguyên của hạt nắng mai long lanh mà quên đi cảnh chiều tà ảm đạm được. Không! Bạn là tất cả sự sống của tôi. Bạn không chỉ là bông hoa còn ngậm giọt sương sớm, là cơn mưa chiều mang theo nỗi nhớ quê hương, bạn còn là lá vàng nằm rải rác khắp khu rừng già, chỉ cần một làn gió nhẹ đi qua là tất cả cùng tấu lên khúc nhạc không tên, mang âm hưởng của sự tự do, nhẹ nhàng và thảnh thơi đến cho mọi người.

Những giây phút bình lặng, yên lắng nhất trong tâm hồn là lúc bạn biểu hiện một cách rõ nét. Bạn là người tri kỷ hiểu tôi nhất từ trước tới giờ. Tôi không ngờ bạn để ý đến những người thương chung quanh mình như vậy. Chỉ cần một cái nháy mắt của tôi thôi, bạn đã biết tôi muốn gì. Có thể đi hết cuộc đời này tôi chẳng bao giờ tìm được một người như bạn. Trong quá khứ, tôi đã làm bạn điêu đứng vì mình, nghĩ lại thật xấu hổ. Có thể tôi không cố ý mà chỉ do sự vụng dại, thiếu chánh niệm và chưa khéo léo đủ mà thôi. Nhưng bạn không bao giờ đòi hỏi, trách móc, la mắng hay nói cái này “đúng” hoặc “sai” gì cả. Bạn im lặng để những thị phi trong đời từ từ lắng xuống và biến mất. Tôi cúi đầu cảm ơn cách hành xử của bạn, thật đẹp và cao thượng biết chừng nào. Bạn muốn bảo vệ người mình thương nên bạn chịu thiệt thòi về phần mình để sóng yên biển lặng. Bạn là người cùng tôi đi xuyên suốt qua mọi chặng đường vẫn còn mang theo những gì tinh anh nhất như thủy tinh óng ánh.

Tôi biết bạn đang dõi bước trên đường tôi đi. Dù ở đâu hay làm gì, bạn vẫn dõi mắt trông ngóng mà chưa hề mệt mỏi, chán nản, bởi vì bạn đã là tôi rồi. Những nhiệm mầu trong cuộc đời vẫn chào đón bạn. Chúng ta hãy thả mình ra để cùng gió trăng đưa mình đi khắp những khung trời mới lạ tự do kia. Chúng ta là ai mà cứ ôm nỗi buồn tủi, giận hờn một mình? Hãy đứng dậy mở cửa ra và thấy những cành cây trụi lá đang đứng vững giữa mùa đông bão tuyết nhưng vẫn hiên ngang, ưỡn ngực, vươn vai để chào đón một mùa xuân rực rỡ. Có thể những mầm non đang ẩn nấp đâu đó trong cành cây khô cằn đó chăng? Bạn hãy nhìn kỹ, nhìn sâu để thấy, tôi không nói dối bạn đâu.

Tôi thấy được bản chất của bạn và tôi là không hai. Nhìn có vẻ khác lạ nhưng kỳ thật bạn và tôi đã đi vào nhau và không còn ngằn mé hay khoảng cách nữa. Tôi đã đi vào da thịt để thật sự là bạn, để “thương” bạn đúng cách hơn. Bạn cũng đã đi vào trong những nỗi khổ, niềm đau của tôi để “hiểu” và chấp nhận thật sự mà không có cái nằm ngoài nhau nữa. Cảm ơn bạn đã làm người tri kỷ đồng cam cộng khổ với tôi đi qua những ganh tỵ, hiểu lầm trong đời để mỗi ngày chúng ta đến gần nhau hơn trong hình thức lẫn nội dung.

Bạn có những ước mơ thật kiêu hãnh, đẹp đẽ và cao cả làm sao, tôi cũng vậy. Chúng ta hãy nắm tay kề vai cùng đi và hướng về phía chân trời tự tại mà ngay trong tự thân nó “đã có” mà không còn phải bôn ba kiếm tìm.

Nói đến bạn như nói đến những tâm hành ganh tỵ, hơn thua, đúng sai, thiện ác có mặt trong mỗi chúng ta. Nói đến “bạn” cũng là nói đến sự gần gũi, ân cần thương yêu không đàn áp, kỳ thị. Nếu chúng ta hiểu được những người “bạn” ở trong mình, tức là chúng ta đang chấp nhận nâng niu những hạnh phúc trong ta không khác. Ai là tri kỷ của bạn? Người đó sẽ nói được tiếng nói trung thực, vô úy từ những khổ đau, hạnh phúc trong tự thân mỗi người.

Chúc các bạn thở được những hơi thở trong lành, cười với những điều nhỏ bé bình dị nhất, để mỗi ngày đến với người bạn trong mình thật lành và đẹp hơn.

Chân Thuần Minh

 

Thương như Thầy thương

Ngày 13/01/2015

Thầy thương kính,

Khóa tu Holidays mừng Năm mới 2015, có hơn 100 người đến tham dự tại Tu viện Mộc Lan. Các sư em nói thầm với nhau: “Năm nay thiền sinh tham dự khóa tu Holidays đông hơn nhiều so với tất cả những năm trước, chắc tại nhờ năng lượng của Sư Ông”. Từ lúc Thầy bị bệnh và phải nhập viện, chúng con càng cảm nhận sự có mặt và sự yểm trợ của Thầy một cách sâu sắc hơn. Đi đâu chúng con cũng thấy hình dáng của Thầy đang dẫn đại chúng đi thiền hành trong khu rừng, đang vẫy tay chào đại chúng, đang quẹo vào con đường mòn đi về Cốc Chịu Chơi…

Anh chị em chúng con đi những bước chân chậm rãi để đi cho Thầy và đi như Thầy. Khi ngồi, chúng con ngồi với cái lưng thẳng hơn, để ngồi cho Thầy và ngồi như Thầy. Mỗi ngày hai buổi, hai xóm cùng tập họp, đắp y cầu an cho Thầy, và cũng để nuôi dưỡng niềm an vui, sự vững chãi của Thầy trong chúng con. Trong các buổi họp, chúng con nói những lời hòa ái, thương yêu. Ai cũng chịu khó phân trần, giải thích ý riêng của mình, đồng thời cũng hết lòng lắng nghe và sẵn sàng tùy thuận theo ý chung, để thương Thầy và thương như Thầy. Vì thế nên sự gắn kết, hòa hợp, an vui trong tăng thân càng tăng trưởng.

Khi thiền sinh đến tham dự khóa tu Holidays, nhiều người nói rằng họ có thể cảm nhận được những năng lượng tốt lành này. Họ nói khi nghe tin Thầy bệnh nặng, họ lo rằng quý thầy, quý sư cô sẽ đau buồn và sự thực tập sẽ xuống dốc. Nhưng khi về tu viện, thấy quý thầy, quý sư cô vui cười, chăm sóc họ, các em thiếu nhi và thanh thiếu niên chu đáo hết lòng, họ rất vui và rất ấn tượng. Có vị nói: “Con nghe Thầy bệnh nên mỗi ngày ráng sắp xếp đi làm về sớm hơn để ngồi thiền, tụng kinh gởi năng lượng cho Thầy”. Có vị kể: “Tăng thân địa phương của chúng con ngồi với nhau thường xuyên hơn trước để cùng gởi năng lượng cho Thầy”. Có vài vị chia sẻ: “Nghe tin Thầy bệnh, con càng muốn về tu viện để được cùng thở với Thầy và với quý thầy, quý sư cô” v.v… Những lời chia sẻ chân tình này làm chúng con an tâm rằng chuyến hoằng pháp tại Mỹ năm 2015 này, nếu Thầy vẫn còn chưa khỏe để trực tiếp đi hướng dẫn thì thiền sinh cũng sẽ đến đông đủ. Vì họ thấy được Thầy là Tăng thân, Thầy là sự tu học, và ở đâu có Tăng thân, ở đâu có năng lượng chánh niệm là ở đó có Thầy. Xin Thầy an tâm để chóng lành bệnh. Chúng con ý thức rằng Thầy đang cố gắng hết sức để trị liệu và hồi phục. Chúng con rất biết ơn Thầy đã và đang cho chúng con rất nhiều thời gian để luyện tập, học hỏi và lớn lên.

Khóa tu Holidays vừa qua có chủ đề: “Trong ấm ngoài êm”. Tuy không hẹn trước, nhưng trong các bài pháp thoại và các buổi thuyết trình, anh chị em chúng con đều nói về sự thực tập của tình thương đích thực. Ai ai cũng cảm động, hạnh phúc với những buổi chia sẻ này. Các em thanh thiếu niên cảm thấy gần gũi và mở lòng hơn, bằng chứng là có hai em thiếu niên chỉ mới 14 tuổi nhưng tự động điền giấy xin phép được tham vấn về những khổ đau của mình. Thường thì các em thanh thiếu niên rất ngại nói về khó khăn của mình. Quý thầy, quý sư cô chăm sóc chương trình thanh thiếu niên phải lân mẫn, hỏi han thì các em mới chia sẻ, hoặc cha mẹ phải đốc thúc các em đến nhờ quý thầy cô giúp giùm, nhưng rất hiếm khi nào các em tự động xin tham vấn.

Có một em trai chia sẻ đã bị cha lạm dụng tình dục từ lúc 5 tuổi. Nhiều năm em tránh không chơi với con trai, và khóa tu này là lần đầu tiên em chơi được. Em không có người đàn ông nào trong đời để em có thể tin tưởng, kính ngưỡng và học hỏi. Trong khóa tu, em cảm thấy các bạn rất tử tế, thân mật và chấp nhận em. Có quý thầy đến nói chuyện và lắng nghe em. Em tâm sự: những hình ảnh đồi trụy thường đi lên trong em, và thúc đẩy em lên mạng để xem thêm những hình ảnh đó. Mỗi lần như vậy, em vừa cảm thấy bị kích thích, nhưng lại có một cái gì như là một cái gút ngay giữa vùng bụng của em thắt lại, làm cho em đau quằn quại. Tuy em chỉ có 14 tuổi, mặt mũi rất đẹp, nhưng em lại có cái nhìn bạc nhược của một người trẻ từng chơi bời trác táng, dáng người ốm yếu, co lại, lom khom, tướng đi không có khí thế và đôi mắt đờ đẫn, khi nhìn những đối tượng trước mình. Em quên trước quên sau rất nhanh và không có khả năng tập trung, em rất khó để sống trong giây phút hiện tại. Trong khóa tu, em học thở với tiếng chuông. Em học đi thiền hành bên cạnh các bạn. Em học có mặt cho dĩa thức ăn trước mặt mình. Em không lên mạng để tưới tẩm những hình ảnh tình dục mà tập đặt tay lên cái gút thắt trên vùng bụng, thở và nói với chính mình: “Tôi đang có mặt cho tôi đây. Tôi thương tôi thật nhiều.” Em tập kịch với các bạn thiếu niên khác trong nhóm. Mẹ của em ý thức rằng em có vết thương hằn sâu trong tâm thức, và chỉ có môi trường của tu viện mới mong chữa lành cho em. Mẹ em sẽ cố gắng tạo điều kiện cho em về tu viện thường xuyên hơn. Mẹ của em thực sự cũng chỉ mới có ba mươi mấy tuổi thôi! Trong buổi truyền giới, em đã lên ttiếp nhận Năm giới cùng với các bạn. Các em thiền ôm với nhau sau đó, và mẹ của em sà vào ôm theo. Quý thầy cũng dừng lại thiền ôm với em. Đây là lần đầu tiên em được nhiều người ôm như vậy, và em cảm thấy rất an toàn và hạnh phúc. Các em thiếu niên thường đến tu viện nói: Đây là khóa tu tuyệt vời nhất đối với các em.

Cứ mỗi lần thấy các em được tung tăng vui chơi, chúng con hạnh phúc lắm. Cảm tạ Thầy cho chúng con được làm người tu, được sống một cuộc đời thật đẹp và có nhiều ý nghĩa. Thầy là tri kỷ của chúng con. Thầy là mỗi giây phút yên bình và ngọt ngào mà chúng con nếm được trong sự tu học và phụng sự hàng ngày. Chúng con nguyện nuôi Thầy với tất cả niềm vui, tình thương và lòng biết ơn của chúng con.

Chân Đẳng Nghiêm

 

“Đại Sứ” búp bê

Ai cũng có những tuổi thơ hồn nhiên trong sáng với những tháng ngày “thần tiên”. Đã và đang đi vào trong từng thớ thịt của mỗi người con. Những lá thư, những món quà mà chúng ta nhận được từ ba mẹ không thể nói hết bằng lời mà chỉ có thể “cảm nhận”. Sau đây là những trích dẫn tấm lòng những người con mặc áo nâu kính dâng lên Ba Mẹ một cách thành kính và trân trọng. Nếu ai đó muốn hiểu Ba Mẹ mình thì hãy đến để rồi tự thấy.

Các bạn trẻ thương mến? Khi tôi nghĩ về bài viết này, tôi hạnh phúc. Khi tôi đang viết bài này, tôi hạnh phúc. Và khi tôi gởi bài này đến báo Làng Mai tôi cũng rất hạnh phúc. Còn các bạn thì sao? Uhm! tôi không thể nào biết rõ, nhưng tôi biết một điều là cả mẹ tôi và tôi đã và đang có nhiều hạnh phúc khi nghĩ về điều này. Hôm nay tôi (một sư cô tuổi đời chưa cao và tuổi đạo còn khá nhỏ) xin mạn phép chia sẻ niềm vui đó cùng các bạn. Mong rằng những ai đang còn có mẹ thì nên trân quý và thấy ý thức là được ta đang có nhiều may mắn. Hãy đến bên mẹ, hãy nói chuyện cùng mẹ, hãy ôm mẹ, hãy cho mẹ biết là ta đang có mặt thật sự cho mẹ và cho ta. Nếu không, một ngày nào đó tôi và bạn sẽ cảm thấy hối tiếc thật sự. Phải chi ngày ấy…!

Mộc Lan, ngày 01/01/2015

Mẹ! Ngôn từ con không thể nào tả nổi
Chỉ mỉm cười nhưng ấm cả con tim
Là món quà cho đi nhưng không bao giờ đòi đáp trả
Mẹ! Là ánh lửa của đêm đông
Là dòng sông nâng tàu thuyền vượt sóng.

Mộc Lan đang bắt đầu vào đông, tiết trời đang dần thấm lạnh nhưng trong tôi thấy ấm áp lạ thường. Tôi chợt mỉm cười và khẽ cảm nhận niềm hạnh phúc đang lâng lâng trong lòng ngực. Tôi thầm cám ơn cô giáo đã khơi gợi và làm thêm chất xúc tác cho mẹ con tôi được kết tủa thành chất sữa thương yêu.

Các bạn biết tại sao không? Trong giờ pháp đàm lớp tiếng Anh, Cô giáo Cheryl hỏi tôi: “Khi còn nhỏ bạn có kỷ niệm hạnh phúc nào không?”. Tôi trả lời: “Dạ! có rất nhiều. Nhưng kỷ niệm hiện giờ đang lên trong con là hình ảnh con búp bê với ánh mắt tròn xoe và có le que vài cọng tóc mà mẹ đã làm tặng khi con còn nhỏ ”.

Bạn ạ! Không hiểu sao hình ảnh con búp bê đó luôn ở mãi trong tôi, nó vừa tỏ vừa mờ. Tôi chỉ thoạt nhớ được một phần của bức hình và nửa phần còn lại dường như bị sương mù bao phủ nên tôi không tài nào nhớ được. Tàng thức của mình thật lạ phải không các bạn? Dầu chỉ nhớ được khuôn mặt của búp bê thôi nhưng tôi chắc rằng nó đã từng thực có. Giờ đây, búp bê đã không còn tồn tại bằng thân ảnh nữa nhưng về tâm ảnh thì mãi còn đọng lại trong sâu thẳm tâm thức tôi. Và tôi chợt nảy ra một ý định ngộ nghĩnh “Hay mình nhờ mẹ làm lại con búp bê đó nhỉ!”

Thế là tôi hớn hở gọi điện về Việt Nam thăm mẹ. Sau khi kể chuyện về lớp học cho mẹ nghe, tôi nói: “Mẹ ơi! Mẹ có thể làm lại cho con con búp bê ngày xưa không mẹ? Nó là con búp bê đẹp nhất mà con đã từng thấy. Bởi vì nó được làm ra từ bàn tay của mẹ”.

Mẹ tôi trả lời “Uhm, ngày xưa nhà mình nghèo nên không có tiền mua đồ chơi cho các con, thấy thương quá nên mẹ mới làm con búp bê đó. Nhưng bây giờ mẹ già rồi, chắc mẹ không làm được nữa đâu con”.

Tôi hơi xúc động một chút khi mẹ nói rằng mẹ ngày càng lớn tuổi. Cho nên thời gian này tôi khá ý thức hơn về sự vô thường. Tôi cố giữ sự bình tĩnh và thủ thỉ: “Mẹ biết là con không phải là người thích chơi búp bê lắm đâu, nhưng vì con muốn giữ một kỷ vật nào đó của mẹ mà thôi. Con tin rằng mẹ sẽ làm được mà!”.

Cuộc đối thoại tạm dừng lại trong hơi thở nhẹ và tôi tin rằng mẹ sẽ làm cho tôi.

Một tuần trôi qua…

Tôi lại gọi điện về Việt Nam và mẹ đã mỉm cười rất tươi khi nói chuyện với tôi: “Mẹ mới mua vải và chuẩn bị làm hai con búp bê cho con”.

Hết sức ngạc nhiên, tôi hỏi lại: “Ủa, sao lại hai con búp bê vậy mẹ?”

Mẹ trả lời: “Có con thì phải có mẹ chứ. Mẹ và con luôn đi đôi với nhau mà!”

Tôi đứng lặng và lòng ngập nắng xuân. Tôi không ngờ mẹ đã nghĩ sâu hơn tôi nghĩ. Mẹ của tôi thật là… Và tối đó tôi đã có một giấc ngủ thật ngon và ngọt lịm.

Sáng hôm sau trong khi ngồi thiền, tôi chợt nhận ra một điều: “Nếu em gái mình cũng có một con búp bê giống vậy thì em sẽ vui biết mấy nhỉ!”

Thế là tôi lại gọi điện về: “Mẹ ơi! Mẹ có biết là tối hôm qua con hạnh phúc lắm không? Dầu chưa nhận được con búp bê, nhưng sao con thấy vui quá! Con nghĩ rằng nếu mẹ làm thêm cho Út một con búp bê nữa thì Út cũng sẽ cảm được niềm hạnh phúc đó giống con”. “Vậy à! Mẹ sẽ làm cho em”. Dù xa nửa vòng trái đất nhưng tôi có thể cảm được niềm vui của mẹ qua giọng nói.

Mẹ vui, tôi vui và em cũng sẽ vui. Niềm vui thật bình dị nhưng thắm đượm tình mẫu tử: Có phải con đường hạnh phúc thật sự có mặt là khi ta vừa bắt đầu cất bước.

Một tháng sau, tôi nhận được món quà từ Việt Nam gởi qua từ một chú cư sĩ sau khi về Việt Nam thăm quê nhà. Và tôi biết rằng đó chỉ có thể là quà của mẹ mà thôi. Phải nói rằng tôi vui biết dường nào. Tôi cùng các sư chị ngồi mở gói quà đó và đặc biệt hơn là có thư của mẹ. Tôi đã đọc cho tôi và các sư chị cùng nghe. Niềm vui lại được nhân lên gấp đôi bạn ạ. Bởi vì mẹ tôi cũng là mẹ của các sư chị vậy. Qua lá thư đó chúng tôi mới hiểu như thế nào là tình thương của một người mẹ. Thế là mấy chị em chúng tôi cùng chụp hình chung với hai con búp bê đó để gởi về cho mẹ.

Con búp bê con do mẹ tôi làm thì mặc đồ màu nâu và đính thêm chiếc khăn quàng màu cổ đồng. Còn búp bê Mẹ chỉ có phần đầu thôi. Ngắm nhìn chúng hồi lâu tôi thấy thương mẹ quá. Bởi vì bên đây đang là mùa đông, tôi thì có đồ mặc còn mẹ thì không, tôi chợt thấy chạnh lòng. Tôi thầm thì “Há chăng đây là cái duyên để mẹ con tôi cùng làm chung với nhau nhỉ!”. Thế là tôi quyết định may tặng Mẹ một chiếc áo mới. Hiện nay Mộc Lan đang vào khóa tu “Holiday retreat” nhưng tôi cũng tranh thủ những khoảng thời gian rảnh rỗi để may cho mẹ một chiếc áo bà ba màu tím (vì mẹ tôi hay mặc chiếc áo này nhất) và thế nào sau này tôi cũng sẽ may thêm một chiếc áo bà ba màu nâu nữa chứ. Tôi đã thật sự hạnh phúc suốt cả khóa tu này. Bởi vì ngoài tình thương của mẹ tôi còn đón nhận thêm những tình thương từ các sư anh, sư chị của tôi và ngay cả các bạn thiền sinh. Tôi thấy gần cuối khóa tu, các bạn thiền sinh có nhiều nụ cười và hạnh phúc hơn bởi vì họ đã biết trở về để làm bạn và chơi với chính mình.

Cám ơn mẹ đã giúp con hiểu và cảm thêm như thế nào gọi là “Tình yêu đích thực”.

Mùa đông là mùa trở về

Cây trở về

Và con cũng trở về

Và đây là lá thư mẹ đã viết lại cho tôi. Tôi xin chia sẻ cùng các bạn trẻ gần xa:

Con thương nhớ!

Mẹ gởi tặng con 2 con búp bê do chính tay Mẹ làm. Hai búp bê một mẹ, một con sẽ đồng hành cùng con trong suốt cuộc đời.

Mẹ muốn gởi “Đại Sứ” của Mẹ đến con, để lúc nào mẹ con ta cũng được gần nhau. Hy vọng là Đại Sứ của mẹ sẽ giúp con vơi bớt nỗi nhớ nhà, nhớ mẹ và cho con thêm sức mạnh trên con đường tu học.

Mẹ cảm ơn con đã không quên búp bê mẹ làm ngày trước. Ngày đó không có tiền mua đồ chơi nên mẹ phải sáng tạo đồ chơi cho các con. Búp bê làm từ áo cũ nên “da” màu trắng đục chứ có được trắng nõn đâu. Vậy mà con vẫn nhớ tới bây giờ. Mẹ cảm động lắm con à.

Lần này mẹ làm cho con hai con búp bê tượng trưng hai mẹ con mình. Tuy không đẹp như ngoài bán nhưng búp bê đó đã gói trọn tình cảm yêu thương mẹ dành cho con. Mẹ tin rằng hai mẹ con mình – từ người làm đến người nhận quà đều rất vui và hạnh phúc, có đúng không con?

Mẹ chúc con luôn vui, khỏe và luôn xứng đáng với mọi việc được giao. Mẹ rất hạnh phúc về con đó, con yêu.

Cho mẹ gởi lời thăm quý Thầy và quý Sư cô bên đó nhé.

Mẹ của con.

Chân Hiệp Nghiêm

 

Ba mặc áo mới

Hai tháng rồi, ba ở với chúng Mộc Lan. Đến bây giờ con vẫn chưa hết bồi hồi và vui mừng ngày con đón ba về Mộc Lan. Cảm ơn ba đã nghĩ đến con, nghĩ đến Mộc Lan khi thân và tâm ba cần được chăm sóc. Ba ơi! Con ao ước ngày này từ khi con mới bắt đầu biết thở, biết cười, con ấp ủ giấc mơ ba con mình cùng ngồi thiền, tụng kinh, đi thiền, ăn cơm chánh niệm, nghe pháp, làm việc v.v. mỗi ngày. Và bây giờ ba đang có mặt ở đây. Đó là một nhiệm mầu phải không ba? Sự có mặt của ba giúp con luôn có sự nhìn lại trong công phu thực tập nhiều hơn.

Đây là một dịp may hiếm có cho con được gần, được chơi, được hiểu rõ ba hơn. Con có cái tên rất ngộ ngộ, ba thường gọi con là “sư cô con”. Ba con dân dã, mộc mạc, chân quê như những lá thư ba viết cho con, cho Đại chúng Mộc Lan. Đọc thư ba, con thấy ba trong con được hiểu, được thương. Ba thương kính, con rất mến sự chân thành trong mỗi lá thư của ba, đây là chiếc áo đẹp đầu tiên ba được mặc ở đất thiêng này. Khi con thực tập gởi cho ba lá thư Đại chúng khen ba, ba đã hồi âm lại:

Ngày 11 Tháng 12 năm 2014

Con chúc quý sư cô dồi dào sức khỏe, tu được nhiều thành quả. Đối với ba lời khen chê không có gì là quan trọng. Chỉ có lương tâm của mình hiểu thấu hay không thôi. Sư cô con đừng lo lắng suy nghĩ nhiều cho ba mà sinh bệnh để làm ba không vui. Bữa này không nên viết thư từ gì nữa, để cho tâm ba được an tịnh một thời gian (và có sư cô nào viết thư cho ba thì cứ viết nhé!). Thôi ba nói ít sư cô hiểu nhiều.

Ba của sư cô con

Ba ơi, con đọc thư ba viết mà như uống được ly nước mát ngày hè. Quý sư chị cứ nghĩ là con sẽ buồn khi ba không cho con viết thư cho ba nữa. Nhưng ba ơi! Con hạnh phúc lắm khi ba thích quý sư cô viết thư thăm hỏi ba.

Và đây là lá thư thứ hai của ba:

Ngày 20 Tháng 12 năm 2014

Kính thưa Sư cô con!

Trong quá khứ ba có vụng về, ba nói với sư cô con nhiều điều không phải với sư cô con, xin sư cô con bỏ qua cho ba. Ba xin lỗi sư cô con và ba xin chúc sư cô con tu tập được thành quả, sớm được giác ngộ để giúp cho gia quyến mình và giúp cho tình nhân loại được giải thoát luân hồi, được Phật pháp gia hộ độ trì, thôi ba nói ít sư cô con hiểu nhiều và ba xin chúc sư cô con đón một mùa Noel được dồi dào sức khỏe. Sống như thế nào cho quý thầy và quý sư cô thương yêu nâng đỡ chỉ dạy như anh em một nhà là ba mừng hơn cả. Sư cô con đừng nên khắc khoải bồn chồn, thao thức, phải giữ gìn thân tâm được an tịnh, thanh cao và khi nào suy nghĩ nhớ đem lá thư này ra xem là sẽ quên ngay liền và cảm thấy hạnh phúc an lạc rất nhiều, rất nhiều.

Ghi nhớ: nên giữ lá thư nầy, đừng nên hủy bỏ sư cô con nhé!

Ba xin tạm biệt sư cô con nhé!

Ba về đây cùng tu với con, cho con cơ hội thương ba thật sự hơn và đây là chiếc áo ấm thứ hai mà đến bây giờ con mới khám phá ra. Ba thương con nhưng giấu trong lòng, nay nhờ ba về tu học với Tăng thân, tình thương ba dành cho con được lộ ra. Con nhớ tối hôm đó con làm ba giận vì chuyện ba còn hút thuốc lá. Nhưng may quá, ba đã không giận con. Thời gian đó lớp Anh văn của con đang thực hành đặt câu hỏi và trả lời. Con nghĩ đây là cơ hội cho con hiểu ba hơn, nên con đã nhờ ba giúp con trả lời ba câu hỏi: Ba thích điều gì nhất ở tu viện Mộc Lan? Ba thương ba như thế nào để người thân ít lo lắng cho ba? Và ba chuẩn bị hành trang gì cho nửa đời còn lại?

Ba đã đồng ý ngay. Sáng mai ba đưa cho con tờ giấy với những câu trả lời rất dễ thương. Qua đó, con tin là ba đang và sẽ có những ngày tháng đẹp.

Ba thương! Trưa nay được ngồi bên cạnh cùng ăn cơm với ba và đại chúng, con thấy giấc mơ gia đình mình cùng ngồi ăn cơm trong im lặng nhưng ấm áp tình thương đang biểu hiện. Nhìn ba ăn cơm, con biết ơn ba nhiều. Khi ba ở đây có đủ sức khỏe để đi thời khóa cùng Đại chúng. Ba sống tự nhiên và thật thà nên con cũng hưởng cái đẹp ấy từ ba. Càng ngày bước chân ba càng vững vàng, thong dong hơn. Con kính tri ân Thầy, Tăng thân và tất cả nhân duyên đã vun đắp cho tình cha con mình đẹp và dày sâu hơn mỗi ngày.

Con của tăng thân
Chân Trăng Ngàn Dặm

 

Chú Bê con quy y “Nhị Bảo”

Câu chuyện này hoàn toàn có thật. Chuyện kể như vầy:

Có một ngày cũng không hẳn là xưa, khi tôi đang ở nhà chơi cùng mẹ. Tôi đang ở nhà trong thì nghe tiếng mẹ tôi gọi: “Mèo ơi, con ra Quy y cho con Bê đi, nó đang ở ngay hàng rào nhà mình nè!”. Nghe xong tôi liền chạy ra và thấy con bê đang gặm cỏ sát hàng rào, trông thật dễ thương. Tôi đi tới chỗ nó thật nhẹ nhàng và nhìn vào mắt nó một cách hiền từ thương mến. Tôi khẽ gật đầu chào nó, và lạ thay, con Bê nhìn tôi bằng cặp mắt trìu mến và cũng khẽ “gật đầu” chào lại. Ôi! đôi mắt nó đúng là cặp mắt bò hiền lành và thật trong sáng. Sau khi “thăm hỏi” qua lại, tôi mới nói với con Bê rằng: “Chị Quy y cho em nhé!”. Lạ thay, con Bê lại khẽ “gật đầu”. Vậy là tôi tiến hành Lễ Quy y cho con Bê.

Tôi nói: “Bê về nương tựa Bụt, người đưa đường chỉ lối cho Bê trong cuộc đời”.

Con Bê nhìn tôi “gật đầu”.

Tôi tiếp tục: “Bê về nương tựa Pháp, con đường của tình thương và sự hiểu biết”.

Con Bê vẫn nhìn tôi và lại “gật đầu”.

Tôi hăng hái đọc tiếp: “Bê về nương tựa Tăng, đoàn thể của những người nguyện sống cuộc đời tỉnh thức”

Con Bê vẫn nhìn tôi, nhưng bất ngờ Bê “lắc đầu” và chạy mất…

Thế là kết thúc câu chuyện giữa tôi và Bê con đáng yêu.

Tôi vào trong nhà và kể lại câu chuyện cho mẹ tôi nghe, mẹ cười đau cả ruột. Còn tôi thì ngồi yên và tự hỏi: “Tại sao nghe đến nương tựa Tăng thì chú Bê liền chạy mất vậy nhỉ!”. Hay là Bê con thấy rằng chúng tôi đang trong thời kỳ pháp nạn (Bát Nhã) nên Bê con cũng mất lòng tin nơi Tăng Bảo chăng? Mình phải làm gì để khôi phục lại niềm tin đó?”

Bây giờ đây khi nghĩ lại chuyện con Bê tôi vẫn mắc cười, nhưng sau thời gian tu tập trong Tăng thân, tôi thấy thực sự mình phải làm gì đó để Tam Bảo vẫn là niềm tin lớn trong mỗi người chúng ta cũng như cho người đang thật sự cần đến chúng ta. Vì nếu có Bụt Bảo, Pháp Bảo nhưng lại không có Tăng Bảo thì Phật pháp cũng khó trường tồn. Vậy thì trước hết Tăng bảo phải thật sự hòa điệu cùng nhau, không hơn thua, tị hiềm v.v. Và cốt tủy nhất là phải thương yêu nhau thật sự như một gia đình bằng chính hành động của mình chứ không phải chỉ trên bề mặt của ngôn từ.

Cuộc sống đi qua thật mau, tôi nghĩ mình cũng không còn nhiều thời gian trong việc nhai đi nhai lại những sầu đau chán chường không cần thiết. Việc chính tôi cần phải làm là cố gắng thực tập để có nhiều bình an, niềm vui, lợi lạc, chuyển hóa, để xây dựng được bản thân cũng như góp phần cho Tăng thân càng ngày càng vững mạnh. Rồi một ngày nào đó khi tôi gặp lại Bê, hi vọng rằng khi tôi nói “Bê về nương tựa Tăng, đoàn thể của những người nguyện sống cuộc đời tỉnh thức” thì Bê vẫn nhìn tôi bằng cặp mắt bò trìu mến và khẽ gật đầu.

Chân Hải Nghiêm

BỐN MÙA HOA NỞ

Sáng nay thức dậy mình nhìn qua khung cửa, vẫn là những cành cây khô hùng vĩ trong màn đêm đang vươn mình hòa với bầu trời đầy sao, vẫn là tiếng gió khua nhè nhẹ ngoài sân, mình thức giấc.

Không khí tinh khiết và trong lành lan tỏa khắp nơi như một món quà khởi đầu một ngày mới đem đến cho muôn loài. Mình mỉm cười và xua đi những đám bèo của thói quen suy tư đang lan đến trong tâm thức, tập trở về với hơi thở và giây phút hiện tại để cảm nhận tấm lòng của sự sống chung quanh.

Mộc Lan ơi! Bạn luôn luôn là thế, vững chãi và an bình của năng lượng tâm linh. Từ những cây sồi, cây thông hùng vĩ hàng trăm tuổi, đến những đóa hoa vàng tím lẫn trong đám cỏ ven đường hay nơi những con đường mòn quanh xóm, ven rừng nơi nào cũng thấm nhuần năng lượng của ân tình và trân trọng sự sống.

Mình đã nhận ra dầu trong năm, bạn mang những màu áo khác nhau. Màu trắng của hoa Mộc mùa xuân; màu xanh, màu vàng của mùa thu, hay chiếc áo của mùa đông lạnh giá… thì nơi đây vẫn là mảnh đất nồng ấm tình người và chứa đầy năng lượng tâm linh của sự chuyển hóa và chữa lành.

Sự sống được ươm mầm và lớn lên trong tình thương, đã có biết bao nhiêu người chung tay xây đắp, giữ gìn để làm lớn lên tình thương đó. Bạn cho bao nhiêu không gian để ôm lấy những khó khăn của đời sống bằng tiếng nói, tiếng cười, lẫn giọt nước mắt, mồ hôi… Bạn đã cho bao nhiêu, để có bếp lửa hồng tỏa không khí đầm ấp gia đình dành tặng những mảnh đất tâm hoang dại đang đi tìm ý nghĩa của cuộc sống. Một con người mang ước muốn chuyển hóa tự thân và làm đẹp cuộc đời. Mộc Lan ơi! Bạn là chiếc rễ tâm linh trong mình từ bao đời bao kiếp hay chỉ mới bắt đầu từ đời sống này? Bằng cách này hay cách khác, bạn đã luôn mở  cửa cho mình, dầu hành trang mình đến đây chứa đầy những hành lý cồng kềnh của thế gian. Những cánh cửa của chấp nhận, kiên nhẫn v.v. đã giúp mình dần dần tập trở về với hơi thở, tập mỉm cười, tập làm quen với cuộc sống cộng đồng. Để một ngày mình nhận ra mình có mặt với mình, có cha mẹ, anh chị em tâm linh, huyết thống và bao người nữa đang sống trên mảnh đất hiền hòa này từng giây, từng phút. Được cùng  nếm hương vị tương chao mà cuộc đời đã tặng cho mỗi người nơi đây như một món quà. Và hơn hết là món quà yêu thương nơi tâm người, nơi thiên nhiên.

Mộc Lan ơi! Mùa đông năm nay mưa nhiều hơn mọi năm. Buổi sáng trời lạnh và sương giá vào ban đêm. Có loài cây nào có thể ra hoa vào tiết trời như vậy không? Góc vườn có cây Hải Đường mỗi ngày vẫn nở những đóa hoa hồng trắng, Noel này chị em mình đã làm cho nhà bếp những bông tuyết thanh tao để mừng Giáng sinh và còn nữa: những đóa hoa của nụ cười, của sự thực tập nuôi lớn chất Bụt trong tự thân âm thầm mỗi ngày ươm mầm và lớn dậy. Dù có đi đến nơi đâu, hai tiếng Mộc Lan vẫn luôn ấm áp trong tâm khi nhớ về.

Chân Trợ Nghiêm


Chúng xuất sĩ tại tu viện Mộc Lan

Kính thưa các bạn!

Một tràng hoa được gom góp lại bởi những đóa hoa bé nhỏ nhưng rất đậm màu sắc của tình anh chị em, tình người, tình tự do bao la và tình thương chân thật… Tất cả được thể hiện qua cách sống hằng ngày của các anh chị em nhà “Mộc”. Chỉ có những giây phút bình an, những buổi thiền tọa, thiền hành thì những lời thật sẽ được nảy mầm qua lời văn, lời thơ. Mời các bạn đến ngôi nhà Mộc Lan để thấy, để tận hưởng và để hòa mình vào dòng chảy của Tăng Thân. Và Tăng Thân mình (nói chung) cũng là một tràng hoa tuyệt vời phải không, thưa các bạn.

Ân nghĩa bên trời

“Mỗi  độ xuân về mang áo mới

Hoa hồng liễu lục thật xinh tươi

Hạ đến ngàn cây phô sắc thắm

Hạt lành, trái ngọt khắp nơi nơi

Rừng thu rực rỡ bày muôn sắc

Đông sang hoa tuyết ngập lưng trời”.

Những ngày này đi thiền hành trên mảnh đất Lâm Tuyền, những câu văn lung linh trong bài “Bài kinh ca tụng đất Mẹ” cứ nhịp nhàng theo từng bước chân con. Cảnh Tịnh Độ là đây, nhiệm mầu, xinh đẹp và tráng lệ, vốn từ ít ỏi của con không cách chi diễn tả hết được. Con mở to mắt ngắm nhìn và thưởng thức. Ý thức từng bước chân trên tuyết trắng xóa, con biết con cũng đang bước cho Thầy, cho cha mẹ con ở quê nhà, cho các anh chị em của con đang ở khắp nơi.

“Tu Viện – Học Viện: Nơi nào qua, lòng lại chẳng yêu thương”

Bốn năm ở Học Viện, bây giờ mới nghe năm chữ: “Phật Học Viện Ứng Dụng” mỗi ngày mỗi quen thuộc và thực hơn trong con. Khi con đi tu, con thích mình được ở trong một nơi gọi là “chùa” hay “Tu viện” hơn là Viện Cao Đẳng Phật Học Làng Mai, Viện Phật Học Ứng Dụng Châu Âu hay bất cứ một Viện nào khác… Đồng thời nghe trong mình thích chữ “Tu” hơn chữ “Học”. Mỗi khi nghe có ai hỏi con đang ở đâu? Con thích trả lời mình đang ở Tu Viện hơn là trả lời con đang ở Học Viện, nghe có cái gì tự thấy hợp lý hơn vì mình là thầy tu mà! Cái từ ngữ vậy chứ cũng kẹt lắm, kẹt vào là khó lấy ra. Thực ra thì Học và Tu rõ ràng là song hành, không thể vắng một trong hai cái, người hành giả muốn đi xa hơn trên con đường tu tập cũng cần đến hai yếu tố này: Học và Tu. Vậy mà có lúc vẫn kẹt như thường. Nhiều lúc cái ý thức lạ vậy đó!

Những ngày tháng đầu ở Học Viện không phải dễ dàng để con có thể quen thuộc và hòa nhập được. Lại thêm nhà nước Đức rất ưu ái và có chế độ đặc biệt cho những người nhập cư nên tất cả anh chị em chúng con được ra trường học tiếng Đức. Những ngày học hành, thi cử vất vả, con như sống lại cái không khí căng thẳng của mùa thi trước đây. Đại chúng yểm trợ hết lòng để chúng con có thời gian cho việc học hành, ôn luyện đàng hoàng để có thể vượt “vũ môn” vào kỳ thi cuối khóa. Ui chao, nhớ lại những ngày đó mà vui, ngày đi thi còn được đội nấu ăn đãi cho món “chè đậu”, được nhắc là không được ăn chuối, kẻo trượt vỏ chuối …, thiệt là dễ thương!

Nơi này, một mô thức sinh hoạt mới khác với các trung tâm khác của Làng Mai. Có tuần bảng thời khóa được chia ra làm ba cột. Ba cột cho mỗi thời khóa của mỗi khóa học. Thời khóa của đại chúng xuất sĩ song song với các thời khóa khác, duy chỉ có giờ ngồi thiền, thiền hành, ăn cơm là chung với nhau.

Lúc đầu chưa quen, con còn cấn cái và có rất nhiều câu hỏi: thời khóa như vậy thì năng lượng tu tập chung có loãng quá hay không? Lỡ một khóa học nào ra trễ hơn thì làm sao buổi thiền hành bắt đầu được đúng giờ? Chúng xuất sĩ cũng muốn vào tham dự các khóa học có được không? Có ai giúp quý thầy, quý sư cô giáo thọ trong các khóa học không? Sau này mình ở đây, mình có phải mở khóa học hay không?… rất nhiều câu hỏi miên man hoài… mà nói thật là cho đến thời gian này con vẫn chưa có câu trả lời cho tất cả những câu hỏi mà con đã tự đặt ra cho mình. Nhưng con thấy con cũng không vội vàng, có những câu hỏi, những quan tâm mà con biết là câu trả lời sẽ không đến dễ dàng. Nhiều câu trả lời cần rất nhiều công phu, cần sự thực tập nhìn sâu và cần sống với nó! Có một điều con tin tưởng và luôn là nguồn sức mạnh cho con, đó là “tình huynh đệ”. Con biết xung quanh con luôn có Tăng thân: anh chị em xuất sĩ đang nỗ lực từng ngày để chuyển hóa tự thân, hòa vào công trình xây dựng đại chúng. Dù có khi lên xuống, dù có khi đi qua những khó khăn nơi tự thân mỗi người nhưng những lời dạy của Thầy, sự nâng đỡ, cưu mang của đại chúng cùng với chí nguyện ban đầu luôn là ánh sáng cho tự thân mỗi người và cho ánh sáng chung.

Thầy thương kính,

Con biết Thầy luôn có mặt đó cho Học Viện. Học Viện là một đứa con của Thầy. Vì tình thương lớn, Thầy đã cưu mang và sinh ra trung tâm này, làm đạo tràng tu học cho người dân Việt cũng như Tây phương trong cộng đồng châu Âu này. Thầy đã gieo trồng hạt giống Hiểu và Thương và truyền trao cho những người con của Thầy. Con biết rằng Viện Phật Học Ứng Dụng Châu Âu này không phải của những thầy, những sư cô đang có mặt ở đây mà Học Viện là công trình chung của Tăng thân khắp chốn, cư sĩ cũng như xuất sĩ. Mỗi ngày sống nơi này, con luôn trân quý và giữ gìn! Con biết sự đóng góp hay nhất của con là sống hạnh phúc, là sự thực tập bước chân, hơi thở, nuôi dưỡng tình thương và sự hiểu biết lớn lên mỗi ngày.

Con nhớ hoài ngày con được truyền đăng hai năm về trước, khi con trình lên Thầy bài kệ của con, một bài kệ như con nít lớp ba làm thơ. Con nhớ khi con đọc ra cho các sư chị của con nghe, ai cũng cười và làm cho con mất hết tự tin để đọc lên trong ngày Lễ truyền đăng. Nhưng khi con quỳ trước Thầy, trong không khí trang nghiêm và xúc động đó, con thấy bài kệ của con rõ ràng hơn. Đó là bài kệ đẹp nhất trong giây phút đó. Bài kệ đó đã đến với con rất tự nhiên, con rất hài lòng vì nó chân thật với ước mong và sự thực tập của con. Con nhớ hai câu đầu tiên được làm ra vào một buổi khuya khi con về phòng ngủ, cơ thể mệt mỏi vì công việc và những lo lắng. Con ngồi yên trên giường, thở và tập buông xuống những suy nghĩ miên man để có thể đi vào giấc ngủ và tự nhiên có hai câu thơ đi lên:

“Có mặt nơi hơi thở

Về nhà trong phút giây”

… rồi không ra thêm một câu gì nữa hết. Trong đêm tối, con tìm cây bút để ghi lại. Hai câu sau thì gần đến ngày truyền đăng con mới viết tiếp khi con có cảm hứng nghe Thầy dạy về năm nguồn năng lượng “tín – tấn – niệm – định – tuệ”.

Thầy nghe và Thầy khuyến khích, khen hay lắm, làm con “ốt dột” quá chừng. Con mỉm cười thấy Thầy lúc nào cũng nhiều phương tiện quyền xảo để làm người kia trở nên tự tin và lớn mạnh hơn lên!

Mùa An Cư Kiết Đông, con xin phép đại chúng ở Học Viện cho con được về Làng an cư ba tháng mùa đông. Con ước mong được nghe pháp thoại trực tiếp từ Thầy và được nghe pháp thoại cho chúng xuất sĩ tại Sơn Cốc. Về Làng, Thầy không khỏe! Con nghe trong mình những cảm xúc đầu tiên là “tủi thân”! Rồi con tập tiếp xúc với Thầy nơi mỗi thầy, mỗi sư cô lớn, nơi mỗi sư chị, sư em trong đại chúng. Sự sống Thầy đã hòa vào nơi từng lá cây, ngọn cỏ Phương Khê, nơi mỗi bình minh xóm Thượng, nơi đồi mận xóm Mới, rừng bạch dương xóm Hạ.

Con biết ơn Thầy đã trao truyền cho con pháp môn “hơi thở”, giúp con biết nương vào hơi thở trong những lúc bình an để nuôi dưỡng niềm hạnh phúc; trong những lúc khó khăn để trầm tĩnh, lắng yên đối diện. Con kính lạy Thầy với tất cả niềm tri ân và kính thương của con!!!

“Ân nghĩa bên trời mãi dựng xây”.

Nối lại tình thâm

Tình thương bắt đầu từ gia đình

Trước khi về thăm gia đình, con muốn cùng bố mẹ qua thăm bà nội, có lẽ đây là cơ hội cuối trước khi bà lìa trần. Con nghĩ thăm bà lúc bà còn sống tốt hơn là sau khi bà mất mới về tụng niệm, cầu siêu cho bà. Bây giờ bà còn minh mẫn, tỉnh táo, bà có thể tiếp nhận sự có mặt của con, và hy vọng những lời chia sẻ chân thành của con sẽ giúp bà chuẩn bị hành trang cho chuyến đi kế tiếp.

Ông bà của con ly dị và sống xa nhau hơn hai mươi năm nay rồi. Thường khi mình bước vào một cuộc hôn nhân, mình mong sẽ còn sống bên nhau tới khi đầu bạc răng long, nhất là đến tuổi già vẫn còn người bạn tri kỷ cho đỡ cô đơn trong khi đàn con cháu bận rộn công việc cả ngày đêm. Nhưng tới tuổi già thì ông bà ly dị vì không biết cách chuyển hóa những nội kết, lại sống theo tập khí của mỗi người và ông lấy vợ sau. Bà rất đau khổ, sống với nỗi cô đơn và hờn giận. Sự ly cách của ông bà cũng là nỗi đau buồn cho đại gia đình, những xung đột và tình thương trong gia đình bị rạn nứt.

Con là một người trẻ xa quê hương và lớn lên ở Tây Phương, con nghe rất nhiều về chữ “tình, chữ “nghĩa”, nhưng chưa thật sự hiểu. Trong tiếng Anh, chữ tình là “love”, nhưng chữ “nghĩa” con chỉ nghe mà chưa cảm nhận được. Nhờ chuyến thăm gia đình lần này đã giúp con hiểu được chữ “nghĩa” khi ông nội con đồng ý qua thăm bà nội.

Con cảm thấy quá may mắn vì chuyến thăm gia đình như là một khóa tu gia đình được tổ chức ngay tại nhà bác gái của con, gia đình bác gái con theo đạo Công Giáo. Con tôn trọng nếp sống của gia đình bác, nhưng những thực tập chánh niệm chính là sự biểu hiện của hiểu và thương, phát xuất từ ước muốn cho mọi người được an vui và khỏe mạnh. Nhờ ý thức đó, những thực tập căn bản được lồng vào đời sống hàng ngày một cách trôi chảy và tự nhiên. Thật là một cơ hội thực tập đạo Bụt đi vào cuộc đời, đạo Bụt ứng dụng rất mầu nhiệm.

Qua đến nhà bà, con được biết ông bà của con quen thân với bố mẹ của sư cô Thoại Nghiêm khi ở Đà Lạt. Bác gái con liền gọi điện cho ông con đang ở Pháp mời ông qua chơi nhân dịp có con, sư cô Thoại Nghiêm và bố mẹ của con về thăm. Ông đồng ý một cách bất ngờ, nhưng các cô chú con còn e ngại rằng: nếu ông không ân cần với bà, bà sẽ bị trầm cảm lại lần nữa và bác gái sẽ phải chăm sóc cho bà với những đổ vỡ sau chuyến viếng thăm. Đêm đó trong khi con băn khoăn không biết phải làm thế nào để mọi người được an vui thì bà cũng trằn trọc cả đêm không ngủ được vì phải nghĩ cách tiếp đón ông sau bao năm xa lòng cách mặt, bây giờ cuối cuộc đời mới được gặp lại nhau.

Sáng hôm sau bà tươi cười rạng rỡ. Bà kéo con vào phòng và nói: cho dù ông có cái tánh đi chơi làm bà khổ nhưng ông vẫn là một cột trụ cho gia đình được có ngày hôm nay với bảy người con nề nếp và một đàn cháu rất dễ thương. Nếu không có ông thì có lẽ gia đình đã tan nát rồi. Vì vậy bà quyết định sẽ đối xử với ông một cách tử tế. Bà nghĩ đến cách chăm sóc cho ông từng ly từng tí, mỗi buổi sáng, bà thường nhắc con cháu làm nước cam cho ông vì bà biết ông thích uống nước cam. Bà cảm thấy thông cảm cho ông vì bà sau đã qua đời, chắc ông cũng cô đơn.

Ngày ông tới, sau khi chào mọi người ông liền lên tiếng gọi “Bà ơi! Bà đâu rồi?”. Giây phút ngậm ngùi khi ông lên lầu chào đón bà, hai người ôm nhau, ai cũng cười tươi như mùa xuân đang trở lại. Những giọt mưa xuân cũng rơm rớm ứa ra trong mắt những người xunh quanh, cảm động bởi tình nghĩa chưa phai. Bà chiêm ngưỡng dung nhan của ông thật kỹ rồi nói: “Ông sao nay già và xấu đi rồi!” Con pha trò: “Bà còn một cái răng mà còn đẹp lắm chứ!” Ai cũng cười vui vẻ.

Sáng hôm đó, sư cô Thoại Nghiêm và con giúp bà chuẩn bị tinh thần bằng phương pháp tưới tẩm hạt giống tốt. Con xin bà kể lại chuyện tình ngày xửa ngày xưa khi ông mới thương bà.

Ngày sau, ông có dịp đi chợ trời cùng con, ông mua một bó hoa hồng xinh xinh, và nhất định cầm nó suốt cả buổi để tận tay mang về cho bà chứ không muốn bỏ vào túi nilon, ông sợ làm dập cánh hoa. Trong những buổi ăn, bà gắp thức ăn cho ông và chăm sóc cho ông tận tình. Có những buổi mọi người ngồi ăn cơm trưa nói chuyện với nhau hoặc bận làm việc khác, ông bà ngồi trước sân nhà, tâm sự cùng nhau… Những hình ảnh này mang lại cho con nhiều hạnh phúc. Ông bà đã và đang hồi phục lại những nét tình người nho nhỏ như Mẹ Theresa có nói: “Tình thương bắt đầu từ gia đình, vấn đề không phải là mình làm bao nhiêu mà là bao nhiêu tình thương chúng ta đã để vào việc làm đó”  (Love begins at home, and it is not how much we do … but how much love we put in that action).

Có một hôm ông bà ngồi chơi, con hỏi về sở thích vẽ tranh sơn dầu của ông. Ông kể: Ông có vẽ tặng cho bà một bức tranh cảnh phố cổ Hà Nội. Bà liền lục trong kệ ra bức tranh đó, mặt sau bức tranh ông viết: “Phố cũ Hà Nội, nơi mình mới gặp nhau và xây dựng cả một gia đình. Tặng Cúc với niềm thương mến”.  Điều này giúp con nhận ra ly dị là trên giấy tờ thôi, là những ước lệ mình đặt ra cho nhau, còn tình nghĩa là những gì có thật trong lòng người, khó mà phai.

Ta hạnh phúc liền giây phút này

Mẹ của con rất vui tính, mỗi khi có dịp ngồi ăn chung cả nhà, hoặc bố chơi đàn guitar là mẹ hát hết lòng, mẹ còn có năng khiếu tạo niềm vui cho mọi người hát theo những bài hát thực tập Làng Mai như Le bonheur c’est maintenant. Mẹ viết xuống những lời bài hát trên bề trái cuốn lịch cũ, và tập cho mọi người cùng hát, tạo không khí nhẹ nhàng, vui vẻ trong nhà. Sau hai tuần thăm nhà, mọi người thuộc lòng bài Le bonheur và có lúc con bắt gặp bác trai nhẩm hát một mình theo nhạc không lời. Bác trai là người địa phương và là một con chiên ngoan đạo, nhưng bác ăn rất ngon miệng những bữa cơm chay mà sư cô Thoại Nghiêm nấu với rất nhiều niềm vui. Một hôm, sau khi nghe kể gia đình thích ăn món ‘hắc cảo’ (yum cha) sư cô sáng kiến ra cách làm với nhân liệu chay. Tối hôm đó cả nhà vừa ăn vừa gật gù khen ngon, ai cũng vô cùng hoan hỷ ăn chay hoàn toàn trong những bữa ăn cùng gia đình. Đây là một hạnh phúc lớn vì trong tuần đó đã có khoảng vài con gà và một ít con heo, con bò được tha mạng sống. Cậu con trai trên hai mươi tuổi của hai bác vẫn còn sống ở nhà với ba mẹ, vốn là người ít nói nhất, nhưng trước mỗi bữa ăn đều chắp tay cúng xá một cách tự nhiên và vô ngại. Có khi ăn sáng một mình, anh cũng nhớ thực tập chấp tay mà không cần ai nhắc nhở.

Bác gái của con thường ngày rất lu bu với công việc trong nhà, công sở…, có khi mặt tắt mày tối với những lo âu và buồn lòng vì thiếu sự truyền thông trong gia đình. Sự có mặt vui vẻ và nhẹ nhàng của sư cô Thoại Nghiêm trong mỗi bữa nấu ăn là tấm gương giúp cho bác gái cách sống an hòa mà bác có thể tạo dựng được trong cuộc sống hàng ngày. Với sự nâng đỡ tinh thần hàng ngày, dần dần bác mở lòng và có thể tâm sự những khó khăn và bức xúc đã làm nụ cười của bác phai nhạt và sinh hoạt ngày cành trở nên nặng nề.

Có hôm mệt nhoài, con mở CD thiền buông thư của sư cô Chân Không cho cả nhà thực tập. Con rất biết ơn sư cô Thoại Nghiêm đã dùng mọi phương tiện để tưới tẩm những hạt giống tốt lành và an vui trong mọi người một cách tự nhiên, cũng như tạo không khí vui vẻ và đầm ấm trong nhà mỗi ngày cùng những bữa cơm thú vị. Những ngày có cơm nguội là chúng con bắc chảo lên làm món cơm rang áp chảo mà Sư Ông đã từng làm với đầy tình thương cho các chị em chúng con ăn. Món cơm rất mộc mạc này con cũng trao truyền lại cho gia đình và mọi người đều ăn rất hết lòng! Nó trở thành món ăn “plat du jour” (ưa chuộng) của nhiều ngày, và bà của con chỉ còn một cái răng cửa cũng muốn ăn luôn! Bà nhai nhóm nhém bằng lợi mà cũng khen ngon lắm vì bà đang được ăn tình thương và niềm vui an lành trong sự có mặt thật sự của gia đình. Con nhận ra không phải chỉ những món ăn sang trọng ở khách sạn Năm sao mới ngon mà những gì đơn giản nhất từ lòng lân mẫn và sự có mặt của người thương mới là thức ăn nuôi dưỡng và có công năng trị liệu nhất cho gia đình. Bữa cơm gia đình là cơ hội mà mọi người gặp nhau đầy đủ nên chúng con không ăn cơm trong im lặng hoàn toàn như ở Làng mà có thể trao đổi thân tình những thắc mắc về cách tu tập hoặc con đường xuất gia mà chúng con đã chọn.

Làm mới

Khóa tu gia đình nào theo truyền thống Làng Mai luôn luôn phải có sự thực tập Làm Mới giữa những người thân trong gia đình. Và khóa tu tại nhà của con cũng đã có yếu tố này mới có thể được đóng dấu ấn hàng thiệt của Làng Mai.

Bác gái của con là người rất thương bà Nội, trong suốt ba mươi năm qua bác đã cố gắng hết mình làm tròn chữ hiếu với Mẹ, làm tròn bổn phận của một người vợ và mẹ cho hai đứa con của mình.

Bà nội rất thương con, thương cháu nên không muốn làm phiền con cháu của mình. Thấy con cháu quay cuồng với công việc và học hành suốt ngày đêm, bà nội không muốn trở thành gánh nặng cho gia đình với những khổ đau trong lòng nên càng ngày sự truyền thông giữa bà và gia đình, nhất là với bác gái càng thưa dần. Bà rất đau buồn khi chia tay với ông nhưng vì đã ôm ấp quá nhiều cay đắng mà không biết cách chuyển hóa tình trạng nên phải rời gia đình để sống còn, và tự chăm sóc cho chính mình.

Cả bà nội và bác gái đều thương nhau, đều không muốn làm phiền nhau nhưng rốt cuộc lại không nhìn nhau được. Mỗi người một cõi dù sống chung một nhà. Hai bên không có mặt cho nhau được vì chưa từng thực tập pháp môn Làm Mới, lại không biết cách lắng nghe và nói lời ái ngữ để giải tỏa những uất ức và bức xúc trong lòng. Trong thời gian thăm viếng, mỗi tối sư chị sư em trở về phòng, đóng cửa lại để chia sẻ với nhau những cảm nghĩ trong ngày, và bàn “chiến lược” kế tiếp để dần dần chuyển hóa tình trạng bế tắt trong gia đình.

Để chuẩn bị cho buổi Làm Mới, chúng con thực tập tưới tẩm những hạt giống tốt cho bà nội. Để hiểu thêm tình trạng, chúng con khéo léo chia nhau thăm hỏi bà, cũng như bác gái, và đã quyết định phải có một buổi Làm Mới trước khi về mới có thể an tâm được. Ngày này người này mệt, ngày kia người kia bận. Gần tới ngày đi về rồi mà vẫn chưa có dịp thuận tiện! Mãi đến ngày ra về, còn phải chuẩn bị hành lý nữa, nhưng vẫn chưa có dịp. Cho đến hai giờ đồng hồ trước khi phải lên xe ra phi trường, chúng con mới ngồi lại với bà và bác gái để thực tập Làm Mới.

Do tập khí và tri giác sai lầm về nhau đã ăn sâu vào tâm thức của hai người nên sư cô và con phải hướng dẫn kỹ càng để hai bên có thể lắng nghe mà không phản ứng, và có thể nói rõ những gì trong lòng mà không dùng từ ngữ chỉ trích và phán xét nhau. Khi đã nói ra được và lắng nghe được, bà con và bác gái đều khóc, những giọt nước mắt của hiểu biết và thương yêu. Suối tình thương lại róc rách tuôn chảy, mang đến cho mọi người cảm giác mát nhẹ và an lạc. Bữa cơm trưa hôm đó, tất cả mọi người ăn thật ngon và đó là giây phút hạnh phúc! Ông sẽ ở chơi với bà ít nhất là một tháng hoặc hơn, bà và con gái đã có một chút trị liệu của hiểu và thương.

Sự tu tập cũng dẫn đến sự chuyển hóa giữa ông nội và bố của con. Ông nội và bố con cũng đánh mất truyền thông từ lâu vì ôm ấp những khổ đau trong gia đình. Những ngày cuối của hai tuần thăm viếng, con hạnh phúc khi nghe bố hỏi ông nội về gia đình tổ tiên. Đây là việc phi thường đối với bố vì nhiều khi con hỏi thăm bố về gia đình bên nội thì bố không nhớ hay không biết gì hết! Bố dắt ông tập đi thiền với những bước chân chánh niệm mà không lết dép xẹt xẹt trên sàn nhà như những ngày đầu ông mới đến.

Ăn xong, chúng con cùng nhau hát bài hát Le Bonheure lần chót trước khi lên xe và chụp tấm hình lưu niệm cuộc đoàn tụ gia đình đầy tình thương.

Trước khi đi thăm gia đình, con nghĩ đây có thể là lần chót con được chơi với bà, bà nói nếu bà mất thì con tụng kinh và làm lễ tang cho bà luôn cho tiện. Ngày lên máy bay trở về Làng con nghĩ nếu tử thần có đến gõ cửa mời bà đi thì con cũng mãn nguyện lắm rồi! Những chuyển hóa trong gia đình đều vượt hẳn ra ngoài sự mong đợi và tưởng tượng của con. Ai cũng nở nụ cười tươi rói khi vẫy tay nhau hẹn lại duyên sau.

Con rất biết ơn sư cô Thoại Nghiêm đã làm đệ nhị thân thật tuyệt vời cho con trong chuyến đi lần này, là một duyên lành lớn dẫn đến cuộc đoàn tụ gia đình thật bất ngờ. Mối duyên này đã bắt đầu từ hồi ông con còn ở Việt Nam, khi bố của sư cô và ông nội của con quen nhau và đã hợp tác xây dựng một trung tâm y tế – Hồng Thập Tự để chữa bệnh miễn phí cho những người nghèo sống trên vùng Tây Nguyên. Và con được hưởng phước đức mà con chưa từng biết đến nếu như không có chuyến viếng thăm gia đình lần này thì những hạt giống lành này chắc sẽ bị chôn vùi dưới những đau buồn chồng chất của quá khứ. Nhờ đi tu, con có thể học làm người chăm vườn tốt, làm sạch cỏ gai và xới đất lên để cho những hạt giống đẹp có thể mọc lại tốt tươi. Con thấy thật vui khi con vừa hiểu thêm chính mình, vừa thông cảm và biết ơn ông bà hơn. Nhờ vậy, con mới khám phá ra con được trao truyền từ ông bà những khả năng tiềm ẩn, cũng như những tập khí xấu (đa tình) và đau khổ (ghen) của ông bà. Con cũng đang thực tập nhận diện rõ ràng hơn trong con, và đang trên đường chuyển hóa nó cho chính mình và cho ông bà.

Giờ đã đến

Ngày 19 tháng 01, 2015 sáng hôm đó con nghe điện thoại reo nhiều lần và trong lòng có gì đó thúc đẩy con phải trả lời nhưng con làm biếng chạy ra. Giờ ăn sáng con đi ngang qua phòng điện thoại và điện thoại lại reo, nhưng không còn ai khác trong phòng và con cầm máy trả lời. Con được tin bà nội của sư cô Thao Nghiêm mới qua đời vài tiếng đồng hồ. Sau giờ ăn sáng, con thông báo cho đại chúng xin đội trực điện thoại nên cho người trực điện thoại trong những giờ ăn để không mất những cuộc điện thoại quan trọng như con đã được nhận sáng nay. Cả ngày hôm đó con phải đi Bordeaux để lấy carte de sejour. Và buổi ăn chiều con được tin, trưa nay bố mẹ con điện thoại qua báo tin là bà nội của con mới qua đời.

Vài ngày trước đó tự nhiên con lại có cảm hứng chia sẻ với đại chúng xuất sĩ về quá trình tu tập và chuyển hóa của gia đình con. Cho dù gia đình con không hoàn hảo và con cũng hơi e ngại không biết mình nên chia sẻ không, nhưng con thực tập coi gia đình tâm linh và gia đình huyết thống của con là một.

Bà ơi, khi con nghe tin bà đã đi, trong lòng con không thấy buồn nhưng lại có một chút nhẹ nhàng, con cảm thấy việc mình cần làm đã làm được, và con không còn hối tiếc gì cả. Con nghĩ chắc bà đã đủ an tâm vì ước nguyện lớn nhất trong bà đã được hoàn thành. Khi mình có cùng tâm hướng thiện với nhau thì mình sẽ tạo đủ điều kiện cho sự việc tốt lành được tiến triển. Ông bà đã hòa giải, và ông đã về với bà, được đoàn tụ cuối cuộc đời. Ông cũng đã về với gia đình để một mai có lìa trần đi nữa thì ít nhất cũng có con cháu xum vầy. Bà đã thể hiện được tình thương, lòng chung thủy, hạnh kiên nhẫn và tha thứ đối với ông. Ông cũng ơn nghĩa sâu sắc với bà cho dù ông bà đã làm nhau khổ vì không biết cách thương nhau, không biết cách chăm sóc và giữ gìn cho nhau. Trong những hơi thở cuối, bà đã kêu cho con về làm lễ tang cho bà. Và bà biết không, tăng thân đã cho phép và yểm trợ cho con hết lòng. Lần này con được sư cô giáo thọ khác, là sư cô Tùng Nghiêm tình nguyện đi để yểm trợ cho con, sư cô là một “đệ nhị thân” tuyệt vời của con trong chuyến đi tiếp theo này!

Chuyến đi làm lễ tang cho bà là lần đầu tiên trong đời cho cả con và sư cô. Hai chị em con ngồi lại với nhau để soạn buổi lễ cho thích hợp với người quá cố và người còn sống cũng được lợi lạc. Cả gia đình và các bạn thân hữu đều là những người nói tiếng Pháp và hầu hết là đạo Công Giáo. Dựa trên cuốn Nghi Thức Đại Toàn tiếng Việt và tiếng Pháp, Sư cô và con đã chọn từng phần thích hợp cho buổi lễ. Mong rằng buổi lễ được trôi chảy và người nghe hiểu được, cảm nhận được để có thể chế tác thêm năng lượng chánh niệm và thương yêu cho buổi lễ.

Buổi lễ kết thúc, những người tham dự ai cũng xin bản copy của bài Kinh Thương Yêu và bài Sám Nguyện mà chúng con phát ra để đọc chung trong buổi lễ. Chúng con còn có cơ hội tập đi thiền đến nơi hỏa táng. Sau đó rất nhiều người chia sẻ rằng năng lượng buổi lễ rất bình an và cảm động. Vài người sau khi dự buổi lễ có cảm hứng muốn biết thêm về Làng Mai và hỏi thăm về khóa tu. Có một cô sau buổi lễ đã khóc đầm đìa vì nhận thấy mối quan hệ của mình với mẹ có nhiều đau buồn. Cô đến tham vấn sư cô Tùng Nghiêm, và tâm sự rằng: cô khao khát một con đường tâm linh từ lâu và sau khi dự buổi lễ hôm nay cô cảm thấy đây là con đường tâm linh có thể hợp với mình. May mắn thay là bên đảo nơi bà con ở có một tăng thân để giới thiệu cho bác gái và cô này đi để yểm trợ cho nhau. Con thật không ngờ sự mầu nhiệm của pháp môn, con đã gởi con và gia đình con cho Bụt, Pháp và Tăng thân lo.

Cả hai chuyến đi thăm gia đình năm ngoái và năm nay đều là do Bụt Tổ sắp xếp mới có thể hoàn thành một cách tốt đẹp như vậy. Con thấy mình chỉ là một điều kiện ước muốn cho gia đình được hòa giải, tha thứ và biết trân quý nhau, nhưng kết quả thì con không dám mong đợi gì cả. Bố mẹ và ông bà tổ tiên thật sự ở trong con. Khi con tu thì cả nhà được tu mà không cần con cố gắng làm gì đặc biệt ngoài ước muốn sâu sắc trong lòng với sự tu tập hết lòng hàng ngày của mình. Con quá may mắn và rất biết ơn Sư Ông và tăng thân đã cho con duyên lành này để chuyển hóa chính mình và cho gia đình.